{"id":852656,"date":"2026-05-20T11:54:48","date_gmt":"2026-05-20T07:54:48","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=852656"},"modified":"2026-05-20T11:54:48","modified_gmt":"2026-05-20T07:54:48","slug":"susadan-trabzona-olan-952-kilometr-qarad%c9%99nizlil%c9%99r-v%c9%99-qalalilar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=852656","title":{"rendered":"\u015eu\u015fadan Trabzona olan 952 kilometr, qarad\u0259nizlil\u0259r v\u0259 qalal\u0131lar&#8230;"},"content":{"rendered":"<p><strong>\u00d6t\u0259n g\u00fcn \u015eu\u015fa il\u0259 qarda\u015fla\u015fm\u0131\u015f \u015f\u0259h\u0259rl\u0259r siyah\u0131s\u0131nda Trabzonun da \u0259lav\u0259 olunmas\u0131 x\u0259b\u0259ri nostalji hisl\u0259r yaratd\u0131. Qara d\u0259niz sahilind\u0259ki Trabzonla, d\u0259niz s\u0259viyy\u0259sind\u0259n 1600 metr h\u00fcnd\u00fcrl\u00fckd\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n \u015eu\u015fa aras\u0131nda qarda\u015fl\u0131\u011f\u0131n t\u0259sisi indi r\u0259smil\u0259\u015fib, amma \u0259slind\u0259&#8230;Bu bar\u0259d\u0259 az sonra. Deyim ki, \u015eu\u015fa il\u0259 indiy\u0259d\u0259k \u018frzurumdan v\u0259 Kayserid\u0259n ba\u015fqa \u00d6zb\u0259kistan\u0131n Xiv\u0259, Tacikistan\u0131n \u0130sfara, Qazax\u0131stan\u0131n T\u00fcrkistan \u015f\u0259h\u0259rl\u0259ri d\u0259 r\u0259sm\u0259n qarda\u015fla\u015f\u0131b, ba\u015fqa \u00f6lk\u0259l\u0259rin d\u0259 \u015f\u0259h\u0259rl\u0259ri var.<\/strong><\/p>\n<p><strong><img src=\"https:\/\/ikisahil.az\/upload\/\/2023\/11\/11\/\/-147540e1169967610899507415710513515.jpg\" \/><\/strong><\/p>\n<p><strong>Ha\u015fiy\u0259:<\/strong>\u00a0\u015e\u0259h\u0259rl\u0259rin qarda\u015fla\u015fmas\u0131n\u0131n tarixi \u0130kinci D\u00fcnya M\u00fcharib\u0259sind\u0259n ba\u015flay\u0131b. M\u00fcharib\u0259d\u0259 \u0130ngilt\u0259r\u0259nin Koventri v\u0259 SSR\u0130-nin Stalinqrad(indiki Volqoqrad) \u015f\u0259h\u0259rl\u0259ri bombardman n\u0259tic\u0259sind\u0259 darmada\u011f\u0131n edilib. M\u0259hz ingilisl\u0259r d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcbl\u0259r ki, onlar kimi d\u0259h\u015f\u0259ti g\u00f6rm\u00fc\u015f stalinqradl\u0131lara d\u0259st\u0259k olsunlar. Bel\u0259likl\u0259, iki \u015f\u0259h\u0259r g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 s\u00fclh namin\u0259 \u201cqarda\u015fla\u015fma\u011fa\u201d q\u0259rar veribl\u0259r. \u0130ndi bu qarda\u015fla\u015fman\u0131n mahiyy\u0259ti f\u0259rqlidir- m\u0259d\u0259ni, t\u0259hsil v\u0259 iqtisadi sah\u0259l\u0259rd\u0259 bir-birini daha yax\u0131ndan tan\u0131maq m\u0259qs\u0259di da\u015f\u0131y\u0131r.\u015eu\u015fa il\u0259 qarda\u015fla\u015fm\u0131\u015f \u015f\u0259h\u0259rl\u0259r b\u00f6y\u00fck tarix\u0259 malikdirl\u0259r, el\u0259 Trabzon da. M\u0259nc\u0259, bu iki tam f\u0259rqli relyef\u0259 aid \u015f\u0259h\u0259rl\u0259r aras\u0131nda ba\u015fqa bir sirli ba\u011fl\u0131l\u0131q da var, yoxsa niy\u0259 m\u0259hz Trabzon olsun ki? Biri d\u00fcnyada qarad\u0259nizlil\u0259r kimi tan\u0131n\u0131r, biri d\u0259 qalal\u0131lar kimi.<\/p>\n<p><strong>1992-ci ilin qar\u0131\u015f\u0131q duy\u011fular ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z yanvar ay\u0131 idi, \u015eu\u015fan\u0131n i\u015f\u011fal\u0131na t\u0259xmin\u0259n 4 ay qal\u0131rd\u0131. \u015e\u0259h\u0259rd\u0259 ke\u00e7irdiyim q\u0259zadan sonra vertolyotla Bak\u0131dak\u0131 travmatologiya x\u0259st\u0259xanas\u0131na g\u0259tirilmi\u015fdim v\u0259 m\u00fcalic\u0259mi burda davam etdirm\u0259li oldum. \u0130\u015f el\u0259 g\u0259tirdi ki, g\u0259ldiyim ax\u015fam m\u0259ni \u201c6-c\u0131 palata\u201d ya yerl\u0259\u015fdirdil\u0259r. Palatan\u0131n \u00c7exovun \u201c6 n\u00f6mr\u0259li palata\u201d s\u0131 il\u0259 \u0259laq\u0259si yox idi. Amma palatada m\u0259nd\u0259n \u0259vv\u0259l bir ne\u00e7\u0259 tan\u0131nm\u0131\u015f \u015f\u0259xs m\u00fcalic\u0259 alm\u0131\u015fd\u0131, h\u0259mi\u015f\u0259 d\u0259 g\u0259l-getli, qonaql\u0131-qaral\u0131 olmu\u015fdu. M\u0259s\u0259l\u0259n, onlardan biri d\u0259 Qaraba\u011fda yaralanm\u0131\u015f, ilk h\u0259rbi operatorlardan olan r\u0259hm\u0259tlik Seyida\u011fa M\u00f6vs\u00fcmov idi. Bir ne\u00e7\u0259 g\u00fcn sonra bu palata h\u0259min m\u0259rt\u0259b\u0259d\u0259 \u0259n m\u00fcxt\u0259lif x\u0259sar\u0259tl\u0259rl\u0259 bura d\u00fc\u015f\u0259n d\u0259c\u0259lx\u0259ta \u015f\u0259h\u0259r u\u015faqlar\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn bir az \u201c\u015festoy\u201d, bir az da \u201cob\u015fak\u201d kimi oldu.<\/strong><\/p>\n<p>Amma burada daha bir m\u0259\u015fhur palata da vard\u0131. Trabzonlu Yusif abinin( \u0259slind\u0259 ya\u015f f\u0259rqin\u0259 g\u00f6r\u0259 amca(\u0259mi) dem\u0259k daha do\u011fru olarm\u0131\u015f)yatd\u0131\u011f\u0131 1-ci palata. Onun otaq yolda\u015f\u0131 \u0259sl\u0259n g\u00f6y\u00e7ayl\u0131 Zaurla tez isni\u015fdik, sonralar da g\u00f6r\u00fc\u015fd\u00fck. Yusif ab\u0131n\u0131n ota\u011f\u0131nda televizor vard\u0131 v\u0259 x\u0259b\u0259rl\u0259r olanda dem\u0259k olar ki, ham\u0131 onun palatas\u0131n\u0131n qap\u0131s\u0131na y\u0131\u011f\u0131\u015fard\u0131. Yusif abi tezlikl\u0259 anlad\u0131 ki, onu Qaraba\u011fla, m\u00fcharib\u0259 il\u0259 ba\u011fl\u0131 bilm\u0259k ist\u0259dikl\u0259rini nec\u0259 dey\u0259rl\u0259r, m\u0259nd\u0259n \u00f6yr\u0259n\u0259 bil\u0259r. Bizi Qaraba\u011f v\u0259 \u015eu\u015fa m\u00f6vzusu bel\u0259c\u0259 yax\u0131nla\u015fd\u0131rd\u0131. Televizorda o vaxt dan\u0131\u015fan f\u0259al adamlar\u0131 m\u0259nd\u0259n soru\u015fard\u0131-kimdir, n\u0259\u00e7idir v\u0259 sair\u0259. \u0130ndi ad\u0131n\u0131 \u00e7\u0259kmir\u0259m, o d\u00f6vr\u00fcn m\u0259\u015fhur adamlardan birini \u0259ynind\u0259ki h\u0259rbi formada, odlu-alovlu dan\u0131\u015fd\u0131\u011f\u0131n\u0131 ilk d\u0259f\u0259 g\u00f6r\u0259nd\u0259 dedi ki, \u201ckimdirs\u0259, yax\u015f\u0131 adama ox\u015famad\u0131, ona inanmay\u0131n&#8230;\u201d O vaxt y\u0259qin ki, ciddiy\u0259 almad\u0131m, ax\u0131 Yusif ab\u0131 ilk d\u0259f\u0259 g\u00f6rd\u00fcy\u00fc adam haqda nec\u0259 \u00f6nc\u0259g\u00f6r\u0259nlik ed\u0259 bil\u0259rdi ki? Amma ill\u0259r sonra Yusif abinin h\u0259min adam haqda s\u00f6yl\u0259diyi do\u011fru \u00e7\u0131xd\u0131&#8230;<\/p>\n<p><strong><img src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/2\/2b\/Trebisonda%2C_ex-chiesa_della_panagia_Chrysokephalos%2C_oggi_moschea_fatih%2C_esterno_01.jpg\/960px-Trebisonda%2C_ex-chiesa_della_panagia_Chrysokephalos%2C_oggi_moschea_fatih%2C_esterno_01.jpg\" alt=\"undefined\" \/><\/strong><\/p>\n<p><strong>Yusif ab\u0131 \u0259slind\u0259 siyas\u0259td\u0259n uzaq biri idi, ancaq T\u00fcrkiy\u0259nin Az\u0259rbaycana d\u0259st\u0259yinin yet\u0259rli olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 deyirdi. Yusif abi Trabzonda taksi s\u00fcr\u00fcc\u00fcs\u00fc i\u015fl\u0259mi\u015f, sonra bir q\u0259za n\u0259tic\u0259sind\u0259 ayaqlar\u0131ndan biri q\u0131salm\u0131\u015f, h\u0259tta \u015f\u0259h\u0259rd\u0259 \u201cTopal Yusif\u201d ad\u0131 il\u0259 tan\u0131nm\u0131\u015fd\u0131. Az\u0259rbaycana m\u00fcalic\u0259y\u0259 g\u0259lm\u0259si d\u0259 s\u0259b\u0259bsiz deyildi. S\u0259rh\u0259dl\u0259r a\u00e7\u0131landa e\u015fitmi\u015fdi ki, Az\u0259rbaycanda Qavril \u0130lizarov adl\u0131 travmatoloqun xidm\u0259tl\u0259ri say\u0259sind\u0259 Bak\u0131da s\u00fcm\u00fck uzatmaq \u0259m\u0259liyyat\u0131 m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. El\u0259 \u0130lizarov ad\u0131na olan s\u00fcm\u00fck aparat\u0131n\u0131n biri d\u0259 Yusif ab\u0131n\u0131n aya\u011f\u0131nda idi. Bu metodla s\u00fcm\u00fck uzad\u0131l\u0131rd\u0131.<\/strong><\/p>\n<p>M\u0259n d\u0259 ondan trabzonlular, qara d\u0259nizlil\u0259r haqda \u00e7ox \u015fey soru\u015fard\u0131m, maraql\u0131 s\u00f6hb\u0259tl\u0259ri vard\u0131. Deyirdi ki, Trabzona g\u0259ls\u0259n, s\u0259ni yax\u015f\u0131 bir q\u0131zla evl\u0259ndir\u0259rdim. \u201cTrabzonda \u00fcnvana-filana g\u0259r\u0259k yox, \u015f\u0259h\u0259rin m\u0259rk\u0259zind\u0259 kimd\u0259n \u201cTopal Yusif\u201di soru\u015fsan, yerimi ni\u015fan ver\u0259c\u0259k\u201d deyirdi. Futbolla aras\u0131 saz idi, bizd\u0259 o vaxt h\u0259l\u0259 T\u00fcrkiy\u0259 liqas\u0131na maraq b\u00f6y\u00fck deyildi. \u201cT\u00fcrkiy\u0259d\u0259 \u00e7empionu Trabzon klubu m\u00fc\u0259yy\u0259n ed\u0259r\u201d c\u00fcml\u0259sini ba\u015fqa bir qarad\u0259nizli-Laz Ziyadan(\u201cQurdlar vadisi\u201d) \u0259vv\u0259l Yusif abid\u0259n e\u015fitmi\u015f\u0259m. Xo\u015f \u0259hval\u0131m\u0131z olan g\u00fcnl\u0259rin birind\u0259 is\u0259 demi\u015fdi ki, m\u0259n qarad\u0259nizlil\u0259r\u0259 \u00e7ox b\u0259nz\u0259yir\u0259m, \u201c\u00e7\u00fcnki xasiyy\u0259tim t\u00fcndd\u00fcr, rak\u0131 i\u00e7\u0259nd\u0259 d\u0259 s\u0259rxo\u015f olmuram, \u0259ksin\u0259 k\u0259d\u0259rl\u0259nir\u0259m\u201d. Yusif ab\u0131n\u0131n T\u00fcrkiy\u0259d\u0259n g\u0259tirdiyi \u00e7ox musiqi kasetl\u0259ri vard\u0131, o c\u00fcml\u0259d\u0259n Qara d\u0259niz t\u00fcrk\u00fcl\u0259ri d\u0259&#8230;Bizim mu\u011fam\u0131 b\u0259y\u0259ndir\u0259 bilm\u0259dim, deyirdi ki, g\u0259r\u0259k bu \u201c\u015fark\u0131lara\u201d qoltuq a\u011fac\u0131n olmadan qulaq asasan, \u00e7\u00fcnki adam\u0131 \u201c\u00e7ox uzaqlara apar\u0131b, y\u0131xa bil\u0259r\u201d.<\/p>\n<p><strong>Yusif abi bir ne\u00e7\u0259 ayl\u0131q m\u00fcalic\u0259d\u0259n sonra qoltuq a\u011faclar\u0131n\u0131 burda qoydu getdi, o, Bak\u0131da olanda Xocal\u0131 faci\u0259si ba\u015f vermi\u015fdi, ham\u0131 kimi o da sars\u0131lm\u0131\u015fd\u0131, h\u0259tta a\u011flam\u0131\u015fd\u0131 da. Guya m\u0259n\u0259 t\u0259skinlik kimi \u201c\u015eu\u015faya he\u00e7 n\u0259 olmayacaq\u201d deyirdi.<\/strong><\/p>\n<p>&#8230;\u015eu\u015fa il\u0259 qarda\u015fla\u015fandan sonra Trabzona getm\u0259k pis olmazd\u0131. Naviqator avtomobil yolu il\u0259 \u015eu\u015fadan Trabzona c\u0259mi 952 kilometr g\u00f6st\u0259rir&#8230;<\/p>\n<p><strong>Nazim SAB\u0130RO\u011eLU,<\/strong><br \/>\n<strong>Musavat.com<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00d6t\u0259n g\u00fcn \u015eu\u015fa il\u0259 qarda\u015fla\u015fm\u0131\u015f \u015f\u0259h\u0259rl\u0259r siyah\u0131s\u0131nda Trabzonun da \u0259lav\u0259 olunmas\u0131 x\u0259b\u0259ri nostalji hisl\u0259r yaratd\u0131. Qara d\u0259niz sahilind\u0259ki Trabzonla, d\u0259niz s\u0259viyy\u0259sind\u0259n 1600 metr h\u00fcnd\u00fcrl\u00fckd\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n \u015eu\u015fa aras\u0131nda qarda\u015fl\u0131\u011f\u0131n t\u0259sisi indi r\u0259smil\u0259\u015fib, amma \u0259slind\u0259&#8230;Bu bar\u0259d\u0259 az sonra. Deyim ki, \u015eu\u015fa il\u0259 indiy\u0259d\u0259k \u018frzurumdan v\u0259 Kayserid\u0259n ba\u015fqa \u00d6zb\u0259kistan\u0131n Xiv\u0259, Tacikistan\u0131n \u0130sfara, Qazax\u0131stan\u0131n T\u00fcrkistan \u015f\u0259h\u0259rl\u0259ri d\u0259 r\u0259sm\u0259n qarda\u015fla\u015f\u0131b, ba\u015fqa \u00f6lk\u0259l\u0259rin d\u0259 \u015f\u0259h\u0259rl\u0259ri var. Ha\u015fiy\u0259:\u00a0\u015e\u0259h\u0259rl\u0259rin qarda\u015fla\u015fmas\u0131n\u0131n tarixi \u0130kinci D\u00fcnya M\u00fcharib\u0259sind\u0259n ba\u015flay\u0131b. M\u00fcharib\u0259d\u0259 \u0130ngilt\u0259r\u0259nin Koventri v\u0259 SSR\u0130-nin Stalinqrad(indiki Volqoqrad) \u015f\u0259h\u0259rl\u0259ri bombardman n\u0259tic\u0259sind\u0259 darmada\u011f\u0131n edilib. M\u0259hz ingilisl\u0259r d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcbl\u0259r ki, onlar kimi d\u0259h\u015f\u0259ti g\u00f6rm\u00fc\u015f stalinqradl\u0131lara d\u0259st\u0259k olsunlar.&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":852657,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[4],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/e91dddd99f1605a9cd811295e8ac9156.png",870,500,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/e91dddd99f1605a9cd811295e8ac9156.png",870,500,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/e91dddd99f1605a9cd811295e8ac9156.png",870,500,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/e91dddd99f1605a9cd811295e8ac9156-500x280.png",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/e91dddd99f1605a9cd811295e8ac9156-635x365.png",635,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/e91dddd99f1605a9cd811295e8ac9156-840x483.png",640,368,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/e91dddd99f1605a9cd811295e8ac9156.png",870,500,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/e91dddd99f1605a9cd811295e8ac9156.png",870,500,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/e91dddd99f1605a9cd811295e8ac9156-240x172.png",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/e91dddd99f1605a9cd811295e8ac9156.png",870,500,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=4\" rel=\"category\">Siyas\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"\u00d6t\u0259n g\u00fcn \u015eu\u015fa il\u0259 qarda\u015fla\u015fm\u0131\u015f \u015f\u0259h\u0259rl\u0259r siyah\u0131s\u0131nda Trabzonun da \u0259lav\u0259 olunmas\u0131 x\u0259b\u0259ri nostalji hisl\u0259r yaratd\u0131. Qara d\u0259niz sahilind\u0259ki Trabzonla, d\u0259niz s\u0259viyy\u0259sind\u0259n 1600 metr h\u00fcnd\u00fcrl\u00fckd\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n \u015eu\u015fa aras\u0131nda qarda\u015fl\u0131\u011f\u0131n t\u0259sisi indi r\u0259smil\u0259\u015fib, amma \u0259slind\u0259&#8230;Bu bar\u0259d\u0259 az sonra. Deyim ki, \u015eu\u015fa il\u0259 indiy\u0259d\u0259k \u018frzurumdan v\u0259 Kayserid\u0259n ba\u015fqa \u00d6zb\u0259kistan\u0131n Xiv\u0259, Tacikistan\u0131n \u0130sfara, Qazax\u0131stan\u0131n T\u00fcrkistan \u015f\u0259h\u0259rl\u0259ri d\u0259 r\u0259sm\u0259n qarda\u015fla\u015f\u0131b,&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/852656"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=852656"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/852656\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":852658,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/852656\/revisions\/852658"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/852657"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=852656"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=852656"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=852656"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}