{"id":834045,"date":"2025-11-11T14:22:59","date_gmt":"2025-11-11T10:22:59","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=834045"},"modified":"2025-11-11T14:22:59","modified_gmt":"2025-11-11T10:22:59","slug":"12-noyabr-az%c9%99rbaycan-respublikasinin-konstitusiya-gunu-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=834045","title":{"rendered":"12 Noyabr &#8211; Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Konstitusiya G\u00fcn\u00fc\u00a0"},"content":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycan\u0131n ilk Konstitusiyas\u0131 1921-ci il may\u0131n 19-da I \u00dcmumaz\u0259rbaycan Sovetl\u0259r Qurultay\u0131nda q\u0259bul edilib. 1927-ci il mart\u0131n 26-da V \u00dcmumaz\u0259rbaycan Sovetl\u0259r Qurultay\u0131nda Az\u0259rbaycan SSR-in n\u00f6vb\u0259ti Konstitusiyas\u0131 t\u0259sdiq edilib. 1936-c\u0131 ild\u0259 SSR\u0130-nin yeni Konstitusiyas\u0131n\u0131n q\u0259bul edilm\u0259si il\u0259 \u0259laq\u0259dar 1937-ci il mart\u0131n 14-d\u0259 IX \u00dcmumaz\u0259rbaycan Sovetl\u0259r Qurultay\u0131n\u0131n q\u0259rar\u0131 il\u0259 Az\u0259rbaycan SSR-in yeni Konstitusiyas\u0131 q\u00fcvv\u0259y\u0259 minib.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Ulu \u00d6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyevin Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259t\u00e7iliyi qar\u015f\u0131s\u0131ndak\u0131 \u0259n b\u00f6y\u00fck xidm\u0259tl\u0259rind\u0259n biri m\u00fcst\u0259qil d\u00f6vl\u0259tin yeni Konstitusiyas\u0131n\u0131n haz\u0131rlanmas\u0131d\u0131r. \u00dcmummilli Lider Heyd\u0259r \u018fliyevin r\u0259hb\u0259rliyi il\u0259 Konstitusiya komissiyas\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n m\u00fcst\u0259qil Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Konstitusiyas\u0131 layih\u0259si haz\u0131rlanm\u0131\u015fd\u0131r. 1995-ci il noyabr\u0131n 12-d\u0259 ke\u00e7irilmi\u015f referendumda se\u00e7icil\u0259rin 86 faizi i\u015ftirak etmi\u015f v\u0259 onlar\u0131n 91,9 faizi Konstitusiyan\u0131n q\u0259bul edilm\u0259sinin lehin\u0259 s\u0259s vermi\u015fdir. D\u00f6vl\u0259tin \u018fsas Qanunu 1995-ci il noyabr\u0131n 27-d\u0259 q\u00fcvv\u0259y\u0259 minmi\u015fdir. \u0130lk Konstitusiyan\u0131n milli d\u00f6vl\u0259t\u00e7ilik tarixind\u0259 m\u00fcst\u0259sna \u0259h\u0259miyy\u0259tini n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131naraq, Ulu \u00d6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyevin 1996-c\u0131 il 1 noyabr tarixli F\u0259rman\u0131na \u0259sas\u0259n h\u0259r il noyabr\u0131n 12-si Konstitusiya G\u00fcn\u00fc kimi qeyd edilm\u0259y\u0259 ba\u015fland\u0131.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Konstitusiyas\u0131 m\u00fcst\u0259qil d\u00f6vl\u0259t quruculu\u011fu prosesini t\u0259nziml\u0259y\u0259n, demokratik inki\u015fafa v\u0259 s\u0259rb\u0259st bazar iqtisadiyyat\u0131na t\u0259minat yaradan, c\u0259miyy\u0259tin siyasi, sosial, m\u0259d\u0259ni, iqtisadi h\u0259yat\u0131nda t\u0259tbiq olunan \u0259sas normalar\u0131 \u00f6z\u00fcnd\u0259 ehtiva ed\u0259n, qanunvericiliyin t\u0259kmill\u0259\u015fdirilm\u0259si istiqam\u0259tind\u0259 h\u00fcquqi baza rolunu oynayan s\u0259n\u0259ddir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>M\u00fcst\u0259qil Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Konstitusiyas\u0131 \u00f6lk\u0259mizd\u0259 demokratik, h\u00fcquqi, d\u00fcny\u0259vi d\u00f6vl\u0259t quruculu\u011fu prosesin\u0259 h\u00fcquqi baza yaratd\u0131 v\u0259 onun inki\u015faf\u0131na g\u00fccl\u00fc t\u0259kan verdi, hakimiyy\u0259t b\u00f6lg\u00fcs\u00fcn\u00fcn \u0259sas prinsipl\u0259rini m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirdi. \u0130nsan v\u0259 v\u0259t\u0259nda\u015f h\u00fcquqlar\u0131n\u0131n, azadl\u0131qlar\u0131n\u0131n m\u00fcdafi\u0259sini qanunvericilik, icra v\u0259 m\u0259hk\u0259m\u0259 hakimiyy\u0259ti orqanlar\u0131 \u00fcz\u0259rin\u0259 \u00fcmd\u0259 v\u0259zif\u0259 olaraq qoydu. Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Konstitusiyas\u0131 q\u0259bul edil\u0259rk\u0259n h\u00fcquqi d\u00f6vl\u0259t quruculu\u011funun m\u00fcasir meyill\u0259rin\u0259 istinad olunmu\u015f, \u00f6lk\u0259mizin h\u00fcquq sistemi \u00fc\u00e7\u00fcn yeni bir t\u0259sisat\u0131n\u2013konstitusiya \u0259dal\u0259t m\u00fchakim\u0259si orqan\u0131n\u0131n yarad\u0131lmas\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulmu\u015f, bu t\u0259sisat\u0131n d\u00f6vl\u0259t hakimiyy\u0259ti sistemind\u0259 yeri v\u0259 rolu m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirilmi\u015fdi.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>D\u0259yi\u015fil\u0259n sosial-siyasi reall\u0131q s\u0259b\u0259bind\u0259n v\u0259 \u0259ld\u0259 olunan u\u011furlar\u0131n m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndirilm\u0259si m\u0259qs\u0259dil\u0259 Az\u0259rbaycan Konstitusiyas\u0131nda bir ne\u00e7\u0259 d\u0259f\u0259 d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r edilib v\u0259 \u0259lav\u0259l\u0259r olunub. 2002-ci il avqustun 24-d\u0259 referendum yolu il\u0259 Konstitusiyan\u0131n 24 madd\u0259sind\u0259 29, 2009-cu il mart\u0131n 18-d\u0259 is\u0259 25 madd\u0259y\u0259 30-dan art\u0131q \u0259lav\u0259 v\u0259 d\u0259yi\u015fiklik olunub. Bu d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259tinin sosial-iqtisadi bazas\u0131n\u0131n daha da g\u00fccl\u0259nm\u0259sind\u0259n, v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n h\u00fcquq v\u0259 azadl\u0131qlar\u0131na daha etibarl\u0131 t\u0259minat verilm\u0259sind\u0259n, sosial d\u00f6vl\u0259t prinsipl\u0259rini t\u0259sbit etm\u0259k imkanlar\u0131n\u0131n daha da geni\u015fl\u0259nm\u0259sind\u0259n ir\u0259li g\u0259lirdi. Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti \u0130lham \u018fliyevin t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs\u00fc il\u0259 2016-c\u0131 il sentyabr\u0131n 26-da ke\u00e7irilmi\u015f referendumla Konstitusiyada \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc d\u0259f\u0259 \u0259lav\u0259l\u0259r v\u0259 d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r edilib. Konstitusiyan\u0131n 29 madd\u0259sind\u0259 edil\u0259n 41 \u0259lav\u0259 v\u0259 d\u0259yi\u015fiklik m\u00fcxt\u0259lif sah\u0259l\u0259ri \u0259hat\u0259 etm\u0259kl\u0259, ali d\u00f6vl\u0259t hakimiyy\u0259ti, m\u0259hk\u0259m\u0259 hakimiyy\u0259ti orqanlar\u0131n\u0131n v\u0259 b\u0259l\u0259diyy\u0259l\u0259rin i\u015finin t\u0259kmill\u0259\u015fdirilm\u0259sin\u0259, insan h\u00fcquqlar\u0131 v\u0259 azadl\u0131qlar\u0131n\u0131n daha s\u0259m\u0259r\u0259li t\u0259min edilm\u0259sin\u0259, h\u00fcquq v\u0259 azadl\u0131qlar\u0131n m\u00fcdafi\u0259sind\u0259 d\u00f6vl\u0259t v\u0259 b\u0259l\u0259diyy\u0259l\u0259rin m\u0259suliyy\u0259tinin art\u0131r\u0131lmas\u0131na y\u00f6n\u0259lmi\u015fdir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Emilya Abdullayeva<\/p>\n<p>A\u011fstafa rayon M\u0259rk\u0259zi Kitabxana Sisteminin \u0259m\u0259kda\u015f\u0131<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycan\u0131n ilk Konstitusiyas\u0131 1921-ci il may\u0131n 19-da I \u00dcmumaz\u0259rbaycan Sovetl\u0259r Qurultay\u0131nda q\u0259bul edilib. 1927-ci il mart\u0131n 26-da V \u00dcmumaz\u0259rbaycan Sovetl\u0259r Qurultay\u0131nda Az\u0259rbaycan SSR-in n\u00f6vb\u0259ti Konstitusiyas\u0131 t\u0259sdiq edilib. 1936-c\u0131 ild\u0259 SSR\u0130-nin yeni Konstitusiyas\u0131n\u0131n q\u0259bul edilm\u0259si il\u0259 \u0259laq\u0259dar 1937-ci il mart\u0131n 14-d\u0259 IX \u00dcmumaz\u0259rbaycan Sovetl\u0259r Qurultay\u0131n\u0131n q\u0259rar\u0131 il\u0259 Az\u0259rbaycan SSR-in yeni Konstitusiyas\u0131 q\u00fcvv\u0259y\u0259 minib. &nbsp; Ulu \u00d6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyevin Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259t\u00e7iliyi qar\u015f\u0131s\u0131ndak\u0131 \u0259n b\u00f6y\u00fck xidm\u0259tl\u0259rind\u0259n biri m\u00fcst\u0259qil d\u00f6vl\u0259tin yeni Konstitusiyas\u0131n\u0131n haz\u0131rlanmas\u0131d\u0131r. \u00dcmummilli Lider Heyd\u0259r \u018fliyevin r\u0259hb\u0259rliyi il\u0259 Konstitusiya komissiyas\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n m\u00fcst\u0259qil Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Konstitusiyas\u0131 layih\u0259si haz\u0131rlanm\u0131\u015fd\u0131r. 1995-ci il noyabr\u0131n 12-d\u0259 ke\u00e7irilmi\u015f referendumda&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":834046,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[2],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/IMG-20251111-WA0025.jpg",1200,675,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/IMG-20251111-WA0025.jpg",1200,675,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/IMG-20251111-WA0025.jpg",1200,675,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/IMG-20251111-WA0025-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/IMG-20251111-WA0025-649x365.jpg",649,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/IMG-20251111-WA0025-840x473.jpg",640,360,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/IMG-20251111-WA0025.jpg",1200,675,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/IMG-20251111-WA0025.jpg",1200,675,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/IMG-20251111-WA0025-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/IMG-20251111-WA0025-1200x620.jpg",1200,620,true]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=2\" rel=\"category\">Region X\u0259b\u0259rl\u0259ri<\/a>","rttpg_excerpt":"Az\u0259rbaycan\u0131n ilk Konstitusiyas\u0131 1921-ci il may\u0131n 19-da I \u00dcmumaz\u0259rbaycan Sovetl\u0259r Qurultay\u0131nda q\u0259bul edilib. 1927-ci il mart\u0131n 26-da V \u00dcmumaz\u0259rbaycan Sovetl\u0259r Qurultay\u0131nda Az\u0259rbaycan SSR-in n\u00f6vb\u0259ti Konstitusiyas\u0131 t\u0259sdiq edilib. 1936-c\u0131 ild\u0259 SSR\u0130-nin yeni Konstitusiyas\u0131n\u0131n q\u0259bul edilm\u0259si il\u0259 \u0259laq\u0259dar 1937-ci il mart\u0131n 14-d\u0259 IX \u00dcmumaz\u0259rbaycan Sovetl\u0259r Qurultay\u0131n\u0131n q\u0259rar\u0131 il\u0259 Az\u0259rbaycan SSR-in yeni Konstitusiyas\u0131 q\u00fcvv\u0259y\u0259 minib. &nbsp; Ulu \u00d6nd\u0259r&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/834045"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=834045"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/834045\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":834047,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/834045\/revisions\/834047"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/834046"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=834045"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=834045"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=834045"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}