{"id":837791,"date":"2026-01-09T17:57:52","date_gmt":"2026-01-09T13:57:52","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=837791"},"modified":"2026-01-09T17:57:52","modified_gmt":"2026-01-09T13:57:52","slug":"metroda-yeni-gedis-haqqi-nec%c9%99-od%c9%99n%c9%99c%c9%99k","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=837791","title":{"rendered":"Metroda yeni GED\u0130\u015e HAQQI \u2013 Nec\u0259 \u00f6d\u0259n\u0259c\u0259k?"},"content":{"rendered":"<p><strong>2026-c\u0131 ild\u0259 Bak\u0131 metrosu yeni d\u00f6vr\u0259 ke\u00e7\u0259c\u0259k. Gedi\u015fhaqq\u0131 s\u0259rni\u015finin q\u0259t etdiyi m\u0259saf\u0259y\u0259 g\u00f6r\u0259 \u00f6d\u0259nil\u0259c\u0259k. Bu bar\u0259d\u0259 &#8220;Bak\u0131 Metropoliteni\u201d QSC-nin Maliyy\u0259 departamentinin r\u0259isi Kamal H\u00fcseynli tarif d\u0259yi\u015fiklikl\u0259rind\u0259n dan\u0131\u015fark\u0259n bildirib.<\/strong><\/p>\n<p><strong>R\u0259is \u0259lav\u0259 edib ki, haz\u0131rda vahid tarif modeli t\u0259tbiq olunsa da, analitik qiym\u0259tl\u0259ndirm\u0259l\u0259r davam etdirilir: \u201cM\u0259saf\u0259, zona v\u0259 s\u0259rni\u015fin seqmentl\u0259rin\u0259 \u0259saslanan diferensial tarif modell\u0259ri \u00fcz\u0259rind\u0259 apar\u0131lan t\u0259hlill\u0259r g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 daha balansl\u0131 v\u0259 iqtisadi c\u0259h\u0259td\u0259n \u0259sasland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f tarif mexanizminin formala\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131na imkan ver\u0259 bil\u0259r&#8221;.<\/strong><\/p>\n<p>B\u0259s metroda m\u0259saf\u0259y\u0259 g\u00f6r\u0259 gedi\u015f haqq\u0131 nec\u0259 hesablanacaq?<\/p>\n<p><strong>N\u0259qliyyat \u00fczr\u0259 ekspert Eld\u0259niz C\u0259f\u0259rov<\/strong>\u00a0m\u00f6vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131 Musavat.com-a a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda bildirib ki, ictimai n\u0259qliyyatda tarifl\u0259rin differensialla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 bir \u00e7ox \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259, x\u00fcsusil\u0259 Avropada uzun ill\u0259rdir t\u0259tbiq olunur:<\/p>\n<p>\u201cBu model\u0259 \u0259sas\u0259n s\u0259rni\u015fin ne\u00e7\u0259 stansiya v\u0259 ya ne\u00e7\u0259 kilometr yol q\u0259t edirs\u0259, \u00f6d\u0259ni\u015f d\u0259 buna uy\u011fun hesablan\u0131r. \u018fn \u00e7ox istifad\u0259 olunan yana\u015fmalardan biri pill\u0259li tarif sistemidir. Q\u0131sa m\u0259saf\u0259 q\u0259t ed\u0259n s\u0259rni\u015fin minimal \u00f6d\u0259ni\u015f edir, m\u0259s\u0259l\u0259n 2\u20133 stansiya \u00fc\u00e7\u00fcn daha a\u015fa\u011f\u0131 tarif t\u0259tbiq olunur. M\u0259saf\u0259 uzand\u0131qca gedi\u015fhaqq\u0131 da t\u0259dric\u0259n art\u0131r. Bu zaman m\u0259rk\u0259zi \u0259razil\u0259rd\u0259 h\u0259r\u0259k\u0259t ed\u0259n s\u0259rni\u015finl\u0259 daha uzaq m\u0259saf\u0259y\u0259 ged\u0259n s\u0259rni\u015finin \u00f6d\u0259diyi m\u0259bl\u0259\u011f aras\u0131nda f\u0259rq yaran\u0131r. Ad\u0259t\u0259n m\u0259rk\u0259zd\u0259 ya\u015fayanlar \u015f\u0259h\u0259rin k\u0259nar \u0259razil\u0259rind\u0259 ya\u015fayanlarla m\u00fcqayis\u0259d\u0259 daha az \u00f6d\u0259ni\u015f edirl\u0259r. Lakin burada d\u00fczg\u00fcn planla\u015fd\u0131rma apar\u0131lmal\u0131d\u0131r ki, sosial balans pozulmas\u0131n v\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259n naraz\u0131l\u0131qlar yaranmas\u0131n\u201d.<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/visiontv.az\/storage\/news\/images\/news\/2020\/images\/D%C3%BCnya\/turk\/eldeniz-ceferov.jpg\" alt=\"Taksi \u00fc\u00e7\u00fcn x\u00fcsusi konsepsiya haz\u0131rlanmas\u0131na ehtiyac yoxdur-N\u0259qliyyat \u00fczr\u0259  ekspert Eld\u0259niz C\u0259f\u0259rov\" \/><\/p>\n<p><strong>Ekspert onu da qeyd edib ki, alternativ olaraq zona \u00fczr\u0259 tarif modeli d\u0259 t\u0259tbiq edil\u0259 bil\u0259r:<\/strong><\/p>\n<p>\u201cM\u0259s\u0259l\u0259n, Bak\u0131 Metropoliteni yax\u0131n, orta v\u0259 uzaq zonalara b\u00f6l\u00fcn\u0259 bil\u0259r. M\u0259rk\u0259zi zonalarda qiym\u0259tl\u0259r daha ucuz, uzaq zonalarda is\u0259 f\u0259rqli ola bil\u0259r. Texniki bax\u0131mdan \u0259n vacib m\u0259qam hesablaman\u0131n nec\u0259 apar\u0131laca\u011f\u0131d\u0131r. S\u0259rni\u015fin metroya daxil olark\u0259n kart\u0131n\u0131 oxudur, \u00e7\u0131x\u0131\u015fda da yenid\u0259n oxudur. Sistem avtomatik olaraq ne\u00e7\u0259 stansiya ke\u00e7diyini v\u0259 ya hans\u0131 zonalardan istifad\u0259 etdiyini m\u00fc\u0259yy\u0259n edir v\u0259 m\u00fcvafiq m\u0259bl\u0259\u011fi kart balans\u0131ndan \u00e7\u0131x\u0131r. S\u0259rni\u015fin seqmentl\u0259ri d\u0259 n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131na bil\u0259r. T\u0259l\u0259b\u0259l\u0259r, pensiya\u00e7\u0131lar v\u0259 dig\u0259r h\u0259ssas qruplar \u00fc\u00e7\u00fcn x\u00fcsusi g\u00fcz\u0259\u015ftl\u0259r t\u0259tbiq oluna bil\u0259r. Eyni zamanda g\u00fcnd\u0259lik v\u0259 intensiv istifad\u0259 ed\u0259n s\u0259rni\u015finl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn endirimli v\u0259 ya sabit paketl\u0259r t\u0259klif etm\u0259k m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Bu sistemin \u0259sas \u00fcst\u00fcnl\u00fcy\u00fc \u0259dal\u0259tli tarif prinsipin\u0259 \u0259saslanmas\u0131d\u0131r: az yol ged\u0259n az, \u00e7ox yol ged\u0259n is\u0259 daha \u00e7ox \u00f6d\u0259yir. Bu yana\u015fma metronun real x\u0259rcl\u0259rinin daha d\u0259qiq hesablanmas\u0131na, uzaq x\u0259tl\u0259rin maliyy\u0259 y\u00fck\u00fcn\u00fcn balansla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131na v\u0259 daha m\u00fcasir, \u00e7evik tarif siyas\u0259tinin formala\u015fmas\u0131na imkan ver\u0259r. Mexanizmin bu il \u0259rzind\u0259 haz\u0131rlanmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Lakin b\u00fct\u00fcn hallarda sosial tarazl\u0131\u011f\u0131 qoruyan mexanizml\u0259r m\u00fctl\u0259q \u015f\u0259kild\u0259 n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131nmal\u0131d\u0131r\u201d.<\/p>\n<p>D\u00fcnya \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 metro v\u0259 \u00fcmumilikd\u0259 ictimai n\u0259qliyyatda gedi\u015fhaqq\u0131n\u0131n hesablanmas\u0131 \u015f\u0259h\u0259rin \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcn\u0259, n\u0259qliyyat \u015f\u0259b\u0259k\u0259sinin qurulu\u015funa v\u0259 sosial siyas\u0259t\u0259 uy\u011fun olaraq f\u0259rqli modell\u0259rl\u0259 t\u0259nziml\u0259nir. \u0130nki\u015faf etmi\u015f \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 \u0259sas m\u0259qs\u0259d h\u0259m \u0259dal\u0259tli \u00f6d\u0259ni\u015f mexanizmi yaratmaq, h\u0259m d\u0259 sosial balans\u0131 qorumaqd\u0131r.<\/p>\n<p>Bir \u00e7ox \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 gedi\u015fhaqq\u0131 s\u0259rni\u015finin q\u0259t etdiyi m\u0259saf\u0259y\u0259 \u0259saslan\u0131r. Bu model x\u00fcsusil\u0259 Yaponiya, C\u0259nubi Koreya v\u0259 Sinqapur kimi \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 t\u0259tbiq olunur. S\u0259rni\u015fin metroya daxil olark\u0259n v\u0259 \u00e7\u0131xark\u0259n kart\u0131n\u0131 oxudur, sistem avtomatik olaraq ne\u00e7\u0259 kilometr v\u0259 ya ne\u00e7\u0259 stansiya yol getdiyini hesablay\u0131r v\u0259 \u00f6d\u0259ni\u015fi buna uy\u011fun \u00e7\u0131x\u0131r. Bu yana\u015fma \u201caz ged\u0259n az, \u00e7ox ged\u0259n \u00e7ox \u00f6d\u0259sin\u201d prinsipin\u0259 \u0259saslan\u0131r.<\/p>\n<p>Avropa \u00f6lk\u0259l\u0259rinin \u0259ks\u0259riyy\u0259tind\u0259 is\u0259 zona \u00fczr\u0259 tarif modeli geni\u015f yay\u0131l\u0131b. London, Paris, Berlin kimi \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rd\u0259 metro \u015f\u0259b\u0259k\u0259si bir ne\u00e7\u0259 zonaya b\u00f6l\u00fcn\u00fcr. S\u0259rni\u015finin ke\u00e7diyi zonalar\u0131n say\u0131na g\u00f6r\u0259 gedi\u015fhaqq\u0131 m\u00fc\u0259yy\u0259n edilir. Ad\u0259t\u0259n m\u0259rk\u0259zi zonalarda qiym\u0259tl\u0259r daha ucuz, \u015f\u0259h\u0259rin k\u0259nar \u0259razil\u0259rin\u0259 do\u011fru is\u0259 daha y\u00fcks\u0259k olur. Bu sistem h\u0259m \u015f\u0259h\u0259rdaxili h\u0259r\u0259k\u0259ti t\u0259nziml\u0259yir, h\u0259m d\u0259 uzun m\u0259saf\u0259li x\u0259tl\u0259rin maliyy\u0259 y\u00fck\u00fcn\u00fc balansla\u015fd\u0131rma\u011fa imkan verir.<\/p>\n<p>B\u0259zi \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 vahid tarif modeli saxlan\u0131l\u0131r. M\u0259s\u0259l\u0259n, Moskva v\u0259 \u0130stanbul metrosunda s\u0259rni\u015fin hans\u0131 m\u0259saf\u0259ni q\u0259t etm\u0259sind\u0259n as\u0131l\u0131 olmayaraq eyni m\u0259bl\u0259\u011fi \u00f6d\u0259yir. Bu model sad\u0259 v\u0259 rahat olsa da, q\u0131sa m\u0259saf\u0259 ged\u0259n s\u0259rni\u015finl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259mi\u015f\u0259 \u0259dal\u0259tli hesab edilmir.<\/p>\n<p>Dig\u0259r geni\u015f yay\u0131lm\u0131\u015f yana\u015fmalardan biri zaman \u0259sasl\u0131 tarif sistemidir. Bu halda s\u0259rni\u015fin m\u00fc\u0259yy\u0259n vaxt interval\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn bilet al\u0131r v\u0259 h\u0259min m\u00fcdd\u0259t \u0259rzind\u0259 ist\u0259nil\u0259n sayda ictimai n\u0259qliyyat vasit\u0259sind\u0259n istifad\u0259 ed\u0259 bilir. Bu model Praqa, Roma v\u0259 Barselona kimi \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rd\u0259 t\u0259tbiq olunur v\u0259 x\u00fcsusil\u0259 tez-tez n\u0259qliyyatdan istifad\u0259 ed\u0259nl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn s\u0259rf\u0259lidir.<\/p>\n<p>B\u00fct\u00fcn bu modell\u0259rl\u0259 yana\u015f\u0131, \u0259ks\u0259r \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 t\u0259l\u0259b\u0259l\u0259r, pensiya\u00e7\u0131lar, \u0259lill\u0259r v\u0259 dig\u0259r h\u0259ssas qruplar \u00fc\u00e7\u00fcn endiriml\u0259r, ayl\u0131q v\u0259 illik abonementl\u0259r t\u0259tbiq olunur. Y\u0259ni, d\u00fcnya t\u0259cr\u00fcb\u0259si g\u00f6st\u0259rir ki, tarif sistemi t\u0259kc\u0259 iqtisadi deyil, eyni zamanda sosial amill\u0259r n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131nmaqla formala\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Afaq Mirayiq,<\/strong><br \/>\n<strong>Musavat.com<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>2026-c\u0131 ild\u0259 Bak\u0131 metrosu yeni d\u00f6vr\u0259 ke\u00e7\u0259c\u0259k. Gedi\u015fhaqq\u0131 s\u0259rni\u015finin q\u0259t etdiyi m\u0259saf\u0259y\u0259 g\u00f6r\u0259 \u00f6d\u0259nil\u0259c\u0259k. Bu bar\u0259d\u0259 &#8220;Bak\u0131 Metropoliteni\u201d QSC-nin Maliyy\u0259 departamentinin r\u0259isi Kamal H\u00fcseynli tarif d\u0259yi\u015fiklikl\u0259rind\u0259n dan\u0131\u015fark\u0259n bildirib. R\u0259is \u0259lav\u0259 edib ki, haz\u0131rda vahid tarif modeli t\u0259tbiq olunsa da, analitik qiym\u0259tl\u0259ndirm\u0259l\u0259r davam etdirilir: \u201cM\u0259saf\u0259, zona v\u0259 s\u0259rni\u015fin seqmentl\u0259rin\u0259 \u0259saslanan diferensial tarif modell\u0259ri \u00fcz\u0259rind\u0259 apar\u0131lan t\u0259hlill\u0259r g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 daha balansl\u0131 v\u0259 iqtisadi c\u0259h\u0259td\u0259n \u0259sasland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f tarif mexanizminin formala\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131na imkan ver\u0259 bil\u0259r&#8221;. B\u0259s metroda m\u0259saf\u0259y\u0259 g\u00f6r\u0259 gedi\u015f haqq\u0131 nec\u0259 hesablanacaq? N\u0259qliyyat \u00fczr\u0259 ekspert Eld\u0259niz C\u0259f\u0259rov\u00a0m\u00f6vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131 Musavat.com-a a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda bildirib ki, ictimai n\u0259qliyyatda tarifl\u0259rin&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":837792,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[26],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/9701173ee5570236c65d8130b29ca1f8.png",768,403,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/9701173ee5570236c65d8130b29ca1f8.png",768,403,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/9701173ee5570236c65d8130b29ca1f8.png",768,403,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/9701173ee5570236c65d8130b29ca1f8-500x280.png",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/9701173ee5570236c65d8130b29ca1f8-660x346.png",660,346,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/9701173ee5570236c65d8130b29ca1f8.png",640,336,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/9701173ee5570236c65d8130b29ca1f8.png",768,403,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/9701173ee5570236c65d8130b29ca1f8.png",768,403,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/9701173ee5570236c65d8130b29ca1f8-240x172.png",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/9701173ee5570236c65d8130b29ca1f8.png",768,403,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=26\" rel=\"category\">Sosial<\/a>","rttpg_excerpt":"2026-c\u0131 ild\u0259 Bak\u0131 metrosu yeni d\u00f6vr\u0259 ke\u00e7\u0259c\u0259k. Gedi\u015fhaqq\u0131 s\u0259rni\u015finin q\u0259t etdiyi m\u0259saf\u0259y\u0259 g\u00f6r\u0259 \u00f6d\u0259nil\u0259c\u0259k. Bu bar\u0259d\u0259 &#8220;Bak\u0131 Metropoliteni\u201d QSC-nin Maliyy\u0259 departamentinin r\u0259isi Kamal H\u00fcseynli tarif d\u0259yi\u015fiklikl\u0259rind\u0259n dan\u0131\u015fark\u0259n bildirib. R\u0259is \u0259lav\u0259 edib ki, haz\u0131rda vahid tarif modeli t\u0259tbiq olunsa da, analitik qiym\u0259tl\u0259ndirm\u0259l\u0259r davam etdirilir: \u201cM\u0259saf\u0259, zona v\u0259 s\u0259rni\u015fin seqmentl\u0259rin\u0259 \u0259saslanan diferensial tarif modell\u0259ri \u00fcz\u0259rind\u0259 apar\u0131lan t\u0259hlill\u0259r&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/837791"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=837791"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/837791\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":837793,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/837791\/revisions\/837793"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/837792"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=837791"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=837791"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=837791"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}