{"id":835989,"date":"2025-12-08T15:18:33","date_gmt":"2025-12-08T11:18:33","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=835989"},"modified":"2025-12-08T15:18:33","modified_gmt":"2025-12-08T11:18:33","slug":"cipsd%c9%99n-niy%c9%99-imtina-etm%c9%99k-lazimdir-kardioloqlar-aciqladi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=835989","title":{"rendered":"\u00c7ipsd\u0259n niy\u0259 imtina etm\u0259k laz\u0131md\u0131r? &#8211; Kardioloqlar a\u00e7\u0131qlad\u0131"},"content":{"rendered":"<div class=\"text-content\" data-id=\"\" data-url=\"\">\n<p><strong>Kardioloqlar\u0131n fikrinc\u0259, g\u00fcn \u0259rzind\u0259 sa\u011flam q\u0259lyanalt\u0131lar istifad\u0259 etm\u0259k art\u0131q \u00e7\u0259kinin v\u0259 \u00fcr\u0259k x\u0259st\u0259likl\u0259rinin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 alma\u011fa k\u00f6m\u0259k edir. Lakin n\u0259yin yeyilm\u0259si x\u00fcsusil\u0259 \u00f6n\u0259mlidir.\u00a0<\/strong><\/p>\n<p>&#8220;Parade&#8221; n\u0259\u015fri \u00fc\u00e7\u00fcn dan\u0131\u015fan kardioloqlar x\u0259st\u0259l\u0259rin\u0259 uzaq durma\u011f\u0131 t\u00f6vsiy\u0259 etdikl\u0259ri q\u0259lyanalt\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131qlay\u0131blar &#8211; h\u0259min m\u0259hsul \u00e7ipsl\u0259rdir.<\/p>\n<p>Kardioloq Cek Vulfson qeyd edir ki, \u00e7ipsl\u0259r ad\u0259t\u0259n \u00fcr\u0259k probleml\u0259rin\u0259 s\u0259b\u0259b olan eyni madd\u0259l\u0259ri \u00f6z\u00fcnd\u0259 c\u0259ml\u0259\u015fdirir.<\/p>\n<p>Kolumbus Batist d\u0259 bunu t\u0259sdiql\u0259yir v\u0259 bildirir ki, kartof \u00e7ipsl\u0259ri y\u00fcks\u0259k ya\u011f t\u0259rkibin\u0259 v\u0259 y\u00fcks\u0259k temperaturda bi\u015firildikd\u0259 yaranan akrilamidin \u00e7oxlu\u011funa g\u00f6r\u0259 x\u00fcsusil\u0259 z\u0259r\u0259rlidir. T\u0259dqiqatlar akrilamidi \u00fcr\u0259k-damar x\u0259st\u0259likl\u0259ri il\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259ndirir. O vur\u011fulay\u0131r ki, qar\u011f\u0131dal\u0131 \u00e7ipsl\u0259ri nisb\u0259t\u0259n daha az z\u0259r\u0259rli olsa da, b\u00fct\u00fcn \u00e7ipsl\u0259r \u00e7ox emal olunmu\u015f m\u0259hsullar qrupuna daxildir v\u0259 \u00fcr\u0259k-damar riskini art\u0131r\u0131r, ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 \u00e7ox nadir hallarda istehlak edilm\u0259lidir.<\/p>\n<p>\u00c7ipsl\u0259rin \u00fcr\u0259k sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131na z\u0259r\u0259rinin s\u0259b\u0259bl\u0259ri<\/p>\n<p>1. \u00c7ipsl\u0259r z\u0259r\u0259rli ya\u011flar ehtiva edir<\/p>\n<p>Doktor Batistin s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, \u00e7ipsl\u0259r ilk n\u00f6vb\u0259d\u0259 y\u00fcks\u0259k doymu\u015f ya\u011f t\u0259rkibin\u0259 g\u00f6r\u0259 \u00fcr\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn z\u0259r\u0259rlidir. Bu ya\u011flar LDL xolesterolunu y\u00fcks\u0259ldir.<\/p>\n<p>Amerika Kardiologiya Assosiasiyas\u0131 g\u00fcnd\u0259lik kalorinin 6%-ind\u0259n az\u0131n\u0131n doymu\u015f ya\u011flardan ibar\u0259t olmas\u0131n\u0131 t\u00f6vsiy\u0259 edir. M\u0259s\u0259l\u0259n, &#8220;Lays Potato&#8221; \u00e7ipsl\u0259rinin bir porsiyas\u0131nda 1,5 qram doymu\u015f ya\u011f &#8211; 2000 kalorilik rasionun 11%-i &#8211; v\u0259 10 qram \u00fcmumi ya\u011f m\u00f6vcuddur.<\/p>\n<p>2. \u00c7ipsl\u0259r rafin\u0259 olunmu\u015f ni\u015fasta il\u0259 z\u0259ngindir<\/p>\n<p>Vulfson x\u0259b\u0259rdarl\u0131q edir ki, \u00e7ipsl\u0259rin kartofdan, qar\u011f\u0131dal\u0131dan v\u0259 ya d\u0259nli bitkil\u0259rd\u0259n haz\u0131rlanmas\u0131ndan as\u0131l\u0131 olmayaraq, ni\u015fasta \u00e7ox s\u00fcr\u0259tl\u0259 \u015f\u0259k\u0259r\u0259 par\u00e7alan\u0131r. Bu da qanda \u015f\u0259k\u0259r v\u0259 insulin s\u0259viyy\u0259sinin k\u0259skin artmas\u0131na s\u0259b\u0259b olur, bel v\u0259 qar\u0131n nahiy\u0259sind\u0259 piyl\u0259nm\u0259ni art\u0131r\u0131r, h\u0259m\u00e7inin triqliserid s\u0259viyy\u0259sini y\u00fcks\u0259ldir &#8211; bu is\u0259 \u00fcr\u0259k x\u0259st\u0259likl\u0259rinin \u0259n \u0259sas g\u00f6st\u0259ricil\u0259rind\u0259ndir.<\/p>\n<p>3. \u00c7ipsl\u0259rd\u0259 \u00e7oxlu duz v\u0259 dig\u0259r \u0259lav\u0259 madd\u0259l\u0259r var<\/p>\n<p>Doktor Vulfson bildirir ki, rafin\u0259 olunmu\u015f ni\u015fasta v\u0259 z\u0259d\u0259l\u0259nmi\u015f ya\u011flarla birlikd\u0259 \u00e7ipsl\u0259rd\u0259ki duzun qan t\u0259zyiqin\u0259 v\u0259 b\u0259d\u0259nd\u0259 maye y\u0131\u011f\u0131lmas\u0131na t\u0259siri, b\u00fct\u00f6v m\u0259hsullarda m\u00f6vcud olan t\u0259bii duzun t\u0259sirind\u0259n tamamil\u0259 f\u0259rql\u0259nir.<\/p>\n<p>Bir porsiya kartof \u00e7ipsind\u0259 t\u0259xmin\u0259n 140 milliqram natrium &#8211; Amerika Kardiologiya Assosiasiyas\u0131n\u0131n t\u00f6vsiy\u0259 etdiyi g\u00fcnd\u0259lik norman\u0131n 7%-i &#8211; ola bil\u0259r.<\/p>\n<p>Bi\u015fmi\u015f \u00e7ipsl\u0259r daha faydal\u0131d\u0131rm\u0131?<\/p>\n<p>Doktor Batist a\u00e7\u0131qlay\u0131r ki, bi\u015fmi\u015f \u00e7ipsl\u0259r q\u0131zard\u0131lm\u0131\u015flara nisb\u0259t\u0259n bir q\u0259d\u0259r daha faydal\u0131d\u0131r, \u00e7\u00fcnki daha az ya\u011f, akrilamid v\u0259 kalori ehtiva edir. Lakin yen\u0259 d\u0259 onlar\u0131 y\u00fcks\u0259k rafin\u0259 edilmi\u015f karbohidrat v\u0259 duz t\u0259rkibli, lakin az lifli v\u0259 az qidal\u0131 m\u0259hsul adland\u0131r\u0131r.<\/p>\n<p>\u00c7ipsl\u0259ri tamamil\u0259 yem\u0259k olmaz?<\/p>\n<p>Vulfson deyir ki, \u00e7ipsl\u0259ri h\u0259ft\u0259d\u0259 bir d\u0259f\u0259 v\u0259 ya daha az istehlak etm\u0259k q\u0259bul edil\u0259ndir. &#8220;\u018fg\u0259r kims\u0259d\u0259 y\u00fcks\u0259k qan t\u0259zyiqi, y\u00fcks\u0259k triqliserid, insulin m\u00fcqavim\u0259ti, piyl\u0259nm\u0259 v\u0259 ya \u00fcr\u0259k-damar x\u0259st\u0259likl\u0259ri varsa, m\u0259n onlar\u0131n \u00e7ipsi daha da az yem\u0259sini t\u00f6vsiy\u0259 edir\u0259m. Bel\u0259 hallarda orqanizm onsuz da iltihab v\u0259 \u015f\u0259k\u0259r s\u0259viyy\u0259si il\u0259 m\u00fcbariz\u0259 aparmaqda \u00e7\u0259tinlik \u00e7\u0259kir&#8221;, dey\u0259 kardioloq bildirir.<\/p>\n<p>Doktor Batist is\u0259 insanlar\u0131n porsiya \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcn\u0259 diqq\u0259t etm\u0259li oldu\u011funu xat\u0131rlad\u0131r &#8211;\u00a0t\u0259xmin\u0259n 15 \u0259d\u0259d \u00e7ips. Onlar\u0131 t\u0259r\u0259v\u0259z v\u0259 ya z\u00fclal t\u0259rkibli souslarla birlikd\u0259 yem\u0259k lifin artmas\u0131na, toxluq hissinin yaranmas\u0131na v\u0259 \u00e7ox yem\u0259k ist\u0259yinin azalmas\u0131na k\u00f6m\u0259k edir.\/Milli.Az<\/p>\n<\/div>\n<div><\/div>\n<div><\/div>\n<div class=\"inner-social-box\">\n<div class=\"subs-in-social subs-whatsapp\"><\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Kardioloqlar\u0131n fikrinc\u0259, g\u00fcn \u0259rzind\u0259 sa\u011flam q\u0259lyanalt\u0131lar istifad\u0259 etm\u0259k art\u0131q \u00e7\u0259kinin v\u0259 \u00fcr\u0259k x\u0259st\u0259likl\u0259rinin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 alma\u011fa k\u00f6m\u0259k edir. Lakin n\u0259yin yeyilm\u0259si x\u00fcsusil\u0259 \u00f6n\u0259mlidir.\u00a0 &#8220;Parade&#8221; n\u0259\u015fri \u00fc\u00e7\u00fcn dan\u0131\u015fan kardioloqlar x\u0259st\u0259l\u0259rin\u0259 uzaq durma\u011f\u0131 t\u00f6vsiy\u0259 etdikl\u0259ri q\u0259lyanalt\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131qlay\u0131blar &#8211; h\u0259min m\u0259hsul \u00e7ipsl\u0259rdir. Kardioloq Cek Vulfson qeyd edir ki, \u00e7ipsl\u0259r ad\u0259t\u0259n \u00fcr\u0259k probleml\u0259rin\u0259 s\u0259b\u0259b olan eyni madd\u0259l\u0259ri \u00f6z\u00fcnd\u0259 c\u0259ml\u0259\u015fdirir. Kolumbus Batist d\u0259 bunu t\u0259sdiql\u0259yir v\u0259 bildirir ki, kartof \u00e7ipsl\u0259ri y\u00fcks\u0259k ya\u011f t\u0259rkibin\u0259 v\u0259 y\u00fcks\u0259k temperaturda bi\u015firildikd\u0259 yaranan akrilamidin \u00e7oxlu\u011funa g\u00f6r\u0259 x\u00fcsusil\u0259 z\u0259r\u0259rlidir. T\u0259dqiqatlar akrilamidi \u00fcr\u0259k-damar x\u0259st\u0259likl\u0259ri il\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259ndirir. O vur\u011fulay\u0131r ki, qar\u011f\u0131dal\u0131 \u00e7ipsl\u0259ri nisb\u0259t\u0259n daha&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":835990,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/b023dbf6e5a3195fd55d6969d37d635a.jpg",870,500,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/b023dbf6e5a3195fd55d6969d37d635a.jpg",870,500,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/b023dbf6e5a3195fd55d6969d37d635a.jpg",870,500,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/b023dbf6e5a3195fd55d6969d37d635a-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/b023dbf6e5a3195fd55d6969d37d635a-635x365.jpg",635,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/b023dbf6e5a3195fd55d6969d37d635a-840x483.jpg",640,368,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/b023dbf6e5a3195fd55d6969d37d635a.jpg",870,500,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/b023dbf6e5a3195fd55d6969d37d635a.jpg",870,500,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/b023dbf6e5a3195fd55d6969d37d635a-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/b023dbf6e5a3195fd55d6969d37d635a.jpg",870,500,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"Kardioloqlar\u0131n fikrinc\u0259, g\u00fcn \u0259rzind\u0259 sa\u011flam q\u0259lyanalt\u0131lar istifad\u0259 etm\u0259k art\u0131q \u00e7\u0259kinin v\u0259 \u00fcr\u0259k x\u0259st\u0259likl\u0259rinin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 alma\u011fa k\u00f6m\u0259k edir. Lakin n\u0259yin yeyilm\u0259si x\u00fcsusil\u0259 \u00f6n\u0259mlidir.\u00a0 &#8220;Parade&#8221; n\u0259\u015fri \u00fc\u00e7\u00fcn dan\u0131\u015fan kardioloqlar x\u0259st\u0259l\u0259rin\u0259 uzaq durma\u011f\u0131 t\u00f6vsiy\u0259 etdikl\u0259ri q\u0259lyanalt\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131qlay\u0131blar &#8211; h\u0259min m\u0259hsul \u00e7ipsl\u0259rdir. Kardioloq Cek Vulfson qeyd edir ki, \u00e7ipsl\u0259r ad\u0259t\u0259n \u00fcr\u0259k probleml\u0259rin\u0259 s\u0259b\u0259b olan eyni madd\u0259l\u0259ri \u00f6z\u00fcnd\u0259 c\u0259ml\u0259\u015fdirir. Kolumbus&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/835989"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=835989"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/835989\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":835991,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/835989\/revisions\/835991"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/835990"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=835989"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=835989"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=835989"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}