{"id":839834,"date":"2026-02-10T08:13:58","date_gmt":"2026-02-10T04:13:58","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=839834"},"modified":"2026-02-10T08:13:58","modified_gmt":"2026-02-10T04:13:58","slug":"usaqlara-t%c9%99hluk%c9%99-sacan-roblox-ombudsmandan-narahatliq","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=839834","title":{"rendered":"U\u015faqlara T\u018fHL\u00dcK\u018f sa\u00e7an \u201cRoblox\u201d \u2013 Ombudsmandan NARAHATLIQ"},"content":{"rendered":"<p><strong>Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Ombudsman\u0131 S\u0259bin\u0259 \u018fliyeva b\u0259yanat yay\u0131b. B\u0259yanatda deyilir ki, son zamanlar u\u015faqlar t\u0259r\u0259find\u0259n h\u0259mya\u015f\u0131dlar\u0131na v\u0259 dig\u0259r \u015f\u0259xsl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 aqressiv davran\u0131\u015f\u0131n g\u00f6st\u0259rilm\u0259si, h\u00fcquq pozuntusu t\u00f6r\u0259dilm\u0259si hallar\u0131 ciddi narahatl\u0131q do\u011furur.<\/strong><\/p>\n<p>Ombudsman qeyd edib ki, u\u015faqlar\u0131n r\u0259q\u0259msal m\u00fchitd\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyin\u0259 dair m\u00fcraci\u0259tind\u0259 son ill\u0259r u\u015faqlar aras\u0131nda geni\u015f yay\u0131lm\u0131\u015f onlayn oyun v\u0259 interaktiv platformalar\u0131n, x\u00fcsusil\u0259 \u201cRoblox\u201d platformas\u0131n\u0131n yaratd\u0131\u011f\u0131 riskl\u0259r bar\u0259d\u0259 analitik t\u0259hlil\u0259 \u0259saslanan m\u0259lumatlar verilib, aidiyy\u0259ti d\u00f6vl\u0259t orqanlar\u0131 u\u015faqlar\u0131n r\u0259q\u0259msal t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyinin t\u0259min edilm\u0259si m\u0259qs\u0259dil\u0259 onlayn platformalar \u00fcz\u0259rind\u0259 n\u0259zar\u0259t mexanizml\u0259rini g\u00fccl\u0259ndirm\u0259y\u0259, riskl\u0259rin h\u00fcquqi qiym\u0259tl\u0259ndirilm\u0259sinin apar\u0131lmas\u0131na v\u0259 preventiv f\u0259aliyy\u0259tin h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259si sah\u0259sind\u0259 z\u0259ruri t\u0259dbirl\u0259r g\u00f6rm\u0259y\u0259 d\u0259v\u0259t olunub.<\/p>\n<p><strong>\u201cRoblox\u201d adl\u0131 platforma n\u0259dir v\u0259 hans\u0131 t\u0259hl\u00fck\u0259l\u0259r yarad\u0131r? Valideynl\u0259r n\u0259y\u0259 x\u00fcsusi diqq\u0259t etm\u0259lidir? Yaln\u0131z Roblox&#8221;, ba\u015fqa hans\u0131 oyunlar t\u0259hl\u00fck\u0259lidir?<\/strong><\/p>\n<p><strong>Az\u0259rbaycan \u0130nformasiya v\u0259 Kommunikasiya Texnologiyalar\u0131 S\u0259nayesi Assosiasiyas\u0131 (A\u0130KTSA) \u0130dar\u0259 Hey\u0259tinin s\u0259dri Elvin Abbasov m\u00f6vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131 Musavat.com-a bunlar\u0131 deyib:<\/strong><\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/cdn.musavat.com\/news\/images\/EM-FOTO\/WhatsApp%20Image%202026-02-10%20at%2007.55.44.jpeg\" \/><\/p>\n<p>&#8220;\u201cRoblox\u201d sad\u0259c\u0259 bir oyun deyil, istifad\u0259\u00e7il\u0259rin \u00f6z virtual d\u00fcnyalar\u0131n\u0131 yarada bildiyi v\u0259 qlobal miqyasda \u00fcnsiyy\u0259t qurdu\u011fu n\u0259h\u0259ng bir sosial platformad\u0131r. Bu platforman\u0131n \u0259sas riski onun n\u0259zar\u0259tsiz &#8220;a\u00e7\u0131q d\u00fcnya&#8221; modelin\u0259 \u0259saslanmas\u0131d\u0131r. Dig\u0259r klassik oyunlardan f\u0259rqli olaraq, burada m\u0259zmun \u015firk\u0259t t\u0259r\u0259find\u0259n deyil, birba\u015fa istifad\u0259\u00e7il\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n yarad\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn u\u015faqlar h\u0259r an &#8220;filtr olunmam\u0131\u015f (senzuras\u0131z) v\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259li&#8221; materiallarla qar\u015f\u0131la\u015fa bil\u0259rl\u0259r.<\/p>\n<p>Platforman\u0131n \u0259n b\u00f6y\u00fck t\u0259hl\u00fck\u0259si yoxlan\u0131lmam\u0131\u015f m\u0259zmunlar v\u0259 yad adamlarla birba\u015fa \u00fcnsiyy\u0259t imkan\u0131d\u0131r. B\u0259zi b\u0259dniyy\u0259tli istifad\u0259\u00e7il\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n yarad\u0131lan &#8220;Condos&#8221; adl\u0131 gizli otaqlarda azya\u015fl\u0131lar \u00fc\u00e7\u00fcn n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulmayan seksual v\u0259 ya zorak\u0131 s\u0259hn\u0259l\u0259r, h\u0259m\u00e7inin saxta &#8220;pulsuz Robux&#8221; t\u0259l\u0259l\u0259ri m\u00f6vcuddur. Valideynl\u0259r x\u00fcsusil\u0259 &#8220;Chat&#8221; (\u00e7at) funksiyas\u0131na diqq\u0259t etm\u0259lidir; \u00e7\u00fcnki bu platforma b\u0259z\u0259n manipulyasiya m\u0259qs\u0259dli \u015f\u0259xsl\u0259rin u\u015faqlarla t\u0259mas qurmaq \u00fc\u00e7\u00fcn se\u00e7diyi vasit\u0259l\u0259rd\u0259n birin\u0259 \u00e7evrilir. T\u0259hl\u00fck\u0259sizlik \u00fc\u00e7\u00fcn &#8220;Parental Controls&#8221; (Valideyn N\u0259zar\u0259ti) b\u00f6lm\u0259sind\u0259n \u00e7at funksiyas\u0131n\u0131 m\u0259hdudla\u015fd\u0131rmaq v\u0259 yaln\u0131z ya\u015fa uy\u011fun (Age-Specific Content) oyunlara giri\u015f\u0259 icaz\u0259 verm\u0259k m\u00fctl\u0259qdir&#8221;.<\/p>\n<p>Ekspert bildirir ki, t\u0259hl\u00fck\u0259 yaln\u0131z &#8220;Roblox&#8221; il\u0259 bitmir:&#8221;&#8221;Minecraft&#8221;, &#8220;Among Us&#8221; kimi oyunlardak\u0131 anonim \u00e7at riskl\u0259ri, el\u0259c\u0259 d\u0259 &#8220;Garten of Banban&#8221; kimi qorxu oyunlar\u0131 u\u015faq psixologiyas\u0131na ciddi t\u0259sir edir. H\u0259m\u00e7inin, daxili bazarda n\u0259zar\u0259tsiz yay\u0131lan, aqressiv v\u0259 m\u0259n\u0259vi d\u0259y\u0259rl\u0259r\u0259 zidd yerli oyunlar virtual zorak\u0131l\u0131\u011f\u0131 stimulla\u015fd\u0131r\u0131r. Bu oyunlardak\u0131 &#8220;Loot box&#8221; (qumar b\u0259nz\u0259ri \u015fans qutular\u0131) sisteml\u0259ri is\u0259 erk\u0259n ya\u015fda as\u0131l\u0131l\u0131q yarad\u0131r. Valideynl\u0259r oyun se\u00e7\u0259rk\u0259n m\u00fctl\u0259q beyn\u0259lxalq &#8220;PEGI&#8221; v\u0259 ya &#8220;ESRB&#8221; reytinql\u0259rini n\u0259z\u0259r\u0259 almal\u0131d\u0131rlar&#8221;.<\/p>\n<p>Elvin Abbasob vur\u011fulay\u0131b ki, u\u015faqlar\u0131 bu riskl\u0259rd\u0259n qorumaq \u00fc\u00e7\u00fcn yaln\u0131z maarifl\u0259ndirm\u0259 kifay\u0259t deyil, h\u0259m d\u0259 texnoloji imkanlardan istifad\u0259 edilm\u0259lidir. Bu m\u0259qs\u0259dl\u0259 &#8220;Google Family Link&#8221; vasit\u0259sil\u0259 Android cihazlarda t\u0259tbiq limitl\u0259ri qoymaq, &#8220;Microsoft Family Safety&#8221; il\u0259 Windows v\u0259 Xbox m\u00fchitini t\u0259nziml\u0259m\u0259k m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Daha d\u0259rin m\u00fchafiz\u0259 v\u0259 filtrasiya \u00fc\u00e7\u00fcn &#8220;Kaspersky Safe Kids&#8221; v\u0259 ya &#8220;Norton Family&#8221; kimi pe\u015f\u0259kar proqramlar u\u015faqlar\u0131n r\u0259q\u0259msal f\u0259aliyy\u0259tini izl\u0259m\u0259y\u0259, z\u0259r\u0259rli m\u0259zmunlar\u0131 bloklama\u011fa v\u0259 real vaxt rejimind\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi t\u0259min etm\u0259y\u0259 k\u00f6m\u0259k edir&#8221;.<\/p>\n<p><strong>Afaq Mirayiq,<\/strong><br \/>\n<strong>Musavat.com<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Ombudsman\u0131 S\u0259bin\u0259 \u018fliyeva b\u0259yanat yay\u0131b. B\u0259yanatda deyilir ki, son zamanlar u\u015faqlar t\u0259r\u0259find\u0259n h\u0259mya\u015f\u0131dlar\u0131na v\u0259 dig\u0259r \u015f\u0259xsl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 aqressiv davran\u0131\u015f\u0131n g\u00f6st\u0259rilm\u0259si, h\u00fcquq pozuntusu t\u00f6r\u0259dilm\u0259si hallar\u0131 ciddi narahatl\u0131q do\u011furur. Ombudsman qeyd edib ki, u\u015faqlar\u0131n r\u0259q\u0259msal m\u00fchitd\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyin\u0259 dair m\u00fcraci\u0259tind\u0259 son ill\u0259r u\u015faqlar aras\u0131nda geni\u015f yay\u0131lm\u0131\u015f onlayn oyun v\u0259 interaktiv platformalar\u0131n, x\u00fcsusil\u0259 \u201cRoblox\u201d platformas\u0131n\u0131n yaratd\u0131\u011f\u0131 riskl\u0259r bar\u0259d\u0259 analitik t\u0259hlil\u0259 \u0259saslanan m\u0259lumatlar verilib, aidiyy\u0259ti d\u00f6vl\u0259t orqanlar\u0131 u\u015faqlar\u0131n r\u0259q\u0259msal t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyinin t\u0259min edilm\u0259si m\u0259qs\u0259dil\u0259 onlayn platformalar \u00fcz\u0259rind\u0259 n\u0259zar\u0259t mexanizml\u0259rini g\u00fccl\u0259ndirm\u0259y\u0259, riskl\u0259rin h\u00fcquqi qiym\u0259tl\u0259ndirilm\u0259sinin apar\u0131lmas\u0131na v\u0259 preventiv f\u0259aliyy\u0259tin h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259si sah\u0259sind\u0259 z\u0259ruri t\u0259dbirl\u0259r g\u00f6rm\u0259y\u0259 d\u0259v\u0259t&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":839835,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/93176c4b5b616d192ace53188af457db.jpg",500,300,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/93176c4b5b616d192ace53188af457db.jpg",500,300,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/93176c4b5b616d192ace53188af457db.jpg",500,300,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/93176c4b5b616d192ace53188af457db-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/93176c4b5b616d192ace53188af457db.jpg",500,300,false],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/93176c4b5b616d192ace53188af457db.jpg",500,300,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/93176c4b5b616d192ace53188af457db.jpg",500,300,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/93176c4b5b616d192ace53188af457db.jpg",500,300,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/93176c4b5b616d192ace53188af457db-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/93176c4b5b616d192ace53188af457db.jpg",500,300,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Ombudsman\u0131 S\u0259bin\u0259 \u018fliyeva b\u0259yanat yay\u0131b. B\u0259yanatda deyilir ki, son zamanlar u\u015faqlar t\u0259r\u0259find\u0259n h\u0259mya\u015f\u0131dlar\u0131na v\u0259 dig\u0259r \u015f\u0259xsl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 aqressiv davran\u0131\u015f\u0131n g\u00f6st\u0259rilm\u0259si, h\u00fcquq pozuntusu t\u00f6r\u0259dilm\u0259si hallar\u0131 ciddi narahatl\u0131q do\u011furur. Ombudsman qeyd edib ki, u\u015faqlar\u0131n r\u0259q\u0259msal m\u00fchitd\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyin\u0259 dair m\u00fcraci\u0259tind\u0259 son ill\u0259r u\u015faqlar aras\u0131nda geni\u015f yay\u0131lm\u0131\u015f onlayn oyun v\u0259 interaktiv platformalar\u0131n, x\u00fcsusil\u0259 \u201cRoblox\u201d platformas\u0131n\u0131n yaratd\u0131\u011f\u0131 riskl\u0259r&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/839834"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=839834"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/839834\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":839836,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/839834\/revisions\/839836"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/839835"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=839834"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=839834"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=839834"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}