{"id":842360,"date":"2026-03-01T12:47:50","date_gmt":"2026-03-01T08:47:50","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=842360"},"modified":"2026-03-01T12:47:50","modified_gmt":"2026-03-01T08:47:50","slug":"s%c9%99lt%c9%99n%c9%99tl%c9%99rin-viran-qalmasi-dunya-kohn%c9%99-dunyadir-savas-b%c9%99han%c9%99l%c9%99ri-t%c9%99z%c9%99dir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=842360","title":{"rendered":"S\u0259lt\u0259n\u0259tl\u0259rin viran qalmas\u0131 &#8211; d\u00fcnya k\u00f6hn\u0259 d\u00fcnyad\u0131r, sava\u015f b\u0259han\u0259l\u0259ri t\u0259z\u0259dir"},"content":{"rendered":"<p><strong>\u0130nsan o\u011flu ya\u015fay\u0131\u015f u\u011frunda m\u00fcbariz\u0259y\u0259 ba\u015flayandan v\u0259 ba\u015fqas\u0131n\u0131 \u00f6ld\u00fcrm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259n primitiv silah\u0131 (m\u0259s\u0259l\u0259n, adi da\u015f\u0131) icad ed\u0259nd\u0259n b\u0259ri m\u00fcharib\u0259d\u0259dir.<\/strong><\/p>\n<p>D\u00fcnya tarixi says\u0131z-hesabs\u0131z m\u00fcharib\u0259l\u0259r, q\u0131r\u011f\u0131nlar g\u00f6r\u00fcb. \u0130st\u0259nil\u0259n \u00f6lk\u0259nin tarixinin s\u0259hif\u0259l\u0259ri birincid\u0259n sonuncuya q\u0259d\u0259r qan-qada, faci\u0259d\u0131r.<\/p>\n<p>D\u00f6vl\u0259tl\u0259r, \u00f6lk\u0259l\u0259r, xalqlar bir-biril\u0259 \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u0259 sava\u015f\u0131blar &#8211; \u0259razi-torpaq \u00fcst\u00fcnd\u0259, x\u0259rac-s\u0259rv\u0259t\u0259 g\u00f6r\u0259, din-m\u0259zh\u0259b ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131na \u00fcz\u00fcnd\u0259n v\u0259 s.<\/p>\n<p>M\u00fcharib\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn b\u0259han\u0259 h\u0259mi\u015f\u0259 var. T\u0259bi\u0259td\u0259 insandan ba\u015fqa \u00f6z h\u0259mn\u00f6v\u00fcn\u00fc k\u00fctl\u0259vi \u015f\u0259kild\u0259 \u00f6ld\u00fcr\u0259n yaln\u0131z bir canl\u0131 var: ya\u015f\u0131l \u00e7\u0259yirtk\u0259l\u0259r.<\/p>\n<p>\u0130nsan o\u011flu bir-birini q\u0131rmasayd\u0131, haz\u0131rda Yer \u00fcz\u00fcnd\u0259 say\u0131 8 milyard yox, 80 milyard olard\u0131 v\u0259 bu halda da yen\u0259 bir-birini q\u0131rma\u011fa vadar olacaqd\u0131. \u00c7\u00fcnki planet bu q\u0259d\u0259r insan\u0131 yedirib-i\u00e7irm\u0259y\u0259 qadir deyil.<\/p>\n<p>Ba\u015fqa s\u00f6zl\u0259, Yer \u00fcz\u00fcnd\u0259 davam ed\u0259n sava\u015flar\u0131n bir motivi var: ya\u015fay\u0131\u015f u\u011frunda m\u00fcbariz\u0259.<\/p>\n<p>\u00c7ingiz xan\u0131n d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 Koreya yar\u0131madas\u0131n\u0131n dibind\u0259n Qafqaza q\u0259d\u0259r, onun o\u011flu Ugeday xan\u0131n zaman\u0131nda is\u0259 Macar\u0131stana, Ba\u011fdada q\u0259d\u0259r azman bir areal\u0131 q\u0259sb ed\u0259-ed\u0259, insanlar\u0131 q\u0131ra-q\u0131ra, ya\u011fmalaya-ya\u011fmalaya ged\u0259n monqol d\u00f6y\u00fc\u015f\u00e7\u00fcl\u0259rin m\u0259qs\u0259di q\u0259nim\u0259t \u0259ld\u0259 etm\u0259k idi.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/cdn.musavat.com\/news\/images\/XAL%C4%B0D%20K\/sunbe.jpg\" alt=\"sunbe.jpg (45 KB)\" width=\"682\" height=\"362\" \/><\/p>\n<p>\u0130ndiki m\u00fcharib\u0259l\u0259rin qan-qadas\u0131, faci\u0259l\u0259ri bar\u0259d\u0259 \u00e7ox dan\u0131\u015f\u0131l\u0131r, yaz\u0131l\u0131r. Ancaq q\u0259dim m\u00fcharib\u0259l\u0259r\u0259 baxanda indikil\u0259r \u015f\u00fck\u00fcrl\u00fcd\u00fcr. \u00c7ingiz xan T\u00fcrk\u00fcstanda (indiki Orta Asiya respublikalar\u0131) istilaya m\u00fcqavim\u0259t g\u00f6st\u0259rdiyin\u0259 g\u00f6r\u0259 1.5 milyon adam\u0131 q\u0259tl etdirib \u2013 qoca, qad\u0131n, k\u00f6rp\u0259 dem\u0259d\u0259n.<\/p>\n<p>\u018fmir Teymur t\u0259kc\u0259 \u0130randa y\u00fcz minl\u0259rl\u0259 insan\u0131 q\u0131l\u0131ncdan ke\u00e7irtdirib \u2013 insan ba\u015flar\u0131ndan piramidalar d\u00fcz\u0259ltdirib.<\/p>\n<p>Nadir \u015fah Hindistanda b\u00fct\u00f6v \u015f\u0259h\u0259rl\u0259ri yerl\u0259-yeksan edib, b\u00fct\u00fcn \u0259halisini q\u0131rd\u0131r\u0131b.<\/p>\n<p>O biri \u201cfateh\u201dl\u0259r onlardan da bet\u0259r olublar. (\u0130ndi dinc \u0259halini q\u0131ranlara \u201ch\u0259rbi cani\u201d deyirl\u0259r, ke\u00e7mi\u015fd\u0259 eyni \u015feyi ed\u0259nl\u0259ri is\u0259 \u201cfateh\u201d adland\u0131r\u0131rlar).<\/p>\n<p>T\u0259slim olmaq ist\u0259m\u0259y\u0259n \u015f\u0259h\u0259r-qalalar\u0131 aylarla m\u00fchasir\u0259d\u0259 saxlayan q\u0259sbkarlar ax\u0131rda k\u00fctl\u0259vi acl\u0131\u011fa tab g\u0259tirm\u0259y\u0259r\u0259k t\u0259slim olanlara ac\u0131 aqib\u0259t ya\u015fad\u0131blar: k\u00fctl\u0259vi q\u0259tliam, k\u00fctl\u0259vi \u0259sirlik. He\u00e7 k\u0259s\u0259 aman verilm\u0259yib.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/cdn.musavat.com\/news\/images\/XAL%C4%B0D%20K\/amir.jpg\" alt=\"amir.jpg (64 KB)\" width=\"761\" height=\"428\" \/><\/p>\n<p>Bir ne\u00e7\u0259 y\u00fcz illik imperiyalar bir ne\u00e7\u0259 ay\u0131n i\u00e7ind\u0259 yox edilib. Orta Asiya v\u0259 Qafqaz t\u00fcrkl\u0259rind\u0259n olan qul o\u011flanlar\u0131n Misird\u0259 qurdu\u011fu m\u0259ml\u00fck d\u00f6vl\u0259ti 500 il\u0259 yax\u0131n m\u00f6vcud olub, amma Osmanl\u0131 sultan\u0131 Yavuz S\u0259lim onu q\u0131sa m\u00fcdd\u0259td\u0259 yox edib.<\/p>\n<p>Orta \u0259srl\u0259rd\u0259 b\u00fct\u00fcn Avrasiyan\u0131n ba\u015f\u0131n\u0131n b\u0259las\u0131 olan monqol d\u00f6y\u00fc\u015f\u00e7\u00fcl\u0259rin m\u00fcasir z\u00fcry\u0259tl\u0259rinin \u00e7oxu bu g\u00fcn \u00c7ind\u0259 Daxili Monqolustan vilay\u0259tind\u0259 ya\u015fay\u0131rlar v\u0259 milli d\u00f6vl\u0259tl\u0259ri yoxdur, Monqolustan\u0131n \u00f6z\u00fcnd\u0259 is\u0259 c\u0259mi 3 milyon qal\u0131blar.<\/p>\n<p>\u201c2 min illik d\u00f6vl\u0259t\u00e7ilik tarixi\u201d il\u0259 f\u0259xr ed\u0259n \u0130ran\u0131n \u00f6z\u00fc \u0259srl\u0259rl\u0259 yunan, monqol, \u0259r\u0259b i\u015f\u011fal\u00e7\u0131lar\u0131n tapda\u011f\u0131 alt\u0131nda olub. H\u0259tta rus general Paskevi\u00e7in T\u0259brizi tutmas\u0131 hadis\u0259si d\u0259 ba\u015f verib.<\/p>\n<p>Bu g\u00fcn \u201cd\u00fcnyan\u0131n iki hegemon superg\u00fcc\u00fcnd\u0259n biriyik\u201d dey\u0259 f\u0259xr ed\u0259n v\u0259 d\u00fcnya d\u00f6vl\u0259tl\u0259ri il\u0259 d\u00f6r-d\u00f6r d\u00f6y\u00fc\u015f\u0259n Rusiya 300 il boyunca monqol-tatar ordusunun \u0259sar\u0259ti alt\u0131nda inl\u0259yib.<\/p>\n<p>Vaxtil\u0259 3 qit\u0259d\u0259 (Avropa, Asiya, Afrika) torpaqlar\u0131 olan, ham\u0131dan bac-x\u0259rac alan Osmanl\u0131 imperiyas\u0131 t\u0259xmin\u0259n 110 il \u00f6nc\u0259 el\u0259 bir basq\u0131ya, basq\u0131na m\u0259ruz qal\u0131b ki, Atat\u00fcrk v\u0259 silahda\u015flar\u0131 meydana \u00e7\u0131x\u0131b xilaskar olmasayd\u0131, bu g\u00fcn Yer \u00fcz\u00fcnd\u0259 b\u0259lk\u0259 d\u0259 T\u00fcrkiy\u0259 d\u00f6vl\u0259ti olmayacaq, \u0259razil\u0259ri b\u00f6y\u00fck d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin, arxal\u0131 qon\u015fular\u0131n aras\u0131nda pay-b\u00f6l\u00fc\u015f edil\u0259c\u0259kdi.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/cdn.musavat.com\/news\/images\/XAL%C4%B0D%20K\/kamik.JPG\" alt=\"kamik.JPG (41 KB)\" width=\"740\" height=\"492\" \/><\/p>\n<p>Haz\u0131rda d\u00fcnyada m\u00f6t\u0259dillik, m\u00fclayimlik simvolu say\u0131lan yaponlar\u0131n 85 il \u00f6nc\u0259 \u00c7ind\u0259 v\u0259 C\u0259nub-\u015e\u0259rqi Asiyada milyonlara insan\u0131 q\u0131r\u0131b-\u00e7atd\u0131qlar\u0131, ax\u0131rda is\u0259 qan da\u011farc\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u00f6z ba\u015flar\u0131nda \u00e7atlad\u0131\u011f\u0131 b\u0259\u015f\u0259r tarixinin \u0259n ibr\u0259tamiz s\u0259hif\u0259l\u0259rind\u0259ndir.<\/p>\n<p>Hitlerin 75 milyon insan\u0131n \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u0259 bais oldu\u011fundan geni\u015f b\u0259hs etm\u0259y\u0259 is\u0259 ehtiyac yoxdur. Bu tarixi ham\u0131 bilir.<\/p>\n<p>D\u00fcnyan\u0131n i\u015fl\u0259ri bel\u0259dir: ki\u00e7ik xalqlar\u0131n, ki\u00e7ik d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin asud\u0259, m\u00fcst\u0259qil ya\u015famas\u0131 \u00e7ox \u00e7\u0259tindir.<\/p>\n<p>Lap q\u0259dim zamanlardan b\u0259ri hans\u0131 d\u00f6vl\u0259tin sa\u011f bil\u0259yi sol \u0259lin\u0259 yo\u011fun g\u0259libs\u0259, ilk n\u00f6vb\u0259d\u0259 qon\u015fulu\u011fundak\u0131 z\u0259if d\u00f6vl\u0259ti \u0259zm\u0259y\u0259, \u00f6z\u00fcn\u00fcnk\u00fc etm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131b.<\/p>\n<p>H\u0259l\u0259 indi yax\u015f\u0131d\u0131r, b\u00f6y\u00fck d\u00f6vl\u0259tl\u0259r ki\u00e7ik d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin m\u00f6vcudlu\u011fu il\u0259 bar\u0131\u015f\u0131rlar, amma ita\u0259t v\u0259 x\u0259rac ist\u0259yirl\u0259r. \u0130ndiki d\u00f6vr\u00fcn x\u0259rac\u0131 ki\u00e7ik d\u00f6vl\u0259tin resurslar\u0131ndan (karbohidrogen ehtiyatlar\u0131, faydal\u0131 qaz\u0131nt\u0131lar, nadir torpaq elementl\u0259ri, yerli iqtisadiyyata yat\u0131r\u0131lan xarici investisiyalar v\u0259 s.) limitsiz istifad\u0259 \u0259ld\u0259 etm\u0259kdir.<\/p>\n<p>Panama d\u00f6vl\u0259ti iki okean\u0131 birl\u0259\u015fdir\u0259n kanal m\u0259s\u0259l\u0259sind\u0259 g\u00fcz\u0259\u015ft\u0259 getm\u0259s\u0259ydi, AB\u015e onun ba\u015f\u0131na b\u0259la g\u0259tir\u0259c\u0259kdi.<\/p>\n<p>Venesuelan\u0131n ba\u015f\u0131na g\u0259l\u0259nl\u0259ri g\u00f6rd\u00fck, proses h\u0259l\u0259 bitm\u0259yib. Kuba m\u00fchasir\u0259y\u0259 al\u0131n\u0131b, t\u0259slim olmaq n\u00f6vb\u0259si ondad\u0131r.<\/p>\n<p>Danimarka Qrenlandiya adas\u0131na g\u00f6r\u0259 dir\u0259\u015fir, onun m\u0259s\u0259l\u0259si \u0130randan sonraya saxlan\u0131l\u0131b.<\/p>\n<p>Qula\u011f\u0131m\u0131z\u0131n dibind\u0259ki \u0130ran\u0131n ba\u015f\u0131na g\u0259l\u0259nl\u0259ri h\u0259y\u0259canla izl\u0259yirik. Bu d\u00f6vl\u0259ti idar\u0259 ed\u0259nl\u0259r daha m\u00fcdrik q\u0259rarlar q\u0259bul ed\u0259r\u0259k, \u00f6lk\u0259ni v\u0259 \u00f6zl\u0259rini qoruya bil\u0259rdil\u0259rmi? Bil\u0259rdil\u0259r. Amma etm\u0259dil\u0259r, q\u0259dim d\u00f6vrl\u0259rd\u0259ki pad\u015fahlar kimi etdil\u0259r v\u0259 b\u0259d\u0259l \u00f6d\u0259dil\u0259r.<\/p>\n<p>Xar\u0259zm \u015fah\u0131 II M\u0259h\u0259mm\u0259d \u00c7ingiz xan\u0131n el\u00e7il\u0259rini q\u0259tl ed\u0259r\u0259k onu t\u0259hqir etm\u0259yin b\u0259d\u0259lini \u00f6lk\u0259sinin viran qalmas\u0131yla, \u00f6z\u00fcn\u00fcn is\u0259 s\u0131\u011f\u0131nd\u0131\u011f\u0131 X\u0259z\u0259r adas\u0131nda (Mazandaran yax\u0131nl\u0131\u0131ndak\u0131 Abaskun) faci\u0259vi \u00f6l\u00fcm\u00fc il\u0259 \u00f6d\u0259mi\u015fdi.<\/p>\n<p>Y\u00fczl\u0259rl\u0259 bu c\u00fcr misal g\u0259tirm\u0259k olar ki, diplomatiya il\u0259 m\u00fcharib\u0259d\u0259n yay\u0131nma\u011f\u0131n m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011fu m\u0259qamlarda m\u0259nas\u0131z q\u00fcrr\u0259 v\u0259 t\u0259k\u0259bb\u00fcr\u0259 g\u00f6r\u0259 xalq q\u0131r\u011f\u0131na verilib, d\u00f6vl\u0259tl\u0259r s\u00fcqut edib.<\/p>\n<p>\u0130ran\u0131 idar\u0259 ed\u0259nl\u0259r n\u00fcv\u0259 silah\u0131 \u0259ld\u0259 ed\u0259r\u0259k daha g\u00fccl\u00fc bir regional d\u00f6vl\u0259t qurmaq u\u011frunda \u00e7arp\u0131\u015fark\u0259n \u00f6lk\u0259nin hans\u0131 riskl\u0259r qar\u015f\u0131s\u0131nda qoyduqlar\u0131 anlamad\u0131lar.<\/p>\n<p>\u201c\u00d6z t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyini t\u0259min etm\u0259k\u201d arqumenti havay\u0131 s\u00f6hb\u0259tdir. D\u00fcnyan\u0131n 200 d\u00f6vl\u0259tind\u0259n 191-nin n\u00fcv\u0259 silah\u0131 yoxdur. Onlara n\u0259 olur ki? \u015eimali Koreyan\u0131n n\u00fcv\u0259 silah\u0131 var, \u00e7oxmu a\u011f g\u00fcnd\u0259dir?<\/p>\n<p>\u018fsas m\u0259s\u0259l\u0259 bir yer\u0259 q\u0259d\u0259r g\u00fccl\u00fc olmaq v\u0259 qon\u015fulara, yax\u0131n-uzaq \u0259trafa qar\u015f\u0131 aqressiv olmamaqd\u0131r. \u0130ran qon\u015fular\u0131na qar\u015f\u0131 aqressiv m\u00fcnasib\u0259ti il\u0259 f\u0259rql\u0259n\u0259n, onlara \u201cinqilab ixrac etm\u0259k\u201d ist\u0259y\u0259n, b\u0259z\u0259n dini t\u0259\u0259ss\u00fcbke\u015flik motivi il\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f ed\u0259n, i\u015fin\u0259 g\u0259l\u0259nd\u0259 din-m\u0259zh\u0259b qarda\u015flar\u0131n\u0131n haqq\u0131n\u0131 ba\u015fqalar\u0131na yedird\u0259n d\u00f6vl\u0259tdir.<\/p>\n<p>B\u0259lk\u0259 ind\u0259n bel\u0259 o \u00f6lk\u0259d\u0259 i\u015f ba\u015f\u0131na daha praqmatik, a\u011f\u0131ll\u0131 v\u0259 m\u00f6t\u0259dil siyas\u0259t yeritm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015fanlar g\u0259l\u0259r.<\/p>\n<p><strong>Araz Altayl\u0131, Musavat.com<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130nsan o\u011flu ya\u015fay\u0131\u015f u\u011frunda m\u00fcbariz\u0259y\u0259 ba\u015flayandan v\u0259 ba\u015fqas\u0131n\u0131 \u00f6ld\u00fcrm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259n primitiv silah\u0131 (m\u0259s\u0259l\u0259n, adi da\u015f\u0131) icad ed\u0259nd\u0259n b\u0259ri m\u00fcharib\u0259d\u0259dir. D\u00fcnya tarixi says\u0131z-hesabs\u0131z m\u00fcharib\u0259l\u0259r, q\u0131r\u011f\u0131nlar g\u00f6r\u00fcb. \u0130st\u0259nil\u0259n \u00f6lk\u0259nin tarixinin s\u0259hif\u0259l\u0259ri birincid\u0259n sonuncuya q\u0259d\u0259r qan-qada, faci\u0259d\u0131r. D\u00f6vl\u0259tl\u0259r, \u00f6lk\u0259l\u0259r, xalqlar bir-biril\u0259 \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u0259 sava\u015f\u0131blar &#8211; \u0259razi-torpaq \u00fcst\u00fcnd\u0259, x\u0259rac-s\u0259rv\u0259t\u0259 g\u00f6r\u0259, din-m\u0259zh\u0259b ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131na \u00fcz\u00fcnd\u0259n v\u0259 s. M\u00fcharib\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn b\u0259han\u0259 h\u0259mi\u015f\u0259 var. T\u0259bi\u0259td\u0259 insandan ba\u015fqa \u00f6z h\u0259mn\u00f6v\u00fcn\u00fc k\u00fctl\u0259vi \u015f\u0259kild\u0259 \u00f6ld\u00fcr\u0259n yaln\u0131z bir canl\u0131 var: ya\u015f\u0131l \u00e7\u0259yirtk\u0259l\u0259r. \u0130nsan o\u011flu bir-birini q\u0131rmasayd\u0131, haz\u0131rda Yer \u00fcz\u00fcnd\u0259 say\u0131 8 milyard yox, 80 milyard olard\u0131 v\u0259 bu halda da yen\u0259 bir-birini&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":842361,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[19],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/4a765ed93494bd72ef129822806f4364.jpg",299,168,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/4a765ed93494bd72ef129822806f4364.jpg",299,168,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/4a765ed93494bd72ef129822806f4364.jpg",299,168,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/4a765ed93494bd72ef129822806f4364.jpg",299,168,false],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/4a765ed93494bd72ef129822806f4364.jpg",299,168,false],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/4a765ed93494bd72ef129822806f4364.jpg",299,168,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/4a765ed93494bd72ef129822806f4364.jpg",299,168,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/4a765ed93494bd72ef129822806f4364.jpg",299,168,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/4a765ed93494bd72ef129822806f4364-240x168.jpg",240,168,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/4a765ed93494bd72ef129822806f4364.jpg",299,168,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=19\" rel=\"category\">G\u00fcnd\u0259m<\/a>","rttpg_excerpt":"\u0130nsan o\u011flu ya\u015fay\u0131\u015f u\u011frunda m\u00fcbariz\u0259y\u0259 ba\u015flayandan v\u0259 ba\u015fqas\u0131n\u0131 \u00f6ld\u00fcrm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259n primitiv silah\u0131 (m\u0259s\u0259l\u0259n, adi da\u015f\u0131) icad ed\u0259nd\u0259n b\u0259ri m\u00fcharib\u0259d\u0259dir. D\u00fcnya tarixi says\u0131z-hesabs\u0131z m\u00fcharib\u0259l\u0259r, q\u0131r\u011f\u0131nlar g\u00f6r\u00fcb. \u0130st\u0259nil\u0259n \u00f6lk\u0259nin tarixinin s\u0259hif\u0259l\u0259ri birincid\u0259n sonuncuya q\u0259d\u0259r qan-qada, faci\u0259d\u0131r. D\u00f6vl\u0259tl\u0259r, \u00f6lk\u0259l\u0259r, xalqlar bir-biril\u0259 \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u0259 sava\u015f\u0131blar &#8211; \u0259razi-torpaq \u00fcst\u00fcnd\u0259, x\u0259rac-s\u0259rv\u0259t\u0259 g\u00f6r\u0259, din-m\u0259zh\u0259b ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131na \u00fcz\u00fcnd\u0259n v\u0259 s. M\u00fcharib\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn b\u0259han\u0259 h\u0259mi\u015f\u0259&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/842360"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=842360"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/842360\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":842362,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/842360\/revisions\/842362"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/842361"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=842360"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=842360"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=842360"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}