{"id":846985,"date":"2026-04-03T20:06:58","date_gmt":"2026-04-03T16:06:58","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=846985"},"modified":"2026-04-03T20:06:58","modified_gmt":"2026-04-03T16:06:58","slug":"%c9%99trafinizdakilarin-sizi-qocaltdiqlarini-bilirdinizmi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=846985","title":{"rendered":"\u018ftraf\u0131n\u0131zdak\u0131lar\u0131n sizi qocaltd\u0131qlar\u0131n\u0131 bilirdinizmi?"},"content":{"rendered":"<p><em><strong>Stresin insanlar\u0131n bioloji ya\u015flanmas\u0131n\u0131 s\u00fcr\u0259l\u0259ndirdiyi a\u015fkarlan\u0131b<\/strong><\/em><\/p>\n<p><em><strong>AB\u015e aliml\u0259ri sosial m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rin insan sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131na t\u0259sirini ara\u015fd\u0131raraq maraql\u0131 n\u0259tic\u0259y\u0259 g\u0259libl\u0259r. T\u0259dqiqat g\u00f6st\u0259rib ki, insan\u0131n h\u0259yat\u0131nda davaml\u0131 stress yaradan dost v\u0259 ya qohumlar bioloji ya\u015flanman\u0131 s\u00fcr\u0259tl\u0259ndir\u0259 bil\u0259r.<\/strong><\/em><\/p>\n<p>Ara\u015fd\u0131rma 18-103 ya\u015f aral\u0131\u011f\u0131nda olan 2345 n\u0259f\u0259rin \u00fcz\u0259rind\u0259 apar\u0131l\u0131b. \u0130\u015ftirak\u00e7\u0131lardan g\u00fcnd\u0259lik \u00fcnsiyy\u0259td\u0259 olduqlar\u0131, \u015f\u0259xsi v\u0259 sa\u011flaml\u0131qla ba\u011fl\u0131 m\u00f6vzular\u0131 payla\u015fd\u0131qlar\u0131 \u015f\u0259xsl\u0259ri qeyd etm\u0259l\u0259ri ist\u0259nilib. Eyni zamanda, onlar\u0131n h\u0259yat\u0131nda tez-tez stress yaradan \u015f\u0259xsl\u0259rin olub-olmad\u0131\u011f\u0131 da m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirilib. T\u0259dqiqat zaman\u0131 \u201csinir pozan\u201d kimi t\u0259snif edil\u0259n bu \u015f\u0259xsl\u0259r yaln\u0131z davaml\u0131 \u015f\u0259kild\u0259 stress yaradan f\u0259rdl\u0259rd\u0259n ibar\u0259t olub. \u0130\u015ftirak\u00e7\u0131lar\u0131n t\u0259xmin\u0259n 30 faizi h\u0259yat\u0131nda \u0259n az\u0131 bir, 10 faizi is\u0259 iki v\u0259 ya daha \u00e7ox bel\u0259 insan\u0131n oldu\u011funu bildirib.<\/p>\n<p>Aliml\u0259r bioloji ya\u015flanman\u0131 qiym\u0259tl\u0259ndirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn i\u015ftirak\u00e7\u0131lar\u0131n t\u00fcp\u00fcrc\u0259k n\u00fcmun\u0259l\u0259rini iki meyardan istifad\u0259 ed\u0259r\u0259k t\u0259hlil edibl\u0259r. N\u0259tic\u0259l\u0259r\u0259 g\u00f6r\u0259, insan\u0131n h\u0259yat\u0131ndak\u0131 h\u0259r bir stress yaradan \u015f\u0259xs bioloji ya\u015f\u0131n t\u0259xmin\u0259n 9 ay daha \u00e7ox g\u00f6r\u00fcnm\u0259si v\u0259 ya\u015flanma s\u00fcr\u0259tinin 1,5 faiz artmas\u0131 il\u0259 birba\u015fa \u0259laq\u0259lidir.<\/p>\n<p>T\u0259dqiqat\u0131n h\u0259mm\u00fc\u0259llifl\u0259rind\u0259n biri, Nyu-York Universitetinin alimi Byungkyu Lee bildirib ki, \u0259n diqq\u0259t\u00e7\u0259k\u0259n m\u0259qam bu t\u0259sirin yaln\u0131z subyektiv stress hissi il\u0259 deyil, h\u0259m d\u0259 molekulyar s\u0259viyy\u0259d\u0259 \u00f6l\u00e7\u00fcl\u0259n bioloji ya\u015flanma il\u0259 ba\u011fl\u0131 olmas\u0131d\u0131r. Ara\u015fd\u0131rma, h\u0259m\u00e7inin g\u00f6st\u0259rib ki, stress yaradan \u015f\u0259xsl\u0259r ail\u0259 \u00fczv\u00fc olduqda t\u0259sir daha g\u00fccl\u00fc olur. Bu is\u0259 insanlar\u0131n ail\u0259 daxilind\u0259 uzunm\u00fcdd\u0259tli m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rd\u0259n uzaqla\u015fmaqda \u00e7\u0259tinlik \u00e7\u0259km\u0259si il\u0259 izah olunur.<\/p>\n<p>Maraql\u0131 m\u0259qamlardan biri d\u0259 odur ki, h\u0259yat yolda\u015f\u0131 v\u0259 ya partnyorlar\u0131n eyni s\u0259viyy\u0259d\u0259 m\u0259nfi t\u0259sir g\u00f6st\u0259rm\u0259diyi m\u00fc\u015fahid\u0259 edilib. Aliml\u0259r bunu yax\u0131n m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rd\u0259 m\u00fcsb\u0259t emosional faktorlar\u0131n m\u0259nfi t\u0259sirl\u0259ri qism\u0259n kompensasiya etm\u0259si il\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259ndirirl\u0259r.<\/p>\n<p>T\u0259dqiqat\u0131n n\u0259tic\u0259l\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, qad\u0131nlar, t\u00fct\u00fcn m\u0259mulatlar\u0131ndan istifad\u0259 ed\u0259nl\u0259r, sa\u011flaml\u0131q v\u0259ziyy\u0259ti z\u0259if olanlar v\u0259 \u00e7\u0259tin u\u015faql\u0131q d\u00f6vr\u00fc ke\u00e7irmi\u015f \u015f\u0259xsl\u0259r bel\u0259 stresli m\u00fcnasib\u0259tl\u0259r\u0259 daha \u00e7ox m\u0259ruz qal\u0131rlar.<\/p>\n<p>Ara\u015fd\u0131rma m\u00fc\u0259llifl\u0259ri vur\u011fulay\u0131blar ki, sosial \u0259laq\u0259l\u0259ri g\u00fccl\u0259ndirm\u0259k vacib olsa da, insan\u0131n psixoloji v\u0259 fiziki sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn stress yaradan m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri d\u0259 d\u00fczg\u00fcn qiym\u0259tl\u0259ndirm\u0259k v\u0259 m\u00fcmk\u00fcn q\u0259d\u0259r m\u0259hdudla\u015fd\u0131rmaq \u00f6n\u0259m da\u015f\u0131y\u0131r.<\/p>\n<p><em><strong>\u015eahnigar \u018fhm\u0259dova, \u201c\u0130ki sahil\u201d<\/strong><\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Stresin insanlar\u0131n bioloji ya\u015flanmas\u0131n\u0131 s\u00fcr\u0259l\u0259ndirdiyi a\u015fkarlan\u0131b AB\u015e aliml\u0259ri sosial m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rin insan sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131na t\u0259sirini ara\u015fd\u0131raraq maraql\u0131 n\u0259tic\u0259y\u0259 g\u0259libl\u0259r. T\u0259dqiqat g\u00f6st\u0259rib ki, insan\u0131n h\u0259yat\u0131nda davaml\u0131 stress yaradan dost v\u0259 ya qohumlar bioloji ya\u015flanman\u0131 s\u00fcr\u0259tl\u0259ndir\u0259 bil\u0259r. Ara\u015fd\u0131rma 18-103 ya\u015f aral\u0131\u011f\u0131nda olan 2345 n\u0259f\u0259rin \u00fcz\u0259rind\u0259 apar\u0131l\u0131b. \u0130\u015ftirak\u00e7\u0131lardan g\u00fcnd\u0259lik \u00fcnsiyy\u0259td\u0259 olduqlar\u0131, \u015f\u0259xsi v\u0259 sa\u011flaml\u0131qla ba\u011fl\u0131 m\u00f6vzular\u0131 payla\u015fd\u0131qlar\u0131 \u015f\u0259xsl\u0259ri qeyd etm\u0259l\u0259ri ist\u0259nilib. Eyni zamanda, onlar\u0131n h\u0259yat\u0131nda tez-tez stress yaradan \u015f\u0259xsl\u0259rin olub-olmad\u0131\u011f\u0131 da m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirilib. T\u0259dqiqat zaman\u0131 \u201csinir pozan\u201d kimi t\u0259snif edil\u0259n bu \u015f\u0259xsl\u0259r yaln\u0131z davaml\u0131 \u015f\u0259kild\u0259 stress yaradan f\u0259rdl\u0259rd\u0259n ibar\u0259t olub. \u0130\u015ftirak\u00e7\u0131lar\u0131n t\u0259xmin\u0259n 30 faizi h\u0259yat\u0131nda \u0259n&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":846986,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/efd7e9ed177522199024929920411069786.jpg",975,540,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/efd7e9ed177522199024929920411069786.jpg",975,540,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/efd7e9ed177522199024929920411069786.jpg",975,540,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/efd7e9ed177522199024929920411069786-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/efd7e9ed177522199024929920411069786-660x365.jpg",660,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/efd7e9ed177522199024929920411069786-840x465.jpg",640,354,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/efd7e9ed177522199024929920411069786.jpg",975,540,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/efd7e9ed177522199024929920411069786.jpg",975,540,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/efd7e9ed177522199024929920411069786-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/efd7e9ed177522199024929920411069786.jpg",975,540,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"Stresin insanlar\u0131n bioloji ya\u015flanmas\u0131n\u0131 s\u00fcr\u0259l\u0259ndirdiyi a\u015fkarlan\u0131b AB\u015e aliml\u0259ri sosial m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rin insan sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131na t\u0259sirini ara\u015fd\u0131raraq maraql\u0131 n\u0259tic\u0259y\u0259 g\u0259libl\u0259r. T\u0259dqiqat g\u00f6st\u0259rib ki, insan\u0131n h\u0259yat\u0131nda davaml\u0131 stress yaradan dost v\u0259 ya qohumlar bioloji ya\u015flanman\u0131 s\u00fcr\u0259tl\u0259ndir\u0259 bil\u0259r. Ara\u015fd\u0131rma 18-103 ya\u015f aral\u0131\u011f\u0131nda olan 2345 n\u0259f\u0259rin \u00fcz\u0259rind\u0259 apar\u0131l\u0131b. \u0130\u015ftirak\u00e7\u0131lardan g\u00fcnd\u0259lik \u00fcnsiyy\u0259td\u0259 olduqlar\u0131, \u015f\u0259xsi v\u0259 sa\u011flaml\u0131qla ba\u011fl\u0131 m\u00f6vzular\u0131 payla\u015fd\u0131qlar\u0131 \u015f\u0259xsl\u0259ri qeyd etm\u0259l\u0259ri&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/846985"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=846985"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/846985\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":846987,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/846985\/revisions\/846987"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/846986"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=846985"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=846985"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=846985"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}