{"id":838186,"date":"2026-01-16T17:44:30","date_gmt":"2026-01-16T13:44:30","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=838186"},"modified":"2026-01-16T17:44:30","modified_gmt":"2026-01-16T13:44:30","slug":"az%c9%99rbaycan-xalqinin-azadliq-v%c9%99-suverenlik-ugrunda-mubariz%c9%99sinin-simvolu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=838186","title":{"rendered":"Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n azadl\u0131q v\u0259 suverenlik u\u011frunda m\u00fcbariz\u0259sinin simvolu"},"content":{"rendered":"<p>20 Yanvar 1990-c\u0131 il Az\u0259rbaycan tarixind\u0259 faci\u0259vi, eyni zamanda milli azadl\u0131q irad\u0259sinin sars\u0131lmazl\u0131\u011f\u0131n\u0131 n\u00fcmayi\u015f etdir\u0259n g\u00fcn kimi yadda qalm\u0131\u015fd\u0131r. H\u0259min gec\u0259 Sovet \u0130ttifaq\u0131 r\u0259hb\u0259rliyinin q\u0259rar\u0131 il\u0259 Bak\u0131ya v\u0259 respublikan\u0131n b\u0259zi b\u00f6lg\u0259l\u0259rin\u0259 yeridil\u0259n qo\u015funlar dinc \u0259haliy\u0259 qar\u015f\u0131 a\u011f\u0131r h\u0259rbi \u0259m\u0259liyyat h\u0259yata ke\u00e7irmi\u015f, \u00e7oxsayl\u0131 insan t\u0259l\u0259fat\u0131na v\u0259 d\u0259rin ictimai-siyasi sars\u0131nt\u0131ya s\u0259b\u0259b olmu\u015fdur. Do\u011fma yurdunun azadl\u0131\u011f\u0131n\u0131, \u015f\u0259r\u0259f v\u0259 l\u0259yaq\u0259tini h\u0259r \u015feyd\u0259n uca tutan v\u0259t\u0259np\u0259rv\u0259r Az\u0259rbaycan \u00f6vladlar\u0131 h\u0259min qanl\u0131 gec\u0259d\u0259 canlar\u0131ndan ke\u00e7\u0259r\u0259k \u015f\u0259hidlik zirv\u0259sin\u0259 ucald\u0131lar.<\/p>\n<p>1980-ci ill\u0259rin sonlar\u0131nda SSR\u0130-d\u0259 ged\u0259n siyasi islahatlar, m\u0259rk\u0259zd\u0259nqa\u00e7ma meyll\u0259rinin g\u00fccl\u0259nm\u0259si v\u0259 milli azadl\u0131q h\u0259r\u0259katlar\u0131n\u0131n y\u00fcks\u0259li\u015fi Az\u0259rbaycanda da geni\u015f ictimai f\u0259all\u0131q yaratm\u0131\u015fd\u0131. Qaraba\u011f m\u00fcnaqi\u015f\u0259sinin alovlanmas\u0131, erm\u0259ni separatizmin\u0259 qar\u015f\u0131 etirazlar, h\u0259m\u00e7inin respublikan\u0131n suverenliyi il\u0259 ba\u011fl\u0131 t\u0259l\u0259bl\u0259r Bak\u0131da k\u00fctl\u0259vi mitinql\u0259rl\u0259 m\u00fc\u015fayi\u0259t olunurdu. Moskva r\u0259hb\u0259rliyi bu prosesl\u0259ri n\u0259zar\u0259t alt\u0131na almaq \u00fc\u00e7\u00fcn g\u00fcc t\u0259tbiqin\u0259 \u00fcst\u00fcnl\u00fck verdi.<\/p>\n<p>1990-c\u0131 il yanvar\u0131n 19-dan 20-n\u0259 ke\u00e7\u0259n gec\u0259 f\u00f6vq\u0259lad\u0259 v\u0259ziyy\u0259t elan edilm\u0259d\u0259n Sovet ordusunun hiss\u0259l\u0259ri Bak\u0131ya daxil oldu. Tanklar, zirehli texnika v\u0259 silahl\u0131 h\u0259rb\u00e7il\u0259r \u015f\u0259h\u0259rin m\u00fcxt\u0259lif istiqam\u0259tl\u0259rind\u0259n ir\u0259lil\u0259y\u0259r\u0259k barrikadalar\u0131 da\u011f\u0131td\u0131, dinc insanlara at\u0259\u015f a\u00e7d\u0131. R\u0259smi m\u0259lumatlara g\u00f6r\u0259, 130-dan \u00e7ox \u015f\u0259xs h\u0259lak oldu, y\u00fczl\u0259rl\u0259 insan yaraland\u0131; qeyri-r\u0259smi m\u0259nb\u0259l\u0259r is\u0259 itkil\u0259rin daha \u00e7ox oldu\u011funu bildirir. H\u0259lak olanlar aras\u0131nda qad\u0131nlar, u\u015faqlar v\u0259 ya\u015fl\u0131lar da var idi.<\/p>\n<p>20 Yanvar hadis\u0259l\u0259ri insan h\u00fcquqlar\u0131n\u0131n, x\u00fcsusil\u0259 ya\u015famaq h\u00fcququnun kobud \u015f\u0259kild\u0259 pozulmas\u0131 idi. Bu \u0259m\u0259liyyat Sovet d\u00f6vl\u0259tinin \u00f6z v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131na qar\u015f\u0131 zorak\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n bariz n\u00fcmun\u0259si kimi qiym\u0259tl\u0259ndirilir. Hadis\u0259l\u0259r Az\u0259rbaycan c\u0259miyy\u0259tind\u0259 d\u0259rin k\u0259d\u0259r do\u011furmaqla yana\u015f\u0131, milli birliyi v\u0259 m\u00fcst\u0259qillik \u0259zmini daha da g\u00fccl\u0259ndirdi.20 Yanvar Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n tarixind\u0259 sad\u0259c\u0259 a\u011fr\u0131 v\u0259 ac\u0131 il\u0259 deyil, h\u0259m d\u0259 \u015fan v\u0259 \u015f\u0259r\u0259f g\u00fcn\u00fc kimi xat\u0131rlan\u0131r. Xalq h\u0259min g\u00fcn \u00fcst\u00fcn\u0259 \u015f\u0131\u011f\u0131yan qorxunc sovet ordusuna qar\u015f\u0131 sin\u0259sini sip\u0259r etm\u0259yi, \u00f6z\u00fcn\u00fcn m\u0259nliyini v\u0259 m\u0259tnliyini n\u00fcmayi\u015f etdirm\u0259yi bacarm\u0131\u015fd\u0131r. M\u0259hz h\u0259min hadis\u0259l\u0259r s\u00fcbut etdi ki, xalq\u0131m\u0131z pozulan h\u00fcquqlar\u0131n\u0131n, suverenliyinin, \u00f6lk\u0259nin \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fcn\u00fcn b\u0259rpa olunmas\u0131 u\u011frunda sava\u015fmaq \u0259zmin\u0259 malikdir Qara Yanvar Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n azadl\u0131q m\u00fcbariz\u0259sind\u0259 d\u00f6n\u00fc\u015f n\u00f6qt\u0259si oldu. 1991-ci ild\u0259 d\u00f6vl\u0259t m\u00fcst\u0259qilliyinin b\u0259rpas\u0131na aparan yol m\u0259hz bu faci\u0259d\u0259n sonra daha q\u0259tiyy\u0259tl\u0259 se\u00e7ildi. 20 Yanvar \u015f\u0259hidl\u0259rinin xatir\u0259si uca tutulur, h\u0259r il \u015e\u0259hidl\u0259r xiyaban\u0131nda an\u0131m m\u0259rasiml\u0259ri ke\u00e7irilir.<\/p>\n<p>20 Yanvar \u00a0Bak\u0131 \u0259m\u0259liyyat\u0131 t\u0259kc\u0259 faci\u0259 deyil, h\u0259m d\u0259 Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n azadl\u0131q v\u0259 suverenlik u\u011frunda m\u00fcbariz\u0259sinin simvoludur. Bu g\u00fcn tarix\u0259 n\u0259z\u0259r salark\u0259n, h\u0259min gec\u0259nin d\u0259rsl\u0259rini unutmamaq, \u015f\u0259hidl\u0259rin xatir\u0259sini ya\u015fatmaq v\u0259 m\u00fcst\u0259qilliyin d\u0259y\u0259rini qorumaq h\u0259r bir v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131n m\u0259n\u0259vi borcudur.<\/p>\n<p><em><strong>Sevda M\u0259likm\u0259mm\u0259dova,<br \/>\n48 sayl\u0131 m\u0259kt\u0259bin m\u00fc\u0259llimi<\/strong><\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>20 Yanvar 1990-c\u0131 il Az\u0259rbaycan tarixind\u0259 faci\u0259vi, eyni zamanda milli azadl\u0131q irad\u0259sinin sars\u0131lmazl\u0131\u011f\u0131n\u0131 n\u00fcmayi\u015f etdir\u0259n g\u00fcn kimi yadda qalm\u0131\u015fd\u0131r. H\u0259min gec\u0259 Sovet \u0130ttifaq\u0131 r\u0259hb\u0259rliyinin q\u0259rar\u0131 il\u0259 Bak\u0131ya v\u0259 respublikan\u0131n b\u0259zi b\u00f6lg\u0259l\u0259rin\u0259 yeridil\u0259n qo\u015funlar dinc \u0259haliy\u0259 qar\u015f\u0131 a\u011f\u0131r h\u0259rbi \u0259m\u0259liyyat h\u0259yata ke\u00e7irmi\u015f, \u00e7oxsayl\u0131 insan t\u0259l\u0259fat\u0131na v\u0259 d\u0259rin ictimai-siyasi sars\u0131nt\u0131ya s\u0259b\u0259b olmu\u015fdur. Do\u011fma yurdunun azadl\u0131\u011f\u0131n\u0131, \u015f\u0259r\u0259f v\u0259 l\u0259yaq\u0259tini h\u0259r \u015feyd\u0259n uca tutan v\u0259t\u0259np\u0259rv\u0259r Az\u0259rbaycan \u00f6vladlar\u0131 h\u0259min qanl\u0131 gec\u0259d\u0259 canlar\u0131ndan ke\u00e7\u0259r\u0259k \u015f\u0259hidlik zirv\u0259sin\u0259 ucald\u0131lar. 1980-ci ill\u0259rin sonlar\u0131nda SSR\u0130-d\u0259 ged\u0259n siyasi islahatlar, m\u0259rk\u0259zd\u0259nqa\u00e7ma meyll\u0259rinin g\u00fccl\u0259nm\u0259si v\u0259 milli azadl\u0131q h\u0259r\u0259katlar\u0131n\u0131n y\u00fcks\u0259li\u015fi Az\u0259rbaycanda da geni\u015f ictimai&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":838187,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[19],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/697e382c161106458718544045610367790.jpg",975,540,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/697e382c161106458718544045610367790.jpg",975,540,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/697e382c161106458718544045610367790.jpg",975,540,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/697e382c161106458718544045610367790-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/697e382c161106458718544045610367790-660x365.jpg",660,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/697e382c161106458718544045610367790-840x465.jpg",640,354,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/697e382c161106458718544045610367790.jpg",975,540,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/697e382c161106458718544045610367790.jpg",975,540,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/697e382c161106458718544045610367790-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/697e382c161106458718544045610367790.jpg",975,540,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=19\" rel=\"category\">G\u00fcnd\u0259m<\/a>","rttpg_excerpt":"20 Yanvar 1990-c\u0131 il Az\u0259rbaycan tarixind\u0259 faci\u0259vi, eyni zamanda milli azadl\u0131q irad\u0259sinin sars\u0131lmazl\u0131\u011f\u0131n\u0131 n\u00fcmayi\u015f etdir\u0259n g\u00fcn kimi yadda qalm\u0131\u015fd\u0131r. H\u0259min gec\u0259 Sovet \u0130ttifaq\u0131 r\u0259hb\u0259rliyinin q\u0259rar\u0131 il\u0259 Bak\u0131ya v\u0259 respublikan\u0131n b\u0259zi b\u00f6lg\u0259l\u0259rin\u0259 yeridil\u0259n qo\u015funlar dinc \u0259haliy\u0259 qar\u015f\u0131 a\u011f\u0131r h\u0259rbi \u0259m\u0259liyyat h\u0259yata ke\u00e7irmi\u015f, \u00e7oxsayl\u0131 insan t\u0259l\u0259fat\u0131na v\u0259 d\u0259rin ictimai-siyasi sars\u0131nt\u0131ya s\u0259b\u0259b olmu\u015fdur. Do\u011fma yurdunun azadl\u0131\u011f\u0131n\u0131, \u015f\u0259r\u0259f v\u0259&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/838186"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=838186"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/838186\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":838188,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/838186\/revisions\/838188"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/838187"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=838186"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=838186"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=838186"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}