{"id":828422,"date":"2025-09-26T06:40:59","date_gmt":"2025-09-26T02:40:59","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=828422"},"modified":"2025-09-26T06:40:59","modified_gmt":"2025-09-26T02:40:59","slug":"q%c9%99rbi-az%c9%99rbaycana-qayidis-tarixi-z%c9%99rur%c9%99tdir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=828422","title":{"rendered":"Q\u0259rbi Az\u0259rbaycana qay\u0131d\u0131\u015f tarixi z\u0259rur\u0259tdir"},"content":{"rendered":"<p>Q\u0259hr\u0259man Az\u0259rbaycan Ordusu Ali Ba\u015f Komandan \u0130lham \u018fliyevin r\u0259hb\u0259rliyi il\u0259 q\u0131rx d\u00f6rd g\u00fcnl\u00fck V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259sind\u0259 Qaraba\u011f\u0131 v\u0259 \u015e\u0259rqi Z\u0259ng\u0259zuru 30 illik i\u015f\u011faldan azad ed\u0259r\u0259k \u00f6lk\u0259mizin \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fcn\u00fc t\u0259min etdi. 2023-c\u00fc ild\u0259 24 saatl\u0131q lokal anti-terror t\u0259dbirl\u0259ri il\u0259 is\u0259 \u00f6lk\u0259mizin suverenliyi b\u0259rpa edildi. Haz\u0131rda n\u00f6vb\u0259ti tarixi h\u0259d\u0259fimiz \u0259z\u0259li torpaqlar\u0131m\u0131z olan Q\u0259rbi Az\u0259rbaycana qay\u0131d\u0131\u015fd\u0131r.<\/p>\n<p>\u0130ndi Erm\u0259nistan adland\u0131r\u0131lan Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan \u0259razisi ta q\u0259dimd\u0259n o\u011fuz-t\u00fcrk yurdu olub. Bu torpaqlarda az\u0259rbaycanl\u0131lar min ill\u0259rl\u0259 ya\u015fay\u0131blar. Erm\u0259nil\u0259r \u00e7ar Rusiyas\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n bu \u0259razil\u0259r\u0259 k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fcld\u00fckd\u0259n, x\u00fcsusil\u0259 Erm\u0259nistan adl\u0131 d\u00f6vl\u0259t qondar\u0131ld\u0131qdan sonra zaman-zaman soyda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n oradan qovulmas\u0131 hakmiyy\u0259t orqanlar\u0131n\u0131n k\u00fctl\u0259vi q\u0131r\u011f\u0131nlar t\u00f6r\u0259tm\u0259si il\u0259 xarakteriz\u0259 olunan uzun v\u0259 a\u011fr\u0131l\u0131 bir proses olub.\u00a0Ulu babalar\u0131m\u0131z\u0131n h\u0259min \u0259razil\u0259rd\u0259 yaratd\u0131\u011f\u0131 m\u0259d\u0259ni-m\u0259n\u0259vi d\u0259y\u0259rl\u0259r d\u0259 vandalizm\u0259 m\u0259ruz qal\u0131b. Erm\u0259nil\u0259r bu \u0259razil\u0259r\u0259 g\u0259ldikd\u0259n sonra oradak\u0131 Az\u0259rbaycan izl\u0259rini yer \u00fcz\u00fcnd\u0259n silm\u0259k siyas\u0259ti y\u00fcr\u00fcd\u00fcbl\u0259r. Bizim tarixi abid\u0259l\u0259rimiz ya erm\u0259nil\u0259\u015fdirilib, ya da tamamil\u0259 m\u0259hv edilib.<\/p>\n<p>Bu zorak\u0131 proses 1828-ci ild\u0259n ba\u015flayaraq x\u00fcsus\u0259n 1905-1906, 1918-1921, 1948-1953 v\u0259 1987-1991-ci ill\u0259rd\u0259 daha amans\u0131z olub. N\u0259tic\u0259d\u0259 bu g\u00fcn Erm\u0259nistanda bir n\u0259f\u0259r d\u0259 olsun az\u0259rbaycanl\u0131 qalmay\u0131b.<\/p>\n<p>XX \u0259srin 80-ci ill\u0259rinin ax\u0131rlar\u0131nda Q\u0259rbi Az\u0259rbaycanda, indiki Erm\u0259nistanda soyda\u015flar\u0131m\u0131za qar\u015f\u0131 n\u00f6vb\u0259ti cinay\u0259t akt\u0131 t\u00f6r\u0259dildi. Bel\u0259 ki, Ulu \u00d6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyev 1987-ci ilin oktyabr\u0131nda SSR\u0130-nin r\u0259hb\u0259rliyind\u0259 b\u00fct\u00fcn ali v\u0259zif\u0259l\u0259rind\u0259n uzaqla\u015fd\u0131r\u0131landan iki h\u0259ft\u0259 sonra erm\u0259ni mill\u0259t\u00e7il\u0259ri ba\u015f qald\u0131rd\u0131lar. 1988-ci ilin yanvar\u0131ndan etibar\u0259n \u201ct\u00fcrks\u00fcz Erm\u0259nistan\u201d siyas\u0259tinin planl\u0131 \u015f\u0259kild\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259sin\u0259 ba\u015flan\u0131ld\u0131. Erm\u0259nistan h\u00f6kum\u0259ti, \u201cQaraba\u011f\u201d v\u0259 \u201cKrunk\u201d komit\u0259l\u0259ri, E\u00e7mi\u0259dzin kils\u0259sinin n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259ri SSR\u0130 r\u0259hb\u0259rliyinin himay\u0259si il\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n \u00f6z d\u0259d\u0259-baba yurdlar\u0131ndan qovulmas\u0131 prosesind\u0259 minl\u0259rl\u0259 qanl\u0131 aksiyalar t\u00f6r\u0259tdil\u0259r. Etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259 n\u0259tic\u0259sind\u0259 Erm\u0259nistan\u0131n 185 ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259nt\u0259q\u0259si bo\u015fald\u0131, 250 mind\u0259n art\u0131q az\u0259rbaycanl\u0131 v\u0259 18 min k\u00fcrd \u00f6z ev-e\u015fiyind\u0259n zorla qovulmu\u015f, 217 az\u0259rbaycanl\u0131 erm\u0259nil\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n q\u0259tl\u0259 yetirilib. Bunlardan 49 n\u0259f\u0259ri erm\u0259nil\u0259rin \u0259lind\u0259n qa\u00e7ark\u0259n da\u011flarda donmu\u015f, 41 n\u0259f\u0259r q\u0259ddarl\u0131qla d\u00f6y\u00fcl\u0259r\u0259k q\u0259tl\u0259 yetirilmi\u015f, 35 n\u0259f\u0259r i\u015fg\u0259nc\u0259l\u0259rl\u0259 q\u0259tl\u0259 yetirilmi\u015f, 115 n\u0259f\u0259r yand\u0131r\u0131lm\u0131\u015f, 16-s\u0131 g\u00fcll\u0259l\u0259nmi\u015f, 10 n\u0259f\u0259r \u0259zab v\u0259 i\u015fg\u0259nc\u0259l\u0259r\u0259 d\u00f6zm\u0259y\u0259r\u0259k infarktdan \u00f6lm\u00fc\u015f, 2 n\u0259f\u0259r x\u0259st\u0259xanada h\u0259kiml\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f, dig\u0259rl\u0259ri is\u0259 suda bo\u011fularaq, as\u0131laraq, elektrik c\u0259r\u0259yan\u0131na veril\u0259r\u0259k, ba\u015flar\u0131 k\u0259sil\u0259r\u0259k q\u0259tl\u0259 yetirilmi\u015fdir.<\/p>\n<p>Prezident \u0130lham \u018fliyev 2022-ci il dekabr\u0131n 24-d\u0259 Q\u0259rbi Az\u0259rbaycandan olan bir qrup ziyal\u0131 il\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnd\u0259ki nitqind\u0259 bunu bir daha b\u0259yan etdi: \u201c\u018fmin\u0259m ki, g\u00fcn g\u0259l\u0259c\u0259k v\u0259 Q\u0259rbi Az\u0259rbaycandan olan soyda\u015flar\u0131m\u0131z, onlar\u0131n yax\u0131nlar\u0131, u\u015faqlar\u0131, n\u0259v\u0259l\u0259ri tarixi diyar\u0131m\u0131z olan Q\u0259rbi Az\u0259rbaycana qay\u0131dacaqlar. M\u0259n \u0259min\u0259m ki, bu g\u00fcn g\u0259l\u0259c\u0259k v\u0259 \u0259min\u0259m ki, Q\u0259rbi az\u0259rbaycanl\u0131lar b\u00f6y\u00fck co\u015fqu v\u0259 h\u0259v\u0259sl\u0259 \u00f6z do\u011fma torpaqlar\u0131na qay\u0131d\u0131b orada ya\u015fayacaqlar\u201d.<\/p>\n<p>Bu g\u00fcn Az\u0259rbaycan Qaraba\u011fda v\u0259 \u015e\u0259rqi Z\u0259ng\u0259zurda b\u0259rpa-yenid\u0259nqurma i\u015fl\u0259ri h\u0259yata ke\u00e7irir, ke\u00e7mi\u015f m\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcnl\u0259rimiz \u00f6z do\u011fma yurdlar\u0131na qay\u0131d\u0131rlar. Q\u0259rbi az\u0259rbaycanl\u0131 v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131m\u0131z da m\u00fctl\u0259q \u00f6z d\u0259d\u0259-baba yurdlar\u0131na qay\u0131tmal\u0131d\u0131r. \u00d6lk\u0259mizin ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131n\u0131n bildirdiyi kimi, Qaraba\u011f\u0131n v\u0259 \u015e\u0259rqi Z\u0259ng\u0259zurun azad edilm\u0259si, suverenliyimizin tam b\u0259rpa olunmas\u0131 Q\u0259rbi az\u0259rbaycanl\u0131larda da nikbinlik hissl\u0259rini art\u0131r\u0131b: \u201cH\u0259tta i\u015f\u011fal d\u00f6vr\u00fcnd\u0259, 10 il, b\u0259lk\u0259 d\u0259 ondan da qabaq m\u0259n b\u0259zi \u00e7\u0131x\u0131\u015flar\u0131mda Q\u0259rbi Az\u0259rbaycanla ba\u011fl\u0131 fikirl\u0259rimi s\u0259sl\u0259ndirirdim. Biz h\u0259r d\u0259f\u0259 qar\u015f\u0131ya h\u0259d\u0259fl\u0259r qoymal\u0131y\u0131q. Bu h\u0259d\u0259fl\u0259r h\u0259m stratejidir, h\u0259m taktikidir, h\u0259m q\u0131sam\u00fcdd\u0259tlidir, h\u0259m uzunm\u00fcdd\u0259tlidir. Amma h\u0259d\u0259fl\u0259r d\u00fczg\u00fcn se\u00e7ilm\u0259s\u0259, he\u00e7 bir n\u0259tic\u0259y\u0259 nail olmaq m\u00fcmk\u00fcn olmayacaq. H\u0259d\u0259fl\u0259r h\u0259m h\u0259qiq\u0259ti, \u0259dal\u0259ti v\u0259 h\u0259m d\u0259 real v\u0259ziyy\u0259ti, real g\u00fcc\u00fcm\u00fcz\u00fc \u0259ks etdirm\u0259lidir. N\u0259 q\u0259d\u0259r g\u00fccl\u00fc olsaq, o q\u0259d\u0259r d\u0259 bizim s\u0259simiz e\u015fidil\u0259c\u0259k.\u201d<\/p>\n<p>\u00d6z tarixi yurdlar\u0131m\u0131za qay\u0131tmaq soyda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n tarixi-m\u0259n\u0259vi v\u0259 insani haqq\u0131d\u0131r. Haz\u0131rda uzunm\u00fcdd\u0259tli deportasiya siyas\u0259tinin qurban\u0131 olmu\u015f Q\u0259rbi Az\u0259rbaycandan olan soyda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n da do\u011fma yurdlar\u0131na d\u00f6nm\u0259si istiqam\u0259tind\u0259 ciddi i\u015f apar\u0131l\u0131r. \u00d6lk\u0259 ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 daim vur\u011fulay\u0131r ki, Q\u0259rbi az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n d\u0259d\u0259-baba torpaqlar\u0131na qay\u0131tmas\u0131 onlar\u0131n h\u00fcququdur. Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259ti \u0259lind\u0259n g\u0259l\u0259ni ed\u0259c\u0259k ki, Q\u0259rbi Azrbaycandan olan soyda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n h\u00fcquqlar\u0131 b\u0259rpa olunsun. \u00d6lk\u0259mizin ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131n\u0131n bildirdiyi kimi, g\u00fcn g\u0259l\u0259c\u0259k Q\u0259rbi az\u0259rbaycanl\u0131lar b\u00f6y\u00fck co\u015fqu v\u0259 h\u0259v\u0259sl\u0259 \u00f6z do\u011fma torpaqlar\u0131na qay\u0131d\u0131b orada ya\u015fayacaqlar.<\/p>\n<p><strong>Zahid Rza, \u201c\u0130ki sahil\u201d<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Q\u0259hr\u0259man Az\u0259rbaycan Ordusu Ali Ba\u015f Komandan \u0130lham \u018fliyevin r\u0259hb\u0259rliyi il\u0259 q\u0131rx d\u00f6rd g\u00fcnl\u00fck V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259sind\u0259 Qaraba\u011f\u0131 v\u0259 \u015e\u0259rqi Z\u0259ng\u0259zuru 30 illik i\u015f\u011faldan azad ed\u0259r\u0259k \u00f6lk\u0259mizin \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fcn\u00fc t\u0259min etdi. 2023-c\u00fc ild\u0259 24 saatl\u0131q lokal anti-terror t\u0259dbirl\u0259ri il\u0259 is\u0259 \u00f6lk\u0259mizin suverenliyi b\u0259rpa edildi. Haz\u0131rda n\u00f6vb\u0259ti tarixi h\u0259d\u0259fimiz \u0259z\u0259li torpaqlar\u0131m\u0131z olan Q\u0259rbi Az\u0259rbaycana qay\u0131d\u0131\u015fd\u0131r. \u0130ndi Erm\u0259nistan adland\u0131r\u0131lan Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan \u0259razisi ta q\u0259dimd\u0259n o\u011fuz-t\u00fcrk yurdu olub. Bu torpaqlarda az\u0259rbaycanl\u0131lar min ill\u0259rl\u0259 ya\u015fay\u0131blar. Erm\u0259nil\u0259r \u00e7ar Rusiyas\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n bu \u0259razil\u0259r\u0259 k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fcld\u00fckd\u0259n, x\u00fcsusil\u0259 Erm\u0259nistan adl\u0131 d\u00f6vl\u0259t qondar\u0131ld\u0131qdan sonra zaman-zaman soyda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n oradan qovulmas\u0131 hakmiyy\u0259t orqanlar\u0131n\u0131n k\u00fctl\u0259vi q\u0131r\u011f\u0131nlar&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":828423,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[19],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/0589dd53169875146461053252210235097.jpg",975,540,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/0589dd53169875146461053252210235097.jpg",975,540,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/0589dd53169875146461053252210235097.jpg",975,540,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/0589dd53169875146461053252210235097-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/0589dd53169875146461053252210235097-660x365.jpg",660,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/0589dd53169875146461053252210235097-840x465.jpg",640,354,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/0589dd53169875146461053252210235097.jpg",975,540,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/0589dd53169875146461053252210235097.jpg",975,540,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/0589dd53169875146461053252210235097-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/0589dd53169875146461053252210235097.jpg",975,540,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=19\" rel=\"category\">G\u00fcnd\u0259m<\/a>","rttpg_excerpt":"Q\u0259hr\u0259man Az\u0259rbaycan Ordusu Ali Ba\u015f Komandan \u0130lham \u018fliyevin r\u0259hb\u0259rliyi il\u0259 q\u0131rx d\u00f6rd g\u00fcnl\u00fck V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259sind\u0259 Qaraba\u011f\u0131 v\u0259 \u015e\u0259rqi Z\u0259ng\u0259zuru 30 illik i\u015f\u011faldan azad ed\u0259r\u0259k \u00f6lk\u0259mizin \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fcn\u00fc t\u0259min etdi. 2023-c\u00fc ild\u0259 24 saatl\u0131q lokal anti-terror t\u0259dbirl\u0259ri il\u0259 is\u0259 \u00f6lk\u0259mizin suverenliyi b\u0259rpa edildi. Haz\u0131rda n\u00f6vb\u0259ti tarixi h\u0259d\u0259fimiz \u0259z\u0259li torpaqlar\u0131m\u0131z olan Q\u0259rbi Az\u0259rbaycana qay\u0131d\u0131\u015fd\u0131r. \u0130ndi Erm\u0259nistan adland\u0131r\u0131lan&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/828422"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=828422"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/828422\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":828424,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/828422\/revisions\/828424"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/828423"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=828422"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=828422"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=828422"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}