{"id":824190,"date":"2025-09-02T20:14:26","date_gmt":"2025-09-02T16:14:26","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=824190"},"modified":"2025-09-02T20:14:26","modified_gmt":"2025-09-02T16:14:26","slug":"az%c9%99rbaycan-regionun-siyasi-iqtisadi-lokomotivi-rolunda","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=824190","title":{"rendered":"Az\u0259rbaycan regionun siyasi-iqtisadi lokomotivi rolunda"},"content":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycan\u0131n \u00c7inl\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259rinin s\u00fcr\u0259tl\u0259 inki\u015faf\u0131 \u00f6lk\u0259mizi yaln\u0131z Avropa il\u0259 Asiya aras\u0131nda strateji qov\u015faq hal\u0131na g\u0259tirmir, eyni zamanda T\u00fcrk D\u00f6vl\u0259tl\u0259ri v\u0259 Qafqaz \u00f6lk\u0259l\u0259rinin iqtisadi dir\u00e7\u0259li\u015fin\u0259 d\u0259 m\u00fch\u00fcm d\u0259st\u0259k verir. Bu, Prezident \u0130lham \u018fliyevin h\u0259yata ke\u00e7irdiyi ard\u0131c\u0131l v\u0259 uzaqg\u00f6r\u0259n siyas\u0259tin n\u0259tic\u0259sidir.<\/p>\n<p>\u0130qtisadi \u0130slahatlar\u0131n T\u0259hlili v\u0259 Kommunikasiya M\u0259rk\u0259zinin \u201cAzexport\u201d portal\u0131n\u0131n r\u0259hb\u0259ri Ayxan Q\u0259d\u0259\u015fov &#8220;\u0130ki sahil&#8221;\u0259 bildirib ki, Prezidentin son bir ild\u0259 \u00c7in\u0259 bir ne\u00e7\u0259 d\u0259f\u0259 s\u0259f\u0259r etm\u0259si Az\u0259rbaycan\u0131n regionda artan n\u00fcfuzunun v\u0259 qlobal miqyasda siyasi-iqtisadi prosesl\u0259rd\u0259 f\u0259al i\u015ftirak\u0131n\u0131n bariz g\u00f6st\u0259ricisidir.<\/p>\n<p>X\u00fcsusil\u0259, 2024-c\u00fc ilin iyulunda \u015eanxay \u018fm\u0259kda\u015fl\u0131q T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n Astanada ke\u00e7iril\u0259n Zirv\u0259 toplant\u0131s\u0131nda imzalanan \u201cAz\u0259rbaycan Respublikas\u0131 il\u0259 \u00c7in Xalq Respublikas\u0131 aras\u0131nda strateji t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131\u011f\u0131n qurulmas\u0131 haqq\u0131nda Birg\u0259 B\u0259yannam\u0259\u201d \u00f6lk\u0259mizi Asiyada etibarl\u0131 t\u0259r\u0259fda\u015f kimi tan\u0131td\u0131. Ard\u0131nca 2025-ci ilin aprelind\u0259 d\u00f6vl\u0259t s\u0259f\u0259ri \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 r\u0259q\u0259msal iqtisadiyyat, ya\u015f\u0131l enerji, kosmik t\u0259dqiqatlar, \u0259qli m\u00fclkiyy\u0259t kimi strateji sah\u0259l\u0259ri \u0259hat\u0259 ed\u0259n s\u0259n\u0259dl\u0259rin imzalanmas\u0131 g\u0259l\u0259c\u0259k onillikl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn g\u00fccl\u00fc t\u0259m\u0259l yaratd\u0131.<\/p>\n<p>Portal r\u0259hb\u0259ri qeyd edir ki, bu s\u0259f\u0259rl\u0259rin t\u0259kc\u0259 diplomatik deyil, h\u0259m d\u0259 simvolik m\u0259na da\u015f\u0131mas\u0131 diqq\u0259t\u00e7\u0259k\u0259ndir. Prezident \u0130lham \u018fliyev v\u0259 birinci xan\u0131m Mehriban \u018fliyevan\u0131n Tiencind\u0259n Pekin\u0259 qatarla s\u0259f\u0259ri, \u00c7in xalq\u0131n\u0131n \u0130kinci D\u00fcnya m\u00fcharib\u0259sind\u0259 q\u0259l\u0259b\u0259sinin 80-ci ild\u00f6n\u00fcm\u00fcnd\u0259 y\u00fcks\u0259k s\u0259viyy\u0259d\u0259 i\u015ftirak\u0131 Az\u0259rbaycan\u0131n beyn\u0259lxalq arenada m\u00f6vqeyini g\u00fccl\u0259ndirm\u0259kl\u0259 yana\u015f\u0131, tarixi yadda\u015fla m\u00fcasir geosiyas\u0259t aras\u0131nda k\u00f6rp\u00fc funksiyas\u0131n\u0131 n\u00fcmayi\u015f etdirdi. Bu, Az\u0259rbaycan\u0131n s\u00fclh, t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik v\u0259 beyn\u0259lxalq h\u0259mr\u0259yliy\u0259 verdiyi t\u00f6hf\u0259nin simvolik ifad\u0259si oldu.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan\u0131n \u00c7in\u0259 ixrac\u0131n\u0131n son ill\u0259rd\u0259 s\u00fcr\u0259tli art\u0131m\u0131 yaln\u0131z r\u0259q\u0259ml\u0259rd\u0259 deyil, h\u0259m d\u0259 struktur d\u0259yi\u015fiklikl\u0259rind\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fc g\u00f6st\u0259rir. \u018fg\u0259r bir ne\u00e7\u0259 il \u00f6nc\u0259 ixrac \u0259sas\u0259n xammal y\u00f6n\u00fcml\u00fc idis\u0259, bu g\u00fcn \u00c7in bazar\u0131na \u00e7\u0131xar\u0131lan m\u0259hsullar\u0131n \u00e7e\u015fidind\u0259 emal olunmu\u015f v\u0259 \u0259lav\u0259 d\u0259y\u0259r yaradan mallar da yer al\u0131r. Bel\u0259 ki, haz\u0131rda \u00c7in\u0259 g\u00f6nd\u0259ril\u0259n m\u0259hsullar aras\u0131nda \u0259tir v\u0259 \u0259cza\u00e7\u0131l\u0131q s\u0259nayesind\u0259 istifad\u0259 olunan bitkil\u0259r, pamb\u0131q tiftiyi v\u0259 tibbi t\u0259yinatl\u0131 tekstil materiallar\u0131, \u00e7\u00f6r\u0259k-bulka v\u0259 unlu q\u0259nnad\u0131 m\u0259mulatlar\u0131, m\u00fcxt\u0259lif meyv\u0259 ceml\u0259ri, m\u00fcr\u0259bb\u0259l\u0259r, \u015fir\u0259l\u0259r v\u0259 \u00fcz\u00fcm \u015f\u0259rablar\u0131 diqq\u0259t \u00e7\u0259kir. Bununla yana\u015f\u0131, polietilen v\u0259 plastik m\u0259mulatlar, g\u00f6n-d\u0259ri v\u0259 ondan haz\u0131rlanan m\u0259hsullar da ixracda m\u00fch\u00fcm paya malikdir. Trikotaj geyiml\u0259r, kompressiyaedici corablar v\u0259 qad\u0131n geyim d\u0259stl\u0259ri kimi tekstil m\u0259hsullar\u0131n\u0131n \u00c7in bazar\u0131na \u00e7\u0131xar\u0131lmas\u0131 is\u0259 g\u00f6st\u0259rir ki, Az\u0259rbaycan art\u0131q emal s\u0259nayesinin m\u0259hsullar\u0131n\u0131 da u\u011furla ixrac etm\u0259y\u0259 ba\u015flay\u0131b.<\/p>\n<p>Statistik g\u00f6st\u0259ricil\u0259r d\u0259 bu tendensiyan\u0131 t\u0259sdiql\u0259yir. 2025-ci ilin yanvar-iyul aylar\u0131nda Az\u0259rbaycan\u0131n \u00c7in il\u0259 ticar\u0259t d\u00f6vriyy\u0259si 26,78 faiz artaraq 2,5 milyard dollar\u0131 \u00f6t\u00fcb. T\u0259qrib\u0259n 528,5 milyon dollarl\u0131q art\u0131m onu s\u00fcbut edir ki, Az\u0259rbaycan art\u0131q ticar\u0259t \u0259laq\u0259l\u0259rind\u0259 stabillik m\u0259rh\u0259l\u0259sind\u0259n geni\u015fl\u0259nm\u0259 m\u0259rh\u0259l\u0259sin\u0259 ke\u00e7ib.<\/p>\n<p>\u018fn diqq\u0259t\u00e7\u0259k\u0259n m\u0259qamlardan biri is\u0259 ixrac g\u00f6st\u0259ricisidir. Bel\u0259 ki, 2025-ci ilin ilk yeddi ay\u0131nda Az\u0259rbaycan\u0131n \u00c7in\u0259 ixrac\u0131 53,2 milyon dollara \u00e7ataraq 4,6 d\u0259f\u0259 art\u0131b. H\u0259cm h\u0259l\u0259lik b\u00f6y\u00fck olmasa da, art\u0131m\u0131n tempi son d\u0259r\u0259c\u0259 \u0259h\u0259miyy\u0259tlidir v\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n \u00c7in bazar\u0131nda m\u00f6hk\u0259ml\u0259nm\u0259kd\u0259 oldu\u011funu g\u00f6st\u0259rir. Burada x\u00fcsusil\u0259 k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 m\u0259hsullar\u0131, \u0259rzaq v\u0259 emal olunmu\u015f mallar \u0259sas istiqam\u0259t kimi \u00f6n\u0259 \u00e7\u0131x\u0131r. Bundan \u0259lav\u0259, \u00c7in il\u0259 ticar\u0259tin Az\u0259rbaycan\u0131n \u00fcmumi xarici ticar\u0259t d\u00f6vriyy\u0259sind\u0259ki pay\u0131 8,68 faiz\u0259 y\u00fcks\u0259lib ki, bu da bir ild\u0259 1,34 faiz art\u0131m dem\u0259kdir. Bu tendensiya g\u00f6st\u0259rir ki, \u00c7in q\u0131sa m\u00fcdd\u0259t \u0259rzind\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n \u0259n iri ticar\u0259t t\u0259r\u0259fda\u015flar\u0131ndan birin\u0259 \u00e7evrilm\u0259kd\u0259dir.<\/p>\n<p>Ayxan Q\u0259d\u0259\u015fov vur\u011fulay\u0131r ki, n\u0259qliyyat v\u0259 logistika sah\u0259sind\u0259 \u201cOrta D\u0259hliz\u201d art\u0131q \u0259sas g\u00fcnd\u0259m m\u00f6vzular\u0131ndan birin\u0259 \u00e7evrilib. Az\u0259rbaycan \u0259razisind\u0259n ke\u00e7\u0259n bu mar\u015frut \u00fczr\u0259 y\u00fckda\u015f\u0131malar\u0131n h\u0259cmi son ild\u0259 80 faizd\u0259n \u00e7ox art\u0131b. Bu g\u00f6st\u0259rici \u00f6lk\u0259mizin co\u011frafi \u00fcst\u00fcnl\u00fcy\u00fcn\u00fc strateji layih\u0259l\u0259rl\u0259 m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndirdiyini v\u0259 Avropa il\u0259 Asiya aras\u0131nda \u0259n etibarl\u0131 tranzit m\u0259rk\u0259zin\u0259 \u00e7evrildiyini t\u0259sdiql\u0259yir.<\/p>\n<p>M\u0259s\u0259l\u0259 t\u0259kc\u0259 iqtisadi fayda il\u0259 yekunla\u015fm\u0131r. Az\u0259rbaycan bu g\u00fcn regionda yeni geosiyasi reall\u0131\u011f\u0131n formala\u015fmas\u0131nda apar\u0131c\u0131 rol oynay\u0131r. H\u0259m T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131, h\u0259m d\u0259 Qafqaz \u00f6lk\u0259l\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn siyasi v\u0259 iqtisadi k\u00f6rp\u00fc funksiyas\u0131n\u0131 yerin\u0259 yetir\u0259n \u00f6lk\u0259miz Avropa v\u0259 Asiya il\u0259 inteqrasiyada m\u00fch\u00fcm t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcskar kimi \u00e7\u0131x\u0131\u015f edir.<\/p>\n<p>Bel\u0259likl\u0259, Prezident \u0130lham \u018fliyevin \u00c7in\u0259 ard\u0131c\u0131l s\u0259f\u0259rl\u0259ri t\u0259kc\u0259 ikit\u0259r\u0259fli m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rin inki\u015faf\u0131na deyil, h\u0259m d\u0259 Az\u0259rbaycan diplomatiyas\u0131n\u0131n u\u011furlu modelin\u0259 i\u015f\u0131q sal\u0131r. Bu siyas\u0259t g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 sa\u011flam t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131qlar\u0131n m\u00f6hk\u0259ml\u0259nm\u0259sin\u0259, regionun inteqrasiyas\u0131na v\u0259 b\u00fct\u00f6vl\u00fckd\u0259 inki\u015faf\u0131n t\u0259min edilm\u0259sin\u0259 xidm\u0259t edir. Az\u0259rbaycan art\u0131q b\u00fct\u00fcn regionun t\u0259r\u0259qqisin\u0259 y\u00f6n ver\u0259n, siyasi v\u0259 iqtisadi lokomotiv rolunu q\u0259tiyy\u0259tl\u0259 \u00f6z \u00fcz\u0259rin\u0259 g\u00f6t\u00fcr\u00fcb.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycan\u0131n \u00c7inl\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259rinin s\u00fcr\u0259tl\u0259 inki\u015faf\u0131 \u00f6lk\u0259mizi yaln\u0131z Avropa il\u0259 Asiya aras\u0131nda strateji qov\u015faq hal\u0131na g\u0259tirmir, eyni zamanda T\u00fcrk D\u00f6vl\u0259tl\u0259ri v\u0259 Qafqaz \u00f6lk\u0259l\u0259rinin iqtisadi dir\u00e7\u0259li\u015fin\u0259 d\u0259 m\u00fch\u00fcm d\u0259st\u0259k verir. Bu, Prezident \u0130lham \u018fliyevin h\u0259yata ke\u00e7irdiyi ard\u0131c\u0131l v\u0259 uzaqg\u00f6r\u0259n siyas\u0259tin n\u0259tic\u0259sidir. \u0130qtisadi \u0130slahatlar\u0131n T\u0259hlili v\u0259 Kommunikasiya M\u0259rk\u0259zinin \u201cAzexport\u201d portal\u0131n\u0131n r\u0259hb\u0259ri Ayxan Q\u0259d\u0259\u015fov &#8220;\u0130ki sahil&#8221;\u0259 bildirib ki, Prezidentin son bir ild\u0259 \u00c7in\u0259 bir ne\u00e7\u0259 d\u0259f\u0259 s\u0259f\u0259r etm\u0259si Az\u0259rbaycan\u0131n regionda artan n\u00fcfuzunun v\u0259 qlobal miqyasda siyasi-iqtisadi prosesl\u0259rd\u0259 f\u0259al i\u015ftirak\u0131n\u0131n bariz g\u00f6st\u0259ricisidir. X\u00fcsusil\u0259, 2024-c\u00fc ilin iyulunda \u015eanxay \u018fm\u0259kda\u015fl\u0131q T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n Astanada ke\u00e7iril\u0259n Zirv\u0259 toplant\u0131s\u0131nda imzalanan \u201cAz\u0259rbaycan&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":824191,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[19],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/27d52bcb175681952525007879311095738.jpg",975,540,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/27d52bcb175681952525007879311095738.jpg",975,540,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/27d52bcb175681952525007879311095738.jpg",975,540,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/27d52bcb175681952525007879311095738-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/27d52bcb175681952525007879311095738-660x365.jpg",660,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/27d52bcb175681952525007879311095738-840x465.jpg",640,354,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/27d52bcb175681952525007879311095738.jpg",975,540,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/27d52bcb175681952525007879311095738.jpg",975,540,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/27d52bcb175681952525007879311095738-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/27d52bcb175681952525007879311095738.jpg",975,540,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=19\" rel=\"category\">G\u00fcnd\u0259m<\/a>","rttpg_excerpt":"Az\u0259rbaycan\u0131n \u00c7inl\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259rinin s\u00fcr\u0259tl\u0259 inki\u015faf\u0131 \u00f6lk\u0259mizi yaln\u0131z Avropa il\u0259 Asiya aras\u0131nda strateji qov\u015faq hal\u0131na g\u0259tirmir, eyni zamanda T\u00fcrk D\u00f6vl\u0259tl\u0259ri v\u0259 Qafqaz \u00f6lk\u0259l\u0259rinin iqtisadi dir\u00e7\u0259li\u015fin\u0259 d\u0259 m\u00fch\u00fcm d\u0259st\u0259k verir. Bu, Prezident \u0130lham \u018fliyevin h\u0259yata ke\u00e7irdiyi ard\u0131c\u0131l v\u0259 uzaqg\u00f6r\u0259n siyas\u0259tin n\u0259tic\u0259sidir. \u0130qtisadi \u0130slahatlar\u0131n T\u0259hlili v\u0259 Kommunikasiya M\u0259rk\u0259zinin \u201cAzexport\u201d portal\u0131n\u0131n r\u0259hb\u0259ri Ayxan Q\u0259d\u0259\u015fov &#8220;\u0130ki sahil&#8221;\u0259 bildirib ki, Prezidentin&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/824190"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=824190"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/824190\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":824193,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/824190\/revisions\/824193"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/824191"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=824190"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=824190"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=824190"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}