{"id":854264,"date":"2026-06-03T12:54:46","date_gmt":"2026-06-03T08:54:46","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=854264"},"modified":"2026-06-03T12:54:46","modified_gmt":"2026-06-03T08:54:46","slug":"m%c9%99cburi-kockunl%c9%99rl%c9%99-bagli-sosial-d%c9%99st%c9%99k-mexanizml%c9%99ri-m%c9%99rh%c9%99l%c9%99li-s%c9%99kild%c9%99-yeni-model%c9%99-kecirilir-t%c9%99hlil","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=854264","title":{"rendered":"M\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcnl\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 sosial d\u0259st\u0259k mexanizml\u0259ri m\u0259rh\u0259l\u0259li \u015f\u0259kild\u0259 yeni model\u0259 ke\u00e7irilir &#8211; T\u018fHL\u0130L"},"content":{"rendered":"<p><em><strong>Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259ti Erm\u0259nistan\u0131n i\u015f\u011fal\u00e7\u0131l\u0131q siyas\u0259ti n\u0259tic\u0259sind\u0259 do\u011fma yurdlar\u0131ndan did\u0259rgin d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f m\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcnl\u0259rin sosial m\u00fcdafi\u0259sinin g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259sini h\u0259r zaman \u00f6z siyas\u0259tinin prioritet istiqam\u0259tl\u0259rind\u0259n biri hesab edib. \u00d6t\u0259n ill\u0259r \u0259rzind\u0259 bu kateqoriyadan olan v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n m\u0259nzil-m\u0259i\u015f\u0259t \u015f\u0259raitinin yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 m\u0259qs\u0259dil\u0259 \u00f6lk\u0259 r\u0259hb\u0259rliyinin tap\u015f\u0131r\u0131\u011f\u0131 il\u0259 yeni q\u0259s\u0259b\u0259l\u0259r v\u0259 \u00e7oxm\u0259rt\u0259b\u0259li ya\u015fay\u0131\u015f binalar\u0131 sal\u0131n\u0131b. Bununla yana\u015f\u0131, m\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcnl\u0259rin m\u0259\u015f\u011fullu\u011funun art\u0131r\u0131lmas\u0131, t\u0259hsil v\u0259 s\u0259hiyy\u0259 xidm\u0259tl\u0259rin\u0259 \u0259l\u00e7atanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n t\u0259min edilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn ard\u0131c\u0131l d\u00f6vl\u0259t proqramlar\u0131 icra olunub. D\u00f6vl\u0259t t\u0259r\u0259find\u0259n m\u00fcvafiq m\u00fcavin\u0259tl\u0259rin v\u0259 kommunal xidm\u0259t g\u00fcz\u0259\u015ftl\u0259rinin verilm\u0259si bu v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n maddi rifah\u0131na m\u00fch\u00fcm d\u0259st\u0259k olub.<\/strong><\/em><\/p>\n<p><strong>Humanitar b\u00f6hran v\u0259 d\u00f6vl\u0259tin strateji prioritetl\u0259ri<\/strong><\/p>\n<p>M\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcnl\u0259rin \u00fczl\u0259\u015fdiyi sosial, iqtisadi v\u0259 dig\u0259r humanitar probleml\u0259rin sistemli \u015f\u0259kild\u0259 h\u0259lli istiqam\u0259tind\u0259 d\u00f6vl\u0259t t\u0259r\u0259find\u0259n m\u0259qs\u0259dy\u00f6nl\u00fc t\u0259dbirl\u0259r h\u0259yata ke\u00e7irilib v\u0259 m\u00f6hk\u0259m qanunvericilik bazas\u0131 formala\u015fd\u0131r\u0131l\u0131b. Bu m\u0259qs\u0259dl\u0259 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti t\u0259r\u0259find\u0259n 2004-2019-c\u00fc ill\u0259rd\u0259 75 F\u0259rman v\u0259 S\u0259r\u0259ncam imzalan\u0131b, Nazirl\u0259r Kabineti t\u0259r\u0259find\u0259n 224 q\u0259rar v\u0259 s\u0259r\u0259ncam verilib, Milli M\u0259clis t\u0259r\u0259find\u0259n 11 Qanun q\u0259bul edilib. Bu h\u00fcquqi bazan\u0131n m\u0259rk\u0259zind\u0259 dayanan \u0259sas strateji s\u0259n\u0259dl\u0259rd\u0259n biri d\u0259 Az\u0259rbaycan Prezidentinin 2004-c\u00fc il 1 iyul tarixli S\u0259r\u0259ncam\u0131 il\u0259 t\u0259sdiq edilmi\u015f \u201cQa\u00e7q\u0131nlar\u0131n v\u0259 m\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcnl\u0259rin ya\u015fay\u0131\u015f \u015f\u0259raitinin yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 v\u0259 m\u0259\u015f\u011fullu\u011funun art\u0131r\u0131lmas\u0131 \u00fczr\u0259 D\u00f6vl\u0259t Proqram\u0131\u201d olub. Bu proqram sonrak\u0131 ill\u0259rd\u0259 icra olunacaq geni\u015fmiqyasl\u0131 layih\u0259l\u0259rin yol x\u0259rit\u0259sini m\u00fc\u0259yy\u0259n edib.<\/p>\n<p>M\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcnl\u0259rin m\u0259nzil-m\u0259i\u015f\u0259t \u015f\u0259raitinin yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 d\u00f6vl\u0259tin sosial siyas\u0259tinin \u0259n b\u00f6y\u00fck maliyy\u0259 tutumlu istiqam\u0259ti olub. Bel\u0259 ki, 1990-c\u0131 ill\u0259rin a\u011f\u0131r miras\u0131 olan \u00e7ad\u0131r d\u00fc\u015f\u0259rg\u0259l\u0259rinin v\u0259 dig\u0259r yarars\u0131z s\u0131\u011f\u0131nacaqlar\u0131n m\u0259rh\u0259l\u0259li \u015f\u0259kild\u0259 l\u0259\u011fvi humanitar f\u0259aliyy\u0259tin \u0259sas h\u0259d\u0259fin\u0259 \u00e7evrilmi\u015fdi. 2007-ci ild\u0259 \u00f6lk\u0259 \u0259razisind\u0259 m\u00f6vcud olan 12 \u00e7ad\u0131r d\u00fc\u015f\u0259rg\u0259si v\u0259 d\u0259mir yolu \u00fcz\u0259rind\u0259ki y\u00fck vaqonlar\u0131ndan ibar\u0259t ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259nt\u0259q\u0259l\u0259ri tamamil\u0259 l\u0259\u011fv edildi. M\u00fcv\u0259qq\u0259ti xarakter da\u015f\u0131yan 16 fin tipli q\u0259s\u0259b\u0259d\u0259n sonuncusu is\u0259 2016-c\u0131 ild\u0259 b\u00fct\u00f6vl\u00fckl\u0259 aradan qald\u0131r\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>M\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcnl\u0259rin m\u0259nzil t\u0259minat\u0131n\u0131n k\u00f6kl\u00fc h\u0259lli m\u0259qs\u0259dil\u0259 \u00f6lk\u0259 r\u0259hb\u0259rliyinin tap\u015f\u0131r\u0131\u011f\u0131 il\u0259 121 yeni q\u0259s\u0259b\u0259 v\u0259 h\u00fcnd\u00fcrm\u0259rt\u0259b\u0259li binalardan ibar\u0259t m\u00fcasir ya\u015fay\u0131\u015f kompleksi tikil\u0259r\u0259k istifad\u0259y\u0259 verildi. G\u00f6r\u00fcl\u0259n bu geni\u015fmiqyasl\u0131 tikinti-infrastruktur i\u015fl\u0259ri n\u0259tic\u0259sind\u0259 62 mind\u0259n \u00e7ox m\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcn ail\u0259sinin, y\u0259ni 300 min n\u0259f\u0259rd\u0259n \u00e7ox v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131n m\u0259nzil-m\u0259i\u015f\u0259t \u015f\u0259raiti tamamil\u0259 yenil\u0259ndi v\u0259 m\u00fcasirl\u0259\u015fdirildi.<\/p>\n<p>D\u00f6vl\u0259t d\u0259st\u0259yi t\u0259dbirl\u0259ri t\u0259kc\u0259 m\u0259nzil t\u0259minat\u0131 il\u0259 m\u0259hdudla\u015fmad\u0131, v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n g\u00fcnd\u0259lik ehtiyaclar\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131lanmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn vahid ayl\u0131q m\u00fcavin\u0259t d\u0259 daxil olmaqla, \u00e7ox\u015fax\u0259li sosial yard\u0131m al\u0259tl\u0259ri t\u0259tbiq edildi. X\u00fcsusil\u0259 insan kapital\u0131n\u0131n qorunmas\u0131, m\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcn ail\u0259l\u0259rind\u0259n olan g\u0259ncl\u0259rin t\u0259hsil imkanlar\u0131n\u0131n geni\u015fl\u0259ndirilm\u0259si diqq\u0259t m\u0259rk\u0259zind\u0259 saxlan\u0131ld\u0131. Bu sah\u0259d\u0259 t\u0259tbiq edil\u0259n g\u00fcz\u0259\u015ftl\u0259r g\u0259ncl\u0259rin ali t\u0259hsild\u0259n k\u0259narda qalmas\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 ald\u0131. Buna \u0259n bariz n\u00fcmun\u0259 kimi, 2025-2026-c\u0131 t\u0259dris ilind\u0259 ali v\u0259 orta ixtisas t\u0259hsili m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rin\u0259 \u00f6d\u0259ni\u015fli \u0259saslarla yeni q\u0259bul olunmu\u015f 3923 m\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcn statuslu t\u0259l\u0259b\u0259nin t\u0259hsil x\u0259rcl\u0259rinin tamamil\u0259 d\u00f6vl\u0259t b\u00fcdc\u0259si hesab\u0131na qar\u015f\u0131lanmas\u0131n\u0131 g\u00f6st\u0259rm\u0259k olar.<\/p>\n<p><strong>Postm\u00fcnaqi\u015f\u0259 reall\u0131qlar\u0131 v\u0259 B\u00f6y\u00fck Qay\u0131d\u0131\u015f proqram\u0131<\/strong><\/p>\n<p>V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259sind\u0259 qazan\u0131lan \u015fanl\u0131 Z\u0259f\u0259rd\u0259n sonra is\u0259 bu d\u00f6vl\u0259t qay\u011f\u0131s\u0131, sad\u0259c\u0259, forma d\u0259yi\u015fm\u0259yib, h\u0259m d\u0259 mahiyy\u0259tc\u0259 daha b\u00f6y\u00fck v\u0259 keyfiyy\u0259tc\u0259 tamamil\u0259 yeni bir inki\u015faf m\u0259rh\u0259l\u0259sin\u0259 q\u0259d\u0259m qoyub. Haz\u0131rda d\u00f6vl\u0259tin \u0259n m\u00fch\u00fcm strateji prioritetl\u0259rind\u0259n biri olan B\u00f6y\u00fck Qay\u0131d\u0131\u015f d\u00f6vl\u0259t proqram\u0131 \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259, i\u015f\u011faldan azad edilmi\u015f \u0259razil\u0259rd\u0259 d\u00fcnyan\u0131n \u0259n m\u00fcasir \u015f\u0259h\u0259rsalma standartlar\u0131na cavab ver\u0259n, ya\u015f\u0131l enerji zonas\u0131 elan edilmi\u015f \u201cA\u011f\u0131ll\u0131 k\u0259nd\u201d v\u0259 \u201cA\u011f\u0131ll\u0131 \u015f\u0259h\u0259r\u201d konsepsiyalar\u0131 s\u00fcr\u0259tl\u0259 reall\u0131\u011fa \u00e7evrilir. Bu, B\u00f6y\u00fck Qay\u0131d\u0131\u015f\u0131n \u0259n m\u00fch\u00fcm v\u0259 q\u00fcrurverici t\u0259r\u0259fi is\u0259 ill\u0259rdir \u00e7iyinl\u0259rd\u0259 da\u015f\u0131nan o a\u011f\u0131r y\u00fck\u00fcn \u2013 &#8220;m\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcn&#8221; ifad\u0259sinin art\u0131q tarix\u0259 qovu\u015fmas\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnki 30 il boyunca d\u00fc\u015fm\u0259n tapda\u011f\u0131 alt\u0131nda inild\u0259y\u0259n yurd yerl\u0259rimiz art\u0131q azad n\u0259f\u0259s al\u0131r, viran qoyulmu\u015f m\u00fcq\u0259dd\u0259s torpaqlar\u0131m\u0131z milli memarl\u0131q \u00fcslubunda yenid\u0259n dir\u00e7\u0259lir. Uzunm\u00fcdd\u0259tli yurd h\u0259sr\u0259tin\u0259 son qoyaraq \u00f6z ata-baba ocaqlar\u0131na l\u0259yaq\u0259tl\u0259 v\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259siz \u015f\u0259raitd\u0259 qay\u0131dan bu ail\u0259l\u0259rin h\u0259r biri \u00fc\u00e7\u00fcn d\u00f6vl\u0259tin b\u00fct\u00fcn inzibati, texniki v\u0259 maliyy\u0259 resurslar\u0131 maksimum s\u0259viyy\u0259d\u0259 s\u0259f\u0259rb\u0259r edilib.<\/p>\n<p>Do\u011fma yurduna ayaq basan h\u0259r bir v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131n t\u0259kc\u0259 m\u0259nzil t\u0259minat\u0131 diqq\u0259td\u0259 saxlan\u0131lm\u0131r, h\u0259m d\u0259 yeni i\u015f yerl\u0259ri, geni\u015f istehsalat v\u0259 k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 potensial\u0131 yarad\u0131l\u0131r. M\u0259hz bu tarixi Q\u0259l\u0259b\u0259 v\u0259 torpaqlara qay\u0131d\u0131\u015f reall\u0131\u011f\u0131 onu \u015f\u0259rtl\u0259ndirir ki, ke\u00e7mi\u015f m\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcn statusu v\u0259 indiy\u0259d\u0259k m\u00fcv\u0259qq\u0259ti xarakter da\u015f\u0131m\u0131\u015f x\u00fcsusi sosial d\u0259st\u0259k mexanizml\u0259ri yeni d\u00f6vr\u00fcn t\u0259l\u0259bl\u0259rin\u0259, v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131n m\u00fclkiyy\u0259t\u00e7i kimi g\u00fccl\u0259nm\u0259si f\u0259ls\u0259f\u0259sin\u0259 uy\u011fun olaraq m\u00fcvafiq qanunvericilik \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 yenid\u0259n, daha m\u00fck\u0259mm\u0259l formada t\u0259nziml\u0259nsin.<\/p>\n<p>Bel\u0259likl\u0259, Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259ti \u00f6z v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131n\u0131 h\u0259m \u00e7\u0259tin s\u0131naq d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 t\u0259k qoymad\u0131, h\u0259m d\u0259 bu g\u00fcn onlar\u0131n \u00f6z do\u011fma yurdlar\u0131nda firavan ya\u015fay\u0131\u015f\u0131n\u0131 \u0259n y\u00fcks\u0259k s\u0259viyy\u0259d\u0259 t\u0259min etm\u0259kd\u0259dir. D\u0259d\u0259-baba yurdlar\u0131na qay\u0131dan v\u0259t\u0259nda\u015flar d\u00f6vl\u0259t t\u0259r\u0259find\u0259n \u0259n m\u00fcasir standartlara cavab ver\u0259n haz\u0131r ya\u015fay\u0131\u015f sah\u0259l\u0259ri (m\u0259nzill\u0259r v\u0259 f\u0259rdi evl\u0259r) il\u0259 t\u0259min olunurlar. Paralel olaraq, onlar\u0131n rahat, t\u0259hl\u00fck\u0259siz ya\u015fay\u0131\u015f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn z\u0259ruri olan b\u00fct\u00fcn infrastruktur \u2013 yollar, elektrik, su, qaz x\u0259tl\u0259ri, m\u00fcasir x\u0259st\u0259xanalar, m\u0259kt\u0259bl\u0259r v\u0259 ba\u011f\u00e7alar s\u0131f\u0131rdan yarad\u0131l\u0131r. \u0130nfrastruktur layih\u0259l\u0259ri il\u0259 yana\u015f\u0131, insanlar\u0131n yeni iqtisadi m\u00fchit\u0259 adaptasiyas\u0131n\u0131 t\u0259min etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn m\u0259\u015f\u011fulluq proqramlar\u0131 v\u0259 sosial xidm\u0259tl\u0259r d\u0259 \u0259laq\u0259li \u015f\u0259kild\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irilir. \u018fn \u0259sas\u0131, v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n yeni ya\u015fay\u0131\u015f \u015f\u0259raitin\u0259 tam v\u0259 r\u0259van uy\u011funla\u015fmas\u0131na d\u0259st\u0259k g\u00f6st\u0259rm\u0259k m\u0259qs\u0259dil\u0259 sosial m\u00fcdafi\u0259 t\u0259dbirl\u0259ri ke\u00e7id d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 d\u0259 k\u0259silm\u0259d\u0259n, ard\u0131c\u0131l olaraq davam etdirilir.<\/p>\n<p><strong>Yeni h\u00fcquqi t\u0259nziml\u0259m\u0259l\u0259r v\u0259 ke\u00e7id d\u00f6vr\u00fcn\u00fcn idar\u0259 edilm\u0259si<\/strong><\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259tinin sosial siyas\u0259t prioritetl\u0259rin\u0259 v\u0259 m\u00f6vcud qanunvericilik \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sin\u0259 uy\u011fun olaraq, i\u015f\u011fal d\u00f6vr\u00fcn\u00fcn ba\u015fa \u00e7atmas\u0131 il\u0259 \u0259laq\u0259dar m\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcn statusu v\u0259 ona t\u0259tbiq olunan x\u00fcsusi sosial mexanizml\u0259r yenid\u0259n t\u0259nziml\u0259nir. Yeni h\u00fcquqi qaydalara \u0259sas\u0259n, i\u015f\u011faldan azad edilmi\u015f \u0259razil\u0259r\u0259 k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fcl\u0259n, habel\u0259 t\u0259klif olunan k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fclm\u0259d\u0259n imtina ed\u0259n \u015f\u0259xsl\u0259rin m\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcn statusu h\u0259min andan etibar\u0259n d\u0259yi\u015fir v\u0259 itirilmi\u015f hesab olunur. Sosial m\u00fcdafi\u0259 t\u0259dbirl\u0259ri k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fcl\u0259n \u015f\u0259xsl\u0259r v\u0259 k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fclm\u0259 t\u0259klifini q\u0259bul etm\u0259y\u0259n \u015f\u0259xsl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn statusun itirildiyi tarixd\u0259n sonra 3 il m\u00fcdd\u0259tind\u0259 davam edir. Qanun q\u00fcvv\u0259y\u0259 min\u0259n\u0259d\u0259k k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f \u015f\u0259xsl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn bu 3 illik m\u00fcdd\u0259t k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fcld\u00fckl\u0259ri tarixd\u0259n hesablan\u0131r. M\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcnl\u0259r i\u015f\u011faldan azad edilmi\u015f \u0259razil\u0259rd\u0259 ev v\u0259 ya m\u0259nzill\u0259 t\u0259min edilir v\u0259 h\u0259min ya\u015fay\u0131\u015f sah\u0259si d\u0259rhal onlar\u0131n m\u00fclkiyy\u0259tin\u0259 verilir. T\u0259hsil alan \u015f\u0259xsl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259hsil haqlar\u0131n\u0131n d\u00f6vl\u0259t b\u00fcdc\u0259si hesab\u0131na \u00f6d\u0259nilm\u0259si t\u0259hsil m\u00fcdd\u0259tinin sonunad\u0259k davam etdirilir. D\u00f6vl\u0259tin sosial m\u00fcdafi\u0259 sistemi t\u0259k bir statusa ba\u011fl\u0131 deyil, \u00e7oxs\u0259viyy\u0259li mexanizml\u0259rd\u0259n ibar\u0259tdir. Buraya \u00fcnvanl\u0131 sosial yard\u0131m, m\u0259\u015f\u011fulluq proqramlar\u0131, m\u0259nzil t\u0259minat\u0131, t\u0259hsil v\u0259 s\u0259hiyy\u0259 d\u0259st\u0259yi, reabilitasiya v\u0259 sosial inteqrasiya proqramlar\u0131 da daxildir.<\/p>\n<p>D\u00f6vl\u0259t t\u0259r\u0259find\u0259n m\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcn ail\u0259l\u0259rin\u0259 g\u00f6st\u0259ril\u0259n sosial d\u0259st\u0259k siyas\u0259ti davam etdirilir. \u00dcnvanl\u0131 sosial yard\u0131m, m\u0259\u015f\u011fulluq proqramlar\u0131, t\u0259hsil v\u0259 dig\u0259r m\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcn statusuna ba\u011fl\u0131 olmayan sosial m\u00fcdafi\u0259 mexanizml\u0259ri q\u00fcvv\u0259d\u0259 qal\u0131r.<\/p>\n<p>Bu islahatlarla d\u00f6vl\u0259tin sosial siyas\u0259tind\u0259 m\u00fcv\u0259qq\u0259ti rejimd\u0259n dayan\u0131ql\u0131 inteqrasiya modelin\u0259 ke\u00e7id realla\u015f\u0131r. D\u00f6vl\u0259tin sosial m\u00fcdafi\u0259 sistemi t\u0259k bir statusla m\u0259hdudla\u015fm\u0131r v\u0259 \u00e7oxs\u0259viyy\u0259li mexanizml\u0259r\u0259 \u0259saslan\u0131r. Bu s\u0259b\u0259bd\u0259n, B\u00f6y\u00fck Qay\u0131d\u0131\u015f \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n rifah\u0131 v\u0259 sosial t\u0259minat\u0131 yen\u0259 d\u0259 prioritet istiqam\u0259t olaraq qal\u0131r &#8211; statusun itirilm\u0259sind\u0259n as\u0131l\u0131 olmayaraq d\u00f6vl\u0259tin m\u0259\u015f\u011fulluq proqramlar\u0131, \u00fcnvanl\u0131 sosial yard\u0131m, m\u0259nzil t\u0259minat\u0131, t\u0259hsil, s\u0259hiyy\u0259 d\u0259st\u0259yi, reabilitasiya v\u0259 sosial-iqtisadi inteqrasiya mexanizml\u0259ri vasit\u0259sil\u0259 ail\u0259l\u0259r\u0259 g\u00f6st\u0259ril\u0259n geni\u015fmiqyasl\u0131 d\u0259st\u0259k t\u0259dbirl\u0259ri davaml\u0131 \u015f\u0259kild\u0259 q\u00fcvv\u0259d\u0259 saxlan\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Humanitar idar\u0259\u00e7ilikd\u0259n dayan\u0131ql\u0131 inki\u015fafa do\u011fru<\/strong><\/p>\n<p>M\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcnl\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 h\u0259yata ke\u00e7iril\u0259n bu h\u00fcquqi v\u0259 sosial islahatlar Az\u0259rbaycan\u0131n postm\u00fcnaqi\u015f\u0259 d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 qar\u015f\u0131ya qoydu\u011fu strateji h\u0259d\u0259fl\u0259rin t\u0259rkib hiss\u0259sidir. D\u00f6vl\u0259tin sosial d\u0259st\u0259k mexanizml\u0259rinin yeni m\u0259rh\u0259l\u0259nin \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015flar\u0131na uy\u011funla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 humanitar b\u00f6hran idar\u0259\u00e7iliyind\u0259n dayan\u0131ql\u0131 v\u0259 m\u00fcasir inki\u015faf modelin\u0259 ke\u00e7idin \u0259n bariz g\u00f6st\u0259ricisidir. Uzun ill\u0259r \u0259rzind\u0259 m\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcnl\u0259rin m\u00fcdafi\u0259sin\u0259 y\u00f6n\u0259lmi\u015f x\u00fcsusi mexanizml\u0259r \u00f6z tarixi missiyas\u0131n\u0131 yerin\u0259 yetir\u0259r\u0259k, bu g\u00fcn yeni reall\u0131qlara uy\u011fun \u015f\u0259kild\u0259 yenid\u0259n formala\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r. Art\u0131q \u0259sas m\u0259qs\u0259d v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n m\u00fcv\u0259qq\u0259ti m\u0259skunla\u015fma \u015f\u0259raitind\u0259 deyil, \u00f6z do\u011fma torpaqlar\u0131nda dayan\u0131ql\u0131 v\u0259 firavan h\u0259yat qurmalar\u0131n\u0131 t\u0259min etm\u0259kdir. \u0130\u015f\u011faldan azad edilmi\u015f \u0259razil\u0259rd\u0259 yarad\u0131lan m\u00fcasir ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259nt\u0259q\u0259l\u0259ri, geni\u015f sosial infrastruktur v\u0259 m\u0259\u015f\u011fulluq imkanlar\u0131 bu m\u0259qs\u0259din u\u011furla h\u0259yata ke\u00e7irildiyini g\u00f6st\u0259rir. Eyni zamanda, ke\u00e7id d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 sosial m\u00fcdafi\u0259 t\u0259dbirl\u0259rinin davam etdirilm\u0259si d\u00f6vl\u0259tin v\u0259t\u0259nda\u015f amilin\u0259 verdiyi y\u00fcks\u0259k d\u0259y\u0259rin t\u0259zah\u00fcr\u00fcd\u00fcr. Bu yeni strateji m\u0259rh\u0259l\u0259d\u0259 do\u011fma yurdlar\u0131na k\u00f6\u00e7\u0259n v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n m\u00fcasir standartlara cavab ver\u0259n daimi ya\u015fay\u0131\u015f sah\u0259l\u0259ri il\u0259 tam t\u0259min olunmas\u0131 d\u00f6vl\u0259t siyas\u0259tinin m\u0259rk\u0259zind\u0259 dayan\u0131r. Bel\u0259likl\u0259, B\u00f6y\u00fck Qay\u0131d\u0131\u015f yaln\u0131z insanlar\u0131n do\u011fma yurdlar\u0131na qay\u0131d\u0131\u015f\u0131 deyil, h\u0259m d\u0259 onlar\u0131n sosial rifah\u0131n\u0131n, t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyinin v\u0259 inki\u015faf perspektivl\u0259rinin t\u0259min olunmas\u0131 dem\u0259kdir. Bu proses Az\u0259rbaycan\u0131n sosial d\u00f6vl\u0259t modelinin g\u00fcc\u00fcn\u00fc v\u0259 v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131na g\u00f6st\u0259rdiyi ard\u0131c\u0131l qay\u011f\u0131n\u0131 bir daha n\u00fcmayi\u015f etdirir. (AZ\u018fRTAC)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259ti Erm\u0259nistan\u0131n i\u015f\u011fal\u00e7\u0131l\u0131q siyas\u0259ti n\u0259tic\u0259sind\u0259 do\u011fma yurdlar\u0131ndan did\u0259rgin d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f m\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcnl\u0259rin sosial m\u00fcdafi\u0259sinin g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259sini h\u0259r zaman \u00f6z siyas\u0259tinin prioritet istiqam\u0259tl\u0259rind\u0259n biri hesab edib. \u00d6t\u0259n ill\u0259r \u0259rzind\u0259 bu kateqoriyadan olan v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n m\u0259nzil-m\u0259i\u015f\u0259t \u015f\u0259raitinin yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 m\u0259qs\u0259dil\u0259 \u00f6lk\u0259 r\u0259hb\u0259rliyinin tap\u015f\u0131r\u0131\u011f\u0131 il\u0259 yeni q\u0259s\u0259b\u0259l\u0259r v\u0259 \u00e7oxm\u0259rt\u0259b\u0259li ya\u015fay\u0131\u015f binalar\u0131 sal\u0131n\u0131b. Bununla yana\u015f\u0131, m\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcnl\u0259rin m\u0259\u015f\u011fullu\u011funun art\u0131r\u0131lmas\u0131, t\u0259hsil v\u0259 s\u0259hiyy\u0259 xidm\u0259tl\u0259rin\u0259 \u0259l\u00e7atanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n t\u0259min edilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn ard\u0131c\u0131l d\u00f6vl\u0259t proqramlar\u0131 icra olunub. D\u00f6vl\u0259t t\u0259r\u0259find\u0259n m\u00fcvafiq m\u00fcavin\u0259tl\u0259rin v\u0259 kommunal xidm\u0259t g\u00fcz\u0259\u015ftl\u0259rinin verilm\u0259si bu v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n maddi rifah\u0131na m\u00fch\u00fcm d\u0259st\u0259k olub. Humanitar b\u00f6hran v\u0259 d\u00f6vl\u0259tin strateji prioritetl\u0259ri M\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcnl\u0259rin \u00fczl\u0259\u015fdiyi&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":854265,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[19],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/b33128cb178047609065105211310431960.jpg",975,540,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/b33128cb178047609065105211310431960.jpg",975,540,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/b33128cb178047609065105211310431960.jpg",975,540,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/b33128cb178047609065105211310431960-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/b33128cb178047609065105211310431960-660x365.jpg",660,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/b33128cb178047609065105211310431960-840x465.jpg",640,354,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/b33128cb178047609065105211310431960.jpg",975,540,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/b33128cb178047609065105211310431960.jpg",975,540,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/b33128cb178047609065105211310431960-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/b33128cb178047609065105211310431960.jpg",975,540,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=19\" rel=\"category\">G\u00fcnd\u0259m<\/a>","rttpg_excerpt":"Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259ti Erm\u0259nistan\u0131n i\u015f\u011fal\u00e7\u0131l\u0131q siyas\u0259ti n\u0259tic\u0259sind\u0259 do\u011fma yurdlar\u0131ndan did\u0259rgin d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f m\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcnl\u0259rin sosial m\u00fcdafi\u0259sinin g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259sini h\u0259r zaman \u00f6z siyas\u0259tinin prioritet istiqam\u0259tl\u0259rind\u0259n biri hesab edib. \u00d6t\u0259n ill\u0259r \u0259rzind\u0259 bu kateqoriyadan olan v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n m\u0259nzil-m\u0259i\u015f\u0259t \u015f\u0259raitinin yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 m\u0259qs\u0259dil\u0259 \u00f6lk\u0259 r\u0259hb\u0259rliyinin tap\u015f\u0131r\u0131\u011f\u0131 il\u0259 yeni q\u0259s\u0259b\u0259l\u0259r v\u0259 \u00e7oxm\u0259rt\u0259b\u0259li ya\u015fay\u0131\u015f binalar\u0131 sal\u0131n\u0131b. Bununla yana\u015f\u0131, m\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcnl\u0259rin m\u0259\u015f\u011fullu\u011funun art\u0131r\u0131lmas\u0131, t\u0259hsil v\u0259 s\u0259hiyy\u0259&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/854264"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=854264"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/854264\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":854266,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/854264\/revisions\/854266"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/854265"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=854264"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=854264"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=854264"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}