{"id":845742,"date":"2026-03-26T10:44:43","date_gmt":"2026-03-26T06:44:43","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=845742"},"modified":"2026-03-26T10:44:43","modified_gmt":"2026-03-26T06:44:43","slug":"az%c9%99rbaycanda-m%c9%99kt%c9%99b%c9%99q%c9%99d%c9%99r-t%c9%99hsilin-%c9%99hat%c9%99-dair%c9%99si-genisl%c9%99nib-unesco-nun-hesabati","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=845742","title":{"rendered":"Az\u0259rbaycanda m\u0259kt\u0259b\u0259q\u0259d\u0259r t\u0259hsilin \u0259hat\u0259 dair\u0259si geni\u015fl\u0259nib UNESCO-nun hesabat\u0131"},"content":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycanda m\u0259kt\u0259b\u0259q\u0259d\u0259r t\u0259hsil xidm\u0259tl\u0259rind\u0259n istifad\u0259 ed\u0259n be\u015fya\u015fl\u0131 u\u015faqlar\u0131n nisb\u0259ti 2016-c\u0131 ild\u0259ki 25 faizd\u0259n 2021-ci ild\u0259 92 faiz\u0259 y\u00fcks\u0259l\u0259r\u0259k \u015f\u0259h\u0259r v\u0259 k\u0259nd yerl\u0259ri aras\u0131nda \u0259l\u00e7atanl\u0131q f\u0259rqini faktiki olaraq aradan qald\u0131r\u0131b. Analoji ir\u0259lil\u0259yi\u015f \u00d6zb\u0259kistanda da qeyd\u0259 al\u0131n\u0131b. Burada m\u0259kt\u0259b\u0259q\u0259d\u0259r t\u0259hsil\u0259 q\u0259bul c\u0259mi yeddi il \u0259rzind\u0259 \u00fc\u00e7 d\u0259f\u0259 art\u0131b. H\u00f6kum\u0259tin s\u0259yl\u0259ri paytaxt v\u0259 dig\u0259r b\u00f6lg\u0259l\u0259r aras\u0131nda u\u015faq ba\u011f\u00e7alar\u0131na \u00e7\u0131x\u0131\u015fdak\u0131 f\u0259rql\u0259ri aradan qald\u0131r\u0131b.<\/p>\n<p><strong>\u201c\u0130ki sahil\u201d x\u0259b\u0259r verir ki,<\/strong>\u00a0bu r\u0259q\u0259ml\u0259r t\u0259hsilin v\u0259ziyy\u0259ti il\u0259 ba\u011fl\u0131 \u0259sas qlobal m\u0259lumat m\u0259nb\u0259yi olan UNESCO-nun 2026-c\u0131 il Qlobal T\u0259hsil Monitorinqi Hesabat\u0131nda yer al\u0131b.<\/p>\n<p>\u00c7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259 g\u00fcn\u00fc d\u0259rc olunan hesabatda g\u00f6st\u0259rilir ki, 2024-c\u00fc ild\u0259 \u00fcmumilikd\u0259 1,4 milyard \u015fagirdin t\u0259hsil ald\u0131\u011f\u0131 qlobal ibtidai v\u0259 orta m\u0259kt\u0259bl\u0259r\u0259 q\u0259bul 2000-ci ild\u0259n b\u0259ri 30 faiz art\u0131b. M\u0259kt\u0259b\u0259q\u0259d\u0259r t\u0259hsil\u0259 q\u0259bul 45 faiz, orta m\u0259kt\u0259bd\u0259n sonrak\u0131 t\u0259hsil\u0259 q\u0259bul is\u0259 161 faiz art\u0131b. Bu o dem\u0259kdir ki, h\u0259r d\u0259qiq\u0259 25-d\u0259n \u00e7ox u\u015fa\u011f\u0131n t\u0259hsil\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131 var. Bundan \u0259lav\u0259, ibtidai v\u0259 orta t\u0259hsild\u0259 gender f\u0259rqi orta hesabla v\u0259 faktiki olaraq aradan qald\u0131r\u0131l\u0131b.<\/p>\n<p>\u00c7ind\u0259 ali t\u0259hsil\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f misli g\u00f6r\u00fcnm\u0259mi\u015f s\u00fcr\u0259tl\u0259 geni\u015fl\u0259nib v\u0259 1999-cu ild\u0259ki 7 faizd\u0259n 2024-c\u00fc ild\u0259 60 faizd\u0259n \u00e7oxa q\u0259d\u0259r art\u0131b.<\/p>\n<p>Bundan \u0259lav\u0259, daha \u00e7ox u\u015faq t\u0259hsil\u0259 ba\u015flamaqla yana\u015f\u0131, h\u0259m d\u0259 t\u0259hsilini ba\u015fa vurur: 2000-ci ild\u0259n b\u0259ri qlobal m\u0259zuniyy\u0259t nisb\u0259ti ibtidai t\u0259hsild\u0259 77 faizd\u0259n 88 faiz\u0259, orta m\u0259kt\u0259bd\u0259 60 faizd\u0259n 78 faiz\u0259 v\u0259 orta m\u0259kt\u0259bd\u0259 37 faizd\u0259n 61 faiz\u0259 y\u00fcks\u0259lib. Lakin m\u00f6vcud templ\u0259r davam ed\u0259rs\u0259, qlobal m\u0259zuniyy\u0259t nisb\u0259ti 2105-ci il\u0259 q\u0259d\u0259r ancaq 95 faiz\u0259 \u00e7atacaq.<\/p>\n<p>Hesabatda, h\u0259m\u00e7inin d\u00fcnya miqyas\u0131nda inkl\u00fczivliy\u0259 artan \u00f6hd\u0259lik vur\u011fulan\u0131r. 2000-ci ild\u0259n b\u0259ri bu sah\u0259d\u0259 apar\u0131lan siyas\u0259tin t\u0259hlili g\u00f6st\u0259rir ki, qanunvericilikd\u0259 inkl\u00fcziv t\u0259hsili t\u0259sbit ed\u0259n \u00f6lk\u0259l\u0259rin nisb\u0259ti 1 faizd\u0259n 24 faiz\u0259, \u0259lilliyi olan u\u015faqlar\u0131n inkl\u00fcziv t\u0259hsil m\u00fchitind\u0259 t\u0259hsilini t\u0259min ed\u0259n \u00f6lk\u0259l\u0259rin nisb\u0259ti is\u0259 17 faizd\u0259n 29 faiz\u0259 \u00e7at\u0131b.<\/p>\n<p>UNESCO-nun hesabat\u0131na g\u00f6r\u0259, \u015e\u0259rqi Avropa, M\u0259rk\u0259zi Asiya v\u0259 C\u0259nubi Qafqaz \u00f6lk\u0259l\u0259ri \u0259lilliyin \u201ctibbi modelind\u0259n\u201d inkl\u00fcziv pedaqoji yana\u015fmaya \u0259h\u0259miyy\u0259tli d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 ke\u00e7id n\u00fcmayi\u015f etdirir. Bel\u0259 ki, regionda ixtisasla\u015fm\u0131\u015f internat m\u0259kt\u0259bl\u0259rind\u0259 t\u0259hsil alan \u0259lilliyi olan u\u015faqlar\u0131n nisb\u0259ti 2005-ci ild\u0259ki 78 faizd\u0259n 2024-c\u00fc ild\u0259 29 faiz\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcb. \u018fn t\u0259sirli deseqreqasiya nisb\u0259ti Moldova Respublikas\u0131nda qeyd\u0259 al\u0131n\u0131b v\u0259 burada bu r\u0259q\u0259m 77 faizd\u0259n 8 faiz\u0259 enib.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycanda m\u0259kt\u0259b\u0259q\u0259d\u0259r t\u0259hsil xidm\u0259tl\u0259rind\u0259n istifad\u0259 ed\u0259n be\u015fya\u015fl\u0131 u\u015faqlar\u0131n nisb\u0259ti 2016-c\u0131 ild\u0259ki 25 faizd\u0259n 2021-ci ild\u0259 92 faiz\u0259 y\u00fcks\u0259l\u0259r\u0259k \u015f\u0259h\u0259r v\u0259 k\u0259nd yerl\u0259ri aras\u0131nda \u0259l\u00e7atanl\u0131q f\u0259rqini faktiki olaraq aradan qald\u0131r\u0131b. Analoji ir\u0259lil\u0259yi\u015f \u00d6zb\u0259kistanda da qeyd\u0259 al\u0131n\u0131b. Burada m\u0259kt\u0259b\u0259q\u0259d\u0259r t\u0259hsil\u0259 q\u0259bul c\u0259mi yeddi il \u0259rzind\u0259 \u00fc\u00e7 d\u0259f\u0259 art\u0131b. H\u00f6kum\u0259tin s\u0259yl\u0259ri paytaxt v\u0259 dig\u0259r b\u00f6lg\u0259l\u0259r aras\u0131nda u\u015faq ba\u011f\u00e7alar\u0131na \u00e7\u0131x\u0131\u015fdak\u0131 f\u0259rql\u0259ri aradan qald\u0131r\u0131b. \u201c\u0130ki sahil\u201d x\u0259b\u0259r verir ki,\u00a0bu r\u0259q\u0259ml\u0259r t\u0259hsilin v\u0259ziyy\u0259ti il\u0259 ba\u011fl\u0131 \u0259sas qlobal m\u0259lumat m\u0259nb\u0259yi olan UNESCO-nun 2026-c\u0131 il Qlobal T\u0259hsil Monitorinqi Hesabat\u0131nda yer al\u0131b. \u00c7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259 g\u00fcn\u00fc d\u0259rc olunan hesabatda g\u00f6st\u0259rilir ki,&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":845743,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/f16ba6f0177446480192613726210584642.jpg",975,540,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/f16ba6f0177446480192613726210584642.jpg",975,540,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/f16ba6f0177446480192613726210584642.jpg",975,540,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/f16ba6f0177446480192613726210584642-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/f16ba6f0177446480192613726210584642-660x365.jpg",660,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/f16ba6f0177446480192613726210584642-840x465.jpg",640,354,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/f16ba6f0177446480192613726210584642.jpg",975,540,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/f16ba6f0177446480192613726210584642.jpg",975,540,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/f16ba6f0177446480192613726210584642-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/f16ba6f0177446480192613726210584642.jpg",975,540,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"Az\u0259rbaycanda m\u0259kt\u0259b\u0259q\u0259d\u0259r t\u0259hsil xidm\u0259tl\u0259rind\u0259n istifad\u0259 ed\u0259n be\u015fya\u015fl\u0131 u\u015faqlar\u0131n nisb\u0259ti 2016-c\u0131 ild\u0259ki 25 faizd\u0259n 2021-ci ild\u0259 92 faiz\u0259 y\u00fcks\u0259l\u0259r\u0259k \u015f\u0259h\u0259r v\u0259 k\u0259nd yerl\u0259ri aras\u0131nda \u0259l\u00e7atanl\u0131q f\u0259rqini faktiki olaraq aradan qald\u0131r\u0131b. Analoji ir\u0259lil\u0259yi\u015f \u00d6zb\u0259kistanda da qeyd\u0259 al\u0131n\u0131b. Burada m\u0259kt\u0259b\u0259q\u0259d\u0259r t\u0259hsil\u0259 q\u0259bul c\u0259mi yeddi il \u0259rzind\u0259 \u00fc\u00e7 d\u0259f\u0259 art\u0131b. H\u00f6kum\u0259tin s\u0259yl\u0259ri paytaxt v\u0259 dig\u0259r b\u00f6lg\u0259l\u0259r aras\u0131nda u\u015faq ba\u011f\u00e7alar\u0131na&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/845742"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=845742"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/845742\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":845744,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/845742\/revisions\/845744"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/845743"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=845742"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=845742"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=845742"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}