{"id":846493,"date":"2026-04-01T09:36:49","date_gmt":"2026-04-01T05:36:49","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=846493"},"modified":"2026-04-01T09:36:49","modified_gmt":"2026-04-01T05:36:49","slug":"qisa-videolar-uzunmudd%c9%99tli-narahatliqlar-yeni-dovrun-psixoloji-realligi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=846493","title":{"rendered":"Q\u0131sa videolar, uzunm\u00fcdd\u0259tli narahatl\u0131qlar: Yeni d\u00f6vr\u00fcn psixoloji reall\u0131\u011f\u0131"},"content":{"rendered":"<p><em><strong>Psixoloq: Q\u0131sa v\u0259 s\u00fcr\u0259tli videolar\u0131n fasil\u0259siz izl\u0259nilm\u0259si insan psixikas\u0131nda t\u0259l\u0259sk\u0259nlik v\u0259 daxili narahatl\u0131q hissini g\u00fccl\u0259ndirir<\/strong><\/em><\/p>\n<p><em><strong>M\u00fcasir d\u00f6vrd\u0259 r\u0259q\u0259msal texnologiyalar t\u0259kc\u0259 informasiya \u0259ld\u0259 etm\u0259 \u00fcsullar\u0131n\u0131 deyil, insanlar\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259 t\u0259rzini, davran\u0131\u015f modelini v\u0259 g\u00fcnd\u0259lik h\u0259yat ritmini d\u0259 \u0259sasl\u0131 \u015f\u0259kild\u0259 d\u0259yi\u015fib. \u0130nternetin s\u00fcr\u0259tl\u0259nm\u0259si v\u0259 sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259rin geni\u015f yay\u0131lmas\u0131 n\u0259tic\u0259sind\u0259 informasiya istehlak\u0131 art\u0131q keyfiyy\u0259td\u0259n \u00e7ox s\u00fcr\u0259t \u00fcz\u0259rind\u0259 qurulur. X\u00fcsusil\u0259 son ill\u0259rd\u0259 q\u0131sa videolar\u0131n populyarla\u015fmas\u0131 bu prosesi daha da d\u0259rinl\u0259\u015fdir\u0259r\u0259k insanlar\u0131n diqq\u0259t mexanizmini, emosional reaksiyalar\u0131n\u0131 v\u0259 psixoloji dayan\u0131ql\u0131\u011f\u0131n\u0131 yeni bir m\u0259rh\u0259l\u0259y\u0259 ke\u00e7irib. Bir ne\u00e7\u0259 saniy\u0259 \u0259rzind\u0259 t\u0259qdim olunan, tez d\u0259yi\u015f\u0259n v\u0259 fasil\u0259siz davam ed\u0259n vizual ax\u0131n beyni daim stimulla\u015fd\u0131r\u0131r, onu s\u00fcr\u0259tli q\u0259rarverm\u0259 v\u0259 ani reaksiyalar rejimin\u0259 uy\u011funla\u015fd\u0131r\u0131r.<\/strong><\/em><\/p>\n<p><em><strong><img src=\"https:\/\/ikisahil.az\/upload\/\/2026\/03\/31\/\/-316282dd177497290795676767210858911.jpg\" alt=\"\" \/><\/strong><\/em><\/p>\n<p>Bu tendensiya ilk bax\u0131\u015fda m\u00fcasir h\u0259yat\u0131n t\u0259bii t\u0259l\u0259bi kimi q\u0259bul edils\u0259 d\u0259, onun yaratd\u0131\u011f\u0131 psixoloji n\u0259tic\u0259l\u0259r getdikc\u0259 daha ayd\u0131n \u015f\u0259kild\u0259 \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131x\u0131r. Art\u0131q insanlar uzunm\u00fcdd\u0259tli diqq\u0259t t\u0259l\u0259b ed\u0259n f\u0259aliyy\u0259tl\u0259rd\u0259 \u00e7\u0259tinlik \u00e7\u0259kir, daha sakit v\u0259 stabil m\u00fchitl\u0259rd\u0259 bel\u0259 daxili narahatl\u0131q hissi ke\u00e7irirl\u0259r. G\u00fcnd\u0259lik h\u0259yat\u0131n m\u00fcxt\u0259lif anlar\u0131nda m\u00fc\u015fahid\u0259 olunan t\u0259l\u0259sk\u0259nlik, s\u0259b\u0259bsiz g\u0259rginlik v\u0259 fokuslanma probleml\u0259ri m\u0259hz bu s\u00fcr\u0259tli informasiya ax\u0131n\u0131n\u0131n formala\u015fd\u0131rd\u0131\u011f\u0131 yeni davran\u0131\u015f v\u0259rdi\u015fl\u0259ri il\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259ndirilir. \u018fn diqq\u0259t \u00e7\u0259k\u0259n m\u0259qamlardan biri is\u0259 odur ki, bu t\u0259sirl\u0259r yaln\u0131z aktiv istifad\u0259 zaman\u0131 deyil, istirah\u0259t v\u0259 yuxu saatlar\u0131nda da \u00f6z\u00fcn\u00fc g\u00f6st\u0259rir, insan\u0131n \u00fcmumi psixoloji balans\u0131n\u0131 pozur.<\/p>\n<p>Dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n, r\u0259q\u0259msal m\u00fchitd\u0259 davaml\u0131 olaraq d\u0259yi\u015f\u0259n kontent\u0259 m\u0259ruz qalmaq beynin m\u0259lumat\u0131 emal etm\u0259 v\u0259 yadda saxlamas\u0131 prosesin\u0259 d\u0259 t\u0259sirsiz \u00f6t\u00fc\u015fm\u00fcr. \u0130nformasiyan\u0131n s\u00fcr\u0259tli q\u0259bul edilib eyni s\u00fcr\u0259tl\u0259 unudulmas\u0131, fikirl\u0259rin ard\u0131c\u0131ll\u0131\u011f\u0131n\u0131n pozulmas\u0131, h\u0259tta \u00fcnsiyy\u0259t zaman\u0131 diqq\u0259tin tez da\u011f\u0131lmas\u0131 kimi hallar art\u0131q daha geni\u015f yay\u0131l\u0131b. Bu is\u0259 t\u0259kc\u0259 f\u0259rdi psixoloji v\u0259ziyy\u0259t\u0259 deyil, sosial m\u00fcnasib\u0259tl\u0259r\u0259 v\u0259 \u00fcmumi h\u0259yat keyfiyy\u0259tin\u0259 d\u0259 t\u0259sir ed\u0259n amil\u0259 \u00e7evrilir.<\/p>\n<p><strong>Diqq\u0259tin s\u0259ssiz transformasiyas\u0131<\/strong><\/p>\n<p><strong><img src=\"https:\/\/ikisahil.az\/upload\/\/2026\/03\/31\/\/-3e98410c177497301769186867210158300.jpg\" alt=\"\" \/><\/strong><\/p>\n<p>M\u0259hz bel\u0259 bir \u015f\u0259raitd\u0259 m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259rin bu proses\u0259 yana\u015fmas\u0131 v\u0259 onun s\u0259b\u0259b-n\u0259tic\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259rinin izah\u0131 x\u00fcsusi \u0259h\u0259miyy\u0259t k\u0259sb edir. Psixoloq\u00a0<strong>Ayt\u0259n \u018fl\u0259kb\u0259rova<\/strong>\u00a0m\u00f6vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131\u00a0<strong>\u201c\u0130ki sahil\u201d<\/strong>\u0259 a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda q\u0131sa videolar\u0131n insan psixikas\u0131na t\u0259sirl\u0259rini t\u0259hlil ed\u0259r\u0259k, bu istiqam\u0259td\u0259 yaranan riskl\u0259r v\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f yollar\u0131 bar\u0259d\u0259 fikirl\u0259rini b\u00f6l\u00fc\u015fd\u00fc. Bildirdi ki, son d\u00f6vrl\u0259rd\u0259 &#8220;TikTok&#8221;, &#8220;\u0130nstagram&#8221; kimi platformalarda 15\u201330 saniy\u0259lik q\u0131sa videolar\u0131n s\u00fcr\u0259tl\u0259 izl\u0259nilm\u0259si v\u0259 istifad\u0259\u00e7il\u0259rin davaml\u0131 \u015f\u0259kild\u0259 kontenti &#8220;scroll&#8221; etm\u0259si adi davran\u0131\u015fa \u00e7evrilib: &#8220;Bu proses t\u0259dric\u0259n psixoloji v\u0259ziyy\u0259t\u0259 ciddi t\u0259sir g\u00f6st\u0259rir. Art\u0131q m\u00fc\u015fahid\u0259 olunur ki, insanlar yaln\u0131z sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259rd\u0259 deyil, h\u0259tta film v\u0259 serial izl\u0259y\u0259rk\u0259n bel\u0259 s\u0259hn\u0259l\u0259rin bir q\u0259d\u0259r uzun \u00e7\u0259km\u0259sin\u0259 d\u00f6z\u00fcms\u00fczl\u00fck g\u00f6st\u0259rir, daxili narahatl\u0131q v\u0259 t\u0259l\u0259sk\u0259nlik hissi ya\u015fay\u0131rlar. Bu hal t\u0259sad\u00fcfi deyil v\u0259 psixikan\u0131n s\u00fcr\u0259tli informasiya ax\u0131n\u0131na uy\u011funla\u015fmas\u0131n\u0131n n\u0259tic\u0259sidir.<\/p>\n<p>Son vaxtlar m\u00fcraci\u0259t ed\u0259n \u015f\u0259xsl\u0259r aras\u0131nda bel\u0259 hallar daha \u00e7ox m\u00fc\u015fahid\u0259 olunur. Onlar bildirirl\u0259r ki, s\u0259b\u0259bini tam anlamasalar da, daim t\u0259l\u0259sdikl\u0259rini, sanki harasa gecikdikl\u0259rini hiss edirl\u0259r. Apar\u0131lan s\u00f6hb\u0259tl\u0259r v\u0259 h\u0259yat t\u0259rzinin t\u0259hlili g\u00f6st\u0259rir ki, bu v\u0259ziyy\u0259tin \u0259sas s\u0259b\u0259bl\u0259rind\u0259n biri gec\u0259 saatlar\u0131nda fasil\u0259siz \u015f\u0259kild\u0259 q\u0131sa videolara bax\u0131lmas\u0131d\u0131r. \u0130nsan yor\u011fun halda yata\u011fa uzansa bel\u0259, ard\u0131c\u0131l v\u0259 s\u00fcr\u0259tli kontent\u0259 baxma\u011fa davam edir v\u0259 n\u0259tic\u0259d\u0259 h\u0259m fiziki, h\u0259m d\u0259 psixoloji g\u0259rginlik art\u0131r. Bu zaman t\u0259zyiqin qalxmas\u0131, \u00fcr\u0259kbulanma, \u00fcr\u0259k d\u00f6y\u00fcnt\u00fcl\u0259rinin s\u00fcr\u0259tl\u0259nm\u0259si kimi simptomlar da ortaya \u00e7\u0131x\u0131r v\u0259 t\u0259\u015fvi\u015f hissi g\u00fccl\u0259nir&#8221;.<\/p>\n<p><strong>S\u00fcr\u0259tli informasiya, z\u0259if fokus<\/strong><\/p>\n<p>Psixoloq qeyd etdi ki, bel\u0259 bir v\u0259ziyy\u0259td\u0259 insan art\u0131q \u00f6z\u00fcnd\u0259 qeyri-m\u00fc\u0259yy\u0259n bir narahatl\u0131q hiss etdiyini a\u00e7\u0131q \u015f\u0259kild\u0259 anlay\u0131r: &#8220;Bu qeyri-m\u00fc\u0259yy\u0259nlik v\u0259 davaml\u0131 g\u0259rginlik is\u0259 \u00fcmumi psixoloji v\u0259ziyy\u0259t\u0259 m\u0259nfi t\u0259sir g\u00f6st\u0259rir. T\u0259sad\u00fcfi deyil ki, m\u00fcasir d\u00f6vrd\u0259 insanlar\u0131n \u0259h\u0259miyy\u0259tli bir hiss\u0259si m\u00fcxt\u0259lif sakitl\u0259\u015fdirici v\u0259 ya antidepresant vasit\u0259l\u0259r\u0259 m\u00fcraci\u0259t edir. Lakin problemin k\u00f6k\u00fc \u00e7ox vaxt h\u0259yat t\u0259rzind\u0259, x\u00fcsusil\u0259 d\u0259 r\u0259q\u0259msal davran\u0131\u015f v\u0259rdi\u015fl\u0259rind\u0259 gizl\u0259nir.<\/p>\n<p>Q\u0131sa v\u0259 s\u00fcr\u0259tli vizual ax\u0131n beynin i\u015fl\u0259m\u0259 tempini d\u0259yi\u015fir, diqq\u0259t v\u0259 yadda\u015f prosesl\u0259rin\u0259 m\u0259nfi t\u0259sir g\u00f6st\u0259rir. N\u0259tic\u0259d\u0259 insanlarda unutqanl\u0131q art\u0131r, fikri bir m\u00f6vzuda saxlamaq \u00e7\u0259tinl\u0259\u015fir, h\u0259tta b\u0259z\u0259n dan\u0131\u015f\u0131q zaman\u0131 fikir ard\u0131c\u0131ll\u0131\u011f\u0131 pozulur. El\u0259 hallar olur ki, insan c\u00fcml\u0259ni tamamlamadan ba\u015fqa bir m\u00f6vzuya ke\u00e7ir. Bu is\u0259 beynin art\u0131q s\u00fcr\u0259tli informasiya rejimin\u0259 uy\u011funla\u015fmas\u0131n\u0131n g\u00f6st\u0259ricisidir. B\u0259zi hallarda bu s\u00fcr\u0259t h\u0259tta nitqd\u0259 q\u00fcsurlar\u0131n yaranmas\u0131na, k\u0259k\u0259l\u0259m\u0259y\u0259 q\u0259d\u0259r g\u0259tirib \u00e7\u0131xara bilir&#8221;.<\/p>\n<p>A. \u018fl\u0259kb\u0259rovan\u0131n s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, b\u00fct\u00fcn bunlar\u0131 n\u0259z\u0259r\u0259 alaraq, insanlar\u0131n ilk n\u00f6vb\u0259d\u0259 \u00f6z sa\u011flaml\u0131qlar\u0131na diqq\u0259t yetirm\u0259si vacibdir. \u00c7\u00fcnki psixoloji v\u0259 fiziki sa\u011flaml\u0131q pozulduqdan sonra dig\u0259r sah\u0259l\u0259rd\u0259 u\u011fur \u0259ld\u0259 etm\u0259k \u00e7\u0259tinl\u0259\u015fir. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 h\u0259r k\u0259s \u00f6z davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131 analiz etm\u0259li, bu tip v\u0259rdi\u015fl\u0259rin t\u0259sirini d\u0259rk etm\u0259li v\u0259 z\u0259r\u0259rli t\u0259sirl\u0259rin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 alma\u011fa \u00e7al\u0131\u015fmal\u0131d\u0131r. R\u0259q\u0259msal m\u00fchitd\u0259n d\u00fczg\u00fcn v\u0259 balansl\u0131 istifad\u0259 etm\u0259k, x\u00fcsusil\u0259 yatmazdan \u0259vv\u0259l s\u00fcr\u0259tli kontentd\u0259n uzaq durmaq bu bax\u0131mdan m\u00fch\u00fcm \u0259h\u0259miyy\u0259t da\u015f\u0131y\u0131r.<\/p>\n<p><em><strong>Nigar Orucova, &#8220;\u0130ki sahil&#8221;<\/strong><\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Psixoloq: Q\u0131sa v\u0259 s\u00fcr\u0259tli videolar\u0131n fasil\u0259siz izl\u0259nilm\u0259si insan psixikas\u0131nda t\u0259l\u0259sk\u0259nlik v\u0259 daxili narahatl\u0131q hissini g\u00fccl\u0259ndirir M\u00fcasir d\u00f6vrd\u0259 r\u0259q\u0259msal texnologiyalar t\u0259kc\u0259 informasiya \u0259ld\u0259 etm\u0259 \u00fcsullar\u0131n\u0131 deyil, insanlar\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259 t\u0259rzini, davran\u0131\u015f modelini v\u0259 g\u00fcnd\u0259lik h\u0259yat ritmini d\u0259 \u0259sasl\u0131 \u015f\u0259kild\u0259 d\u0259yi\u015fib. \u0130nternetin s\u00fcr\u0259tl\u0259nm\u0259si v\u0259 sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259rin geni\u015f yay\u0131lmas\u0131 n\u0259tic\u0259sind\u0259 informasiya istehlak\u0131 art\u0131q keyfiyy\u0259td\u0259n \u00e7ox s\u00fcr\u0259t \u00fcz\u0259rind\u0259 qurulur. X\u00fcsusil\u0259 son ill\u0259rd\u0259 q\u0131sa videolar\u0131n populyarla\u015fmas\u0131 bu prosesi daha da d\u0259rinl\u0259\u015fdir\u0259r\u0259k insanlar\u0131n diqq\u0259t mexanizmini, emosional reaksiyalar\u0131n\u0131 v\u0259 psixoloji dayan\u0131ql\u0131\u011f\u0131n\u0131 yeni bir m\u0259rh\u0259l\u0259y\u0259 ke\u00e7irib. Bir ne\u00e7\u0259 saniy\u0259 \u0259rzind\u0259 t\u0259qdim olunan, tez d\u0259yi\u015f\u0259n v\u0259 fasil\u0259siz davam ed\u0259n vizual&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":846494,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/4a3fd911177497283434245971710515512.jpg",975,540,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/4a3fd911177497283434245971710515512.jpg",975,540,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/4a3fd911177497283434245971710515512.jpg",975,540,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/4a3fd911177497283434245971710515512-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/4a3fd911177497283434245971710515512-660x365.jpg",660,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/4a3fd911177497283434245971710515512-840x465.jpg",640,354,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/4a3fd911177497283434245971710515512.jpg",975,540,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/4a3fd911177497283434245971710515512.jpg",975,540,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/4a3fd911177497283434245971710515512-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/4a3fd911177497283434245971710515512.jpg",975,540,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"Psixoloq: Q\u0131sa v\u0259 s\u00fcr\u0259tli videolar\u0131n fasil\u0259siz izl\u0259nilm\u0259si insan psixikas\u0131nda t\u0259l\u0259sk\u0259nlik v\u0259 daxili narahatl\u0131q hissini g\u00fccl\u0259ndirir M\u00fcasir d\u00f6vrd\u0259 r\u0259q\u0259msal texnologiyalar t\u0259kc\u0259 informasiya \u0259ld\u0259 etm\u0259 \u00fcsullar\u0131n\u0131 deyil, insanlar\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259 t\u0259rzini, davran\u0131\u015f modelini v\u0259 g\u00fcnd\u0259lik h\u0259yat ritmini d\u0259 \u0259sasl\u0131 \u015f\u0259kild\u0259 d\u0259yi\u015fib. \u0130nternetin s\u00fcr\u0259tl\u0259nm\u0259si v\u0259 sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259rin geni\u015f yay\u0131lmas\u0131 n\u0259tic\u0259sind\u0259 informasiya istehlak\u0131 art\u0131q keyfiyy\u0259td\u0259n \u00e7ox s\u00fcr\u0259t \u00fcz\u0259rind\u0259 qurulur. X\u00fcsusil\u0259&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/846493"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=846493"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/846493\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":846496,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/846493\/revisions\/846496"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/846494"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=846493"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=846493"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=846493"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}