{"id":829050,"date":"2025-09-30T10:21:40","date_gmt":"2025-09-30T06:21:40","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=829050"},"modified":"2025-09-30T10:21:40","modified_gmt":"2025-09-30T06:21:40","slug":"dovl%c9%99tcilik-tariximizd%c9%99-donus-noqt%c9%99si","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=829050","title":{"rendered":"D\u00f6vl\u0259t\u00e7ilik tariximizd\u0259 d\u00f6n\u00fc\u015f n\u00f6qt\u0259si"},"content":{"rendered":"<p><em><strong>Bug\u00fcnk\u00fc q\u00fcdr\u0259tli Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259tinin t\u0259m\u0259li 1993-c\u00fc il oktyabr\u0131n 3-d\u0259 xalq\u0131m\u0131z\u0131n taley\u00fckl\u00fc se\u00e7imi il\u0259 qoyuldu. \u00dcmummilli Lider Heyd\u0259r \u018fliyevin ad\u0131 is\u0259 xalq\u0131n yadda\u015f\u0131nda \u0259b\u0259di olaraq xilaskar, qurucu v\u0259 m\u00fcdrik d\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 kimi ya\u015fayacaq<\/strong><\/em><\/p>\n<p>Q\u00fcdr\u0259tli Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259tinin t\u0259m\u0259l da\u015flar\u0131 1990-c\u0131 ill\u0259rin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259 xalq\u0131m\u0131z\u0131n \u00fczl\u0259\u015fdiyi \u0259n a\u011f\u0131r s\u0131naqlar fonunda qoyuldu. M\u00fcst\u0259qilliyin b\u0259rpas\u0131n\u0131n ilk ill\u0259ri d\u00f6vl\u0259t\u00e7iliyimizin m\u00f6vcudlu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn ciddi t\u0259hl\u00fck\u0259l\u0259rl\u0259 yadda qald\u0131. Sovet \u0130ttifaq\u0131n\u0131n da\u011f\u0131lmas\u0131 il\u0259 Az\u0259rbaycan nominal olaraq azad olsa da, reall\u0131qda daxili \u00e7\u0259ki\u015fm\u0259l\u0259r, savads\u0131z v\u0259 m\u0259suliyy\u0259tsiz idar\u0259etm\u0259, siyasi ambisiyalar\u0131n milli maraqlardan \u00fcst\u00fcn tutulmas\u0131 \u00f6lk\u0259ni u\u00e7uruma apar\u0131rd\u0131. Xalq\u0131n m\u00fcst\u0259qillik u\u011frunda verdiyi qurbanlar\u0131n n\u0259tic\u0259sini he\u00e7\u0259 endir\u0259n hakimiyy\u0259tl\u0259rin qeyri-pe\u015f\u0259kar siyas\u0259ti n\u0259tic\u0259sind\u0259 Az\u0259rbaycan torpaqlar\u0131n\u0131n 20 faizi i\u015f\u011fal olundu, y\u00fcz minl\u0259rl\u0259 soyda\u015f\u0131m\u0131z m\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcn\u0259 \u00e7evrildi, d\u00f6vl\u0259t\u00e7iliyimizin \u0259saslar\u0131 sars\u0131ld\u0131, iqtisadiyyat da\u011f\u0131lma\u011fa ba\u015flad\u0131, v\u0259t\u0259nda\u015f m\u00fcharib\u0259si t\u0259hl\u00fck\u0259si is\u0259 real xarakter ald\u0131. Bel\u0259 bir \u015f\u0259raitd\u0259 xalq\u0131n xilas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn yegan\u0259 \u00fcmid \u00fcnvan\u0131 dahi \u015f\u0259xsiyy\u0259t Heyd\u0259r \u018fliyev idi. Az\u0259rbaycan\u0131n m\u00fcasir tarixind\u0259 \u0259b\u0259di olaraq \u201cxilaskarl\u0131q missiyas\u0131\u201d adlanan bu d\u00f6n\u00fc\u015f h\u0259m xalq\u0131n irad\u0259si, h\u0259m d\u0259 \u00dcmummilli Liderin m\u00fcdrikliyi say\u0259sind\u0259 realla\u015fd\u0131.<\/p>\n<p>1991-1993-c\u00fc ill\u0259r d\u00f6vl\u0259t idar\u0259\u00e7iliyi tariximizd\u0259 h\u0259rc-m\u0259rclik, \u00f6zba\u015f\u0131nal\u0131q, qeyri-pe\u015f\u0259karl\u0131q d\u00f6vr\u00fc kimi yadda qal\u0131b. \u00d6lk\u0259y\u0259 r\u0259hb\u0259rlik ed\u0259n \u015f\u0259xsl\u0259r milli maraqlar\u0131 m\u00fcdafi\u0259 etm\u0259k iqtidar\u0131nda deyildil\u0259r. AXC-M\u00fcsavat c\u00fctl\u00fcy\u00fc d\u00f6vl\u0259t\u00e7ilikd\u0259n bix\u0259b\u0259r, siyasi romantizmin t\u0259siri il\u0259 hakimiyy\u0259t\u0259 g\u0259lmi\u015f, lakin bir ne\u00e7\u0259 ay \u0259rzind\u0259 \u00f6z s\u0259ri\u015ft\u0259sizlikl\u0259ri il\u0259 \u00f6lk\u0259ni xaosa s\u00fcr\u00fckl\u0259mi\u015fdi. Ordu quruculu\u011fu sah\u0259sind\u0259 ciddi add\u0131mlar at\u0131lm\u0131r, \u0259ksin\u0259, m\u00fcxt\u0259lif silahl\u0131 d\u0259st\u0259l\u0259r \u00f6zba\u015f\u0131na f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rir, bir \u00e7ox hallarda m\u0259rk\u0259zi hakimiyy\u0259t\u0259 meydan oxuyurdu. D\u00f6vl\u0259t \u00e7evrili\u015fl\u0259rinin bir-birini \u0259v\u0259z etdiyi bu d\u00f6vrd\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n m\u00fcst\u0259qilliyi b\u00f6y\u00fck t\u0259hl\u00fck\u0259 alt\u0131nda idi. 20 Yanvar faci\u0259si, Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131, \u015eu\u015fa v\u0259 La\u00e7\u0131n\u0131n itirilm\u0259si, \u00f6lk\u0259nin \u015fimal\u0131nda v\u0259 c\u0259nubunda separatizm meyill\u0259rinin ba\u015f qald\u0131rmas\u0131 s\u0259ri\u015ft\u0259siz idar\u0259etm\u0259nin f\u0259sadlar\u0131 idi. M\u0259hz bu s\u0259b\u0259bd\u0259n xalq xilas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn ba\u015fqa \u00fcnvan g\u00f6rm\u00fcr, Az\u0259rbaycan\u0131 yaln\u0131z Heyd\u0259r \u018fliyevin xilas ed\u0259 bil\u0259c\u0259yin\u0259 inan\u0131rd\u0131.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan ziyal\u0131lar\u0131n\u0131n \u00dcmummilli Lider Heyd\u0259r \u018fliyev\u0259 \u201c91-l\u0259r\u201d ad\u0131 il\u0259 tarix\u0259 d\u00fc\u015f\u0259n m\u00fcraci\u0259ti d\u0259 bu h\u0259qiq\u0259tin t\u0259sdiqi idi. Onlar Heyd\u0259r \u018fliyevin hakimiyy\u0259t\u0259 qay\u0131d\u0131\u015f\u0131n\u0131 milli d\u00f6vl\u0259t\u00e7iliyin qorunmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn z\u0259ruri \u015f\u0259rt hesab edirdil\u0259r. 1992-ci ild\u0259n etibar\u0259n xalq\u0131n da, siyasi dair\u0259l\u0259rin d\u0259 ist\u0259yi ayd\u0131n \u015f\u0259kild\u0259 ifad\u0259 olunma\u011fa ba\u015flad\u0131. 1993-c\u00fc ilin iyununda \u00f6lk\u0259d\u0259 yaranan d\u0259rin siyasi b\u00f6hran zaman\u0131 hakimiyy\u0259tin \u00f6z\u00fc d\u0259 xalq\u0131n t\u0259kidli \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015f\u0131na qo\u015fularaq Heyd\u0259r \u018fliyevi Bak\u0131ya d\u0259v\u0259t etdi. O is\u0259 h\u0259yat\u0131n\u0131 t\u0259hl\u00fck\u0259 alt\u0131na ataraq m\u0259suliyy\u0259tin y\u00fck\u00fcn\u00fc \u00e7iyinl\u0259rin\u0259 g\u00f6t\u00fcrd\u00fc. G\u0259nc\u0259d\u0259 ba\u015f vermi\u015f qiyam\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaqla Az\u0259rbaycan\u0131 v\u0259t\u0259nda\u015f m\u00fcharib\u0259sind\u0259n xilas etdi. Bu, sad\u0259c\u0259 bir siyasi add\u0131m deyildi, h\u0259m d\u0259 d\u00f6vl\u0259tin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n qorunmas\u0131, m\u00fcst\u0259qilliyin \u0259ld\u0259n getm\u0259sinin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131 dem\u0259k idi.<\/p>\n<p>Xalq\u0131n m\u00fctl\u0259q \u0259ks\u0259riyy\u0259ti xilaskar\u0131n\u0131 se\u00e7m\u0259kd\u0259 t\u0259r\u0259dd\u00fcd etm\u0259di. 1993-c\u00fc il oktyabr\u0131n 3-d\u0259 ke\u00e7iril\u0259n prezident se\u00e7kil\u0259ri Az\u0259rbaycan tarixind\u0259 d\u00f6n\u00fc\u015f n\u00f6qt\u0259si oldu. Xalq b\u00f6y\u00fck s\u0259s \u00e7oxlu\u011fu il\u0259 \u00f6z irad\u0259sini ifad\u0259 ed\u0259r\u0259k Ulu \u00d6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyevi d\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 se\u00e7di. Bu, h\u0259m d\u0259 m\u00fcst\u0259qil Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259tinin taleyinin h\u0259ll olundu\u011fu m\u0259qam idi. 1993-c\u00fc il oktyabr\u0131n 10-da ke\u00e7iril\u0259n andi\u00e7m\u0259 m\u0259rasimind\u0259 \u00dcmummilli Liderin dediyi s\u00f6zl\u0259r is\u0259 Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n yadda\u015f\u0131na \u0259b\u0259di h\u0259kk olundu: \u201cBu g\u00fcn m\u0259nim \u00fc\u00e7\u00fcn tarixi, \u0259lam\u0259tdar bir g\u00fcnd\u00fcr. M\u0259n\u0259 g\u00f6st\u0259ril\u0259n bu b\u00f6y\u00fck etimada g\u00f6r\u0259 Az\u0259rbaycan v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131na, Az\u0259rbaycan xalq\u0131na h\u00f6rm\u0259timi, m\u0259h\u0259bb\u0259timi bildirir v\u0259 \u0259min etm\u0259k ist\u0259yir\u0259m ki, h\u0259yat\u0131m\u0131n sonuna q\u0259d\u0259r xalq\u0131ma s\u0259daq\u0259tl\u0259 xidm\u0259t ed\u0259c\u0259k v\u0259 b\u00fct\u00fcn f\u0259aliyy\u0259timi Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259k inki\u015faf\u0131na s\u0259rf ed\u0259c\u0259y\u0259m\u201d Bu tarixi v\u0259d sonrak\u0131 onillikl\u0259rd\u0259 h\u0259yata ke\u00e7iril\u0259n islahatlarda, quruculuq i\u015fl\u0259rind\u0259 v\u0259 \u0259n \u0259sas\u0131, Az\u0259rbaycan\u0131n bug\u00fcnk\u00fc q\u00fcdr\u0259tli d\u00f6vl\u0259t\u0259 \u00e7evrilm\u0259sind\u0259 \u00f6z t\u0259sdiqini tapd\u0131.<\/p>\n<p>Prezident se\u00e7ildikd\u0259n d\u0259rhal sonra \u00dcmummilli Lider Heyd\u0259r \u018fliyevin qar\u015f\u0131s\u0131nda duran \u0259n m\u00fch\u00fcm v\u0259zif\u0259 \u00f6lk\u0259d\u0259 ictimai-siyasi sabitliyin t\u0259min olunmas\u0131 idi. D\u00f6vl\u0259t\u00e7iliyin qorunmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn ilk \u015f\u0259rt v\u0259t\u0259nda\u015f qar\u015f\u0131durmas\u0131na son qoymaq, qeyri-qanuni silahl\u0131 d\u0259st\u0259l\u0259ri z\u0259r\u0259rsizl\u0259\u015fdirm\u0259k, m\u0259rk\u0259zi hakimiyy\u0259tin n\u00fcfuzunu b\u0259rpa etm\u0259k idi. Ulu \u00d6nd\u0259r q\u0131sa m\u00fcdd\u0259td\u0259 bu sah\u0259d\u0259 m\u00fch\u00fcm add\u0131mlar ataraq anarxiyan\u0131 aradan qald\u0131rd\u0131. D\u00f6vl\u0259t \u00e7evrili\u015fl\u0259ri c\u0259hdl\u0259rinin qar\u015f\u0131s\u0131 al\u0131nd\u0131, Az\u0259rbaycan v\u0259t\u0259nda\u015f m\u00fcharib\u0259si t\u0259hl\u00fck\u0259sind\u0259n xilas edildi. Bu sabitlik sonrak\u0131 ill\u0259rd\u0259 iqtisadi islahatlar\u0131n, sosial y\u00fcks\u0259li\u015fin, siyasi m\u00f6hk\u0259ml\u0259nm\u0259nin \u0259sas daya\u011f\u0131na \u00e7evrildi.<\/p>\n<p>Ulu \u00d6nd\u0259r d\u00f6vl\u0259ti idar\u0259etm\u0259 s\u00fckan\u0131n\u0131n arxas\u0131na ke\u00e7m\u0259si \u0259r\u0259f\u0259sind\u0259 \u0130qtisadiyyat da\u011f\u0131lm\u0131\u015f, d\u00f6vl\u0259t b\u00fcdc\u0259si bo\u015falm\u0131\u015f, inflyasiya d\u0259rinl\u0259\u015fmi\u015fdi. Bel\u0259 bir v\u0259ziyy\u0259td\u0259 xalq\u0131n g\u00fcz\u0259ran\u0131 g\u00fcn\u00fc-g\u00fcnd\u0259n a\u011f\u0131rla\u015f\u0131rd\u0131. Ulu \u00d6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyev iqtisadi sabitliyi t\u0259min etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn qlobal miqyasl\u0131 add\u0131mlar atd\u0131. 1994-c\u00fc ilin sentyabr\u0131nda imzalanm\u0131\u015f \u201c\u018fsrin m\u00fcqavil\u0259si\u201d Az\u0259rbaycan\u0131 enerji x\u0259rit\u0259sind\u0259 strateji oyun\u00e7uya \u00e7evirdi. Bununla da \u00f6lk\u0259mizin iqtisadi inki\u015faf\u0131na yeni n\u0259f\u0259s verildi, beyn\u0259lxalq s\u0259rmay\u0259 ax\u0131n\u0131na \u015f\u0259rait yarad\u0131ld\u0131. \u00dcmummilli Liderin uzaqg\u00f6r\u0259n siyas\u0259ti n\u0259tic\u0259sind\u0259 Az\u0259rbaycan yaln\u0131z \u00f6z t\u0259bii s\u0259rv\u0259tl\u0259rini d\u00fcnya bazar\u0131na \u00e7\u0131xarmad\u0131, h\u0259m d\u0259 m\u00fch\u00fcm n\u0259qliyyat-kommunikasiya qov\u015fa\u011f\u0131na \u00e7evrildi. Bu is\u0259 m\u00fcst\u0259qil d\u00f6vl\u0259tin siyasi-iqtisadi suverenliyinin t\u0259min olunmas\u0131n\u0131n \u0259sas g\u00f6st\u0259ricisi oldu.<\/p>\n<p>Ordu quruculu\u011fu da Ulu \u00d6nd\u0259rin siyas\u0259tind\u0259 prioritet sah\u0259 idi. Az\u0259rbaycan\u0131n \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fcn\u00fc qorumaq \u00fc\u00e7\u00fcn g\u00fccl\u00fc ordunun yarad\u0131lmas\u0131 vacib idi. Q\u0131sa m\u00fcdd\u0259td\u0259 Silahl\u0131 Q\u00fcvv\u0259l\u0259rin t\u0259\u015fkili v\u0259 pe\u015f\u0259kar h\u0259rbi kadrlar\u0131n formala\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 istiqam\u0259tind\u0259 m\u00fch\u00fcm i\u015fl\u0259r g\u00f6r\u00fcld\u00fc. \u00dcmummilli Lider h\u0259r zaman bildirirdi ki, m\u00fcst\u0259qil d\u00f6vl\u0259tin \u0259n b\u00f6y\u00fck dayaqlar\u0131ndan biri m\u0259hz g\u00fccl\u00fc ordudur. Bu siyas\u0259t sonrak\u0131 ill\u0259rd\u0259 m\u00f6hk\u0259ml\u0259n\u0259r\u0259k Az\u0259rbaycan Ordusunun tarixi Q\u0259l\u0259b\u0259 il\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259n\u0259n yoluna i\u015f\u0131q sald\u0131.<\/p>\n<p>Ulu \u00d6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyevin xilaskarl\u0131q missiyas\u0131 t\u0259kc\u0259 1990-c\u0131 ill\u0259rin siyasi b\u00f6hran\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaqla bitm\u0259di. Onun h\u0259yata ke\u00e7irdiyi islahatlar m\u00fcst\u0259qil Az\u0259rbaycan\u0131n m\u00f6hk\u0259m t\u0259m\u0259ll\u0259r \u00fcz\u0259rind\u0259 qurulmas\u0131n\u0131 t\u0259min etdi. D\u00f6vl\u0259t idar\u0259\u00e7iliyi sisteminin formala\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131, milli Konstitusiyan\u0131n q\u0259bul edilm\u0259si, demokratik institutlar\u0131n yarad\u0131lmas\u0131, beyn\u0259lxalq m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rd\u0259 balansl\u0131 v\u0259 m\u00fcst\u0259qil siyas\u0259tin y\u00fcr\u00fcd\u00fclm\u0259si Az\u0259rbaycan\u0131n bug\u00fcnk\u00fc g\u00fccl\u00fc d\u00f6vl\u0259t statusunun \u0259sas\u0131n\u0131 qoydu.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan xalq\u0131 dahi \u015f\u0259xsiyy\u0259t Heyd\u0259r \u018fliyevi h\u0259r zaman qurucu v\u0259 xilaskar d\u00f6vl\u0259t xadimi kimi yad ed\u0259c\u0259k. Onun r\u0259hb\u0259rliyi il\u0259 at\u0131lan add\u0131mlar m\u00fcst\u0259qilliyimizin qorunmas\u0131na, d\u00f6vl\u0259t\u00e7iliyimizin m\u00f6hk\u0259ml\u0259nm\u0259sin\u0259, xalq\u0131m\u0131z\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259k n\u0259sill\u0259r qar\u015f\u0131s\u0131nda \u00fcz\u00fca\u011f qalmas\u0131na xidm\u0259t etdi. Bug\u00fcnk\u00fc q\u00fcdr\u0259tli Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259tinin t\u0259m\u0259li m\u0259hz h\u0259min d\u00f6vrd\u0259 \u2013 1993-c\u00fc ilin oktyabr\u0131nda xalq\u0131n \u00a0taley\u00fckl\u00fc se\u00e7imi il\u0259 qoyuldu. \u00dcmummilli Lider Heyd\u0259r \u018fliyevin ad\u0131 is\u0259 xalq\u0131n yadda\u015f\u0131nda \u0259b\u0259di olaraq xilaskar, qurucu v\u0259 m\u00fcdrik d\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 kimi ya\u015fayacaq.<\/p>\n<p><strong>Nigar Orucova, &#8220;\u0130ki sahil&#8221;<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bug\u00fcnk\u00fc q\u00fcdr\u0259tli Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259tinin t\u0259m\u0259li 1993-c\u00fc il oktyabr\u0131n 3-d\u0259 xalq\u0131m\u0131z\u0131n taley\u00fckl\u00fc se\u00e7imi il\u0259 qoyuldu. \u00dcmummilli Lider Heyd\u0259r \u018fliyevin ad\u0131 is\u0259 xalq\u0131n yadda\u015f\u0131nda \u0259b\u0259di olaraq xilaskar, qurucu v\u0259 m\u00fcdrik d\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 kimi ya\u015fayacaq Q\u00fcdr\u0259tli Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259tinin t\u0259m\u0259l da\u015flar\u0131 1990-c\u0131 ill\u0259rin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259 xalq\u0131m\u0131z\u0131n \u00fczl\u0259\u015fdiyi \u0259n a\u011f\u0131r s\u0131naqlar fonunda qoyuldu. M\u00fcst\u0259qilliyin b\u0259rpas\u0131n\u0131n ilk ill\u0259ri d\u00f6vl\u0259t\u00e7iliyimizin m\u00f6vcudlu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn ciddi t\u0259hl\u00fck\u0259l\u0259rl\u0259 yadda qald\u0131. Sovet \u0130ttifaq\u0131n\u0131n da\u011f\u0131lmas\u0131 il\u0259 Az\u0259rbaycan nominal olaraq azad olsa da, reall\u0131qda daxili \u00e7\u0259ki\u015fm\u0259l\u0259r, savads\u0131z v\u0259 m\u0259suliyy\u0259tsiz idar\u0259etm\u0259, siyasi ambisiyalar\u0131n milli maraqlardan \u00fcst\u00fcn tutulmas\u0131 \u00f6lk\u0259ni u\u00e7uruma apar\u0131rd\u0131. Xalq\u0131n m\u00fcst\u0259qillik u\u011frunda verdiyi qurbanlar\u0131n n\u0259tic\u0259sini&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":829051,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[19],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/e8d66338170228614845496754610218728-1.jpg",975,540,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/e8d66338170228614845496754610218728-1.jpg",975,540,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/e8d66338170228614845496754610218728-1.jpg",975,540,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/e8d66338170228614845496754610218728-1-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/e8d66338170228614845496754610218728-1-660x365.jpg",660,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/e8d66338170228614845496754610218728-1-840x465.jpg",640,354,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/e8d66338170228614845496754610218728-1.jpg",975,540,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/e8d66338170228614845496754610218728-1.jpg",975,540,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/e8d66338170228614845496754610218728-1-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/e8d66338170228614845496754610218728-1.jpg",975,540,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=19\" rel=\"category\">G\u00fcnd\u0259m<\/a>","rttpg_excerpt":"Bug\u00fcnk\u00fc q\u00fcdr\u0259tli Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259tinin t\u0259m\u0259li 1993-c\u00fc il oktyabr\u0131n 3-d\u0259 xalq\u0131m\u0131z\u0131n taley\u00fckl\u00fc se\u00e7imi il\u0259 qoyuldu. \u00dcmummilli Lider Heyd\u0259r \u018fliyevin ad\u0131 is\u0259 xalq\u0131n yadda\u015f\u0131nda \u0259b\u0259di olaraq xilaskar, qurucu v\u0259 m\u00fcdrik d\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 kimi ya\u015fayacaq Q\u00fcdr\u0259tli Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259tinin t\u0259m\u0259l da\u015flar\u0131 1990-c\u0131 ill\u0259rin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259 xalq\u0131m\u0131z\u0131n \u00fczl\u0259\u015fdiyi \u0259n a\u011f\u0131r s\u0131naqlar fonunda qoyuldu. M\u00fcst\u0259qilliyin b\u0259rpas\u0131n\u0131n ilk ill\u0259ri d\u00f6vl\u0259t\u00e7iliyimizin m\u00f6vcudlu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn ciddi&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/829050"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=829050"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/829050\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":829052,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/829050\/revisions\/829052"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/829051"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=829050"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=829050"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=829050"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}