{"id":87030,"date":"2019-10-18T13:53:52","date_gmt":"2019-10-18T10:53:52","guid":{"rendered":"http:\/\/arantv.az\/?p=87030"},"modified":"2019-10-18T13:53:52","modified_gmt":"2019-10-18T10:53:52","slug":"the-american-interest-n%c9%99sri-az%c9%99rbaycanda-islahatlardan-yazib","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=87030","title":{"rendered":"\u201cThe American Interest\u201d n\u0259\u015fri Az\u0259rbaycanda islahatlardan yaz\u0131b"},"content":{"rendered":"<p>\u201cThe American Interest\u201d n\u0259\u015frind\u0259 Amerika Xarici Siyas\u0259t \u015euras\u0131n\u0131n n\u0259zdind\u0259 M\u0259rk\u0259zi Asiya v\u0259 Qafqaz \u0130nstitutunun direktoru, \u201cAz\u0259rbaycan m\u00fcst\u0259qillikd\u0259n sonra\u201d kitab\u0131n\u0131n m\u00fc\u0259llifi Svante Kornellin m\u0259qal\u0259si d\u0259rc edilib.<\/p>\n<p>M\u00fc\u0259llif Prezident \u0130lham \u018fliyevin apard\u0131\u011f\u0131 islahatlar\u0131 t\u0259hlil edib, onlar\u0131n regionun inki\u015faf\u0131na t\u0259sirini v\u0259 AB\u015e il\u0259 strateji dialoqun m\u00f6hk\u0259ml\u0259nm\u0259sin\u0259 \u0259lveri\u015fli \u015f\u0259rait yaratmas\u0131n\u0131\u00a0<a href=\"https:\/\/azertag.az\/xeber\/The_American_Interest_nesri_Azerbaycanda_islahatlardan_yazib-1344184?fbclid=IwAR2QwtcheD2S5Sd9o-SmwMtFhNjoJxP15RqTMs5wkVoGfxRB9quXuB3M4t8\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">\u0259sasland\u0131r\u0131b<\/a>.<\/p>\n<p>Kornell yaz\u0131r ki, m\u00fch\u00fcm geosiyasi m\u00f6vqeyi olan Az\u0259rbaycan Birl\u0259\u015fmi\u015f \u015etatlar \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fch\u00fcm \u00f6lk\u0259dir.<\/p>\n<div id=\"AdviadNativeVideo0\" class=\"AdviadNativeVideo\"><\/div>\n<p>Qeyd edilir ki, \u0130sraill\u0259 s\u0131x m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri olan d\u00fcny\u0259vi Az\u0259rbaycan\u0131n \u0259halisi q\u0259rby\u00f6nl\u00fcd\u00fcr. \u00d6lk\u0259nin co\u011frafi m\u00f6vqeyi onu M\u0259rk\u0259zi Asiya \u00fcz\u0259rind\u0259n Avropa il\u0259 \u00c7ini birl\u0259\u015fdir\u0259n quru yollar\u0131 mar\u015frutunun inki\u015faf\u0131nda \u0259sas m\u0259rk\u0259z\u0259 \u00e7evirir.<\/p>\n<p>M\u00fc\u0259llif qeyd edir ki, daha \u0259h\u0259miyy\u0259tlisi, Az\u0259rbaycan\u0131n \u00f6z neft-qaz ehtiyatlar\u0131n\u0131 Avropa bazarlar\u0131na ixrac etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn boru k\u0259m\u0259rl\u0259rini in\u015fa etm\u0259si dig\u0259r t\u0259dar\u00fck\u00e7\u00fcl\u0259rd\u0259n as\u0131l\u0131l\u0131\u011f\u0131 azaldan m\u0259nb\u0259nin yarad\u0131lmas\u0131na v\u0259 qaz ixrac\u0131n\u0131 \u015fax\u0259l\u0259ndirm\u0259y\u0259 imkan verib.<\/p>\n<p>M\u0259qal\u0259d\u0259 vur\u011fulan\u0131r ki, bu s\u0259b\u0259bl\u0259rd\u0259n Va\u015finqton v\u0259 Bak\u0131 aras\u0131nda strateji m\u00fcnasib\u0259tl\u0259r Az\u0259rbaycan\u0131n \u0259razisinin \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fc il\u0259 m\u00fcqayis\u0259 edildikd\u0259, ehtimal edil\u0259nd\u0259n daha m\u00fch\u00fcmd\u00fcr.<\/p>\n<p>Tramp administrasiyas\u0131n\u0131n AB\u015e-\u0131n Avrasiyada strateji m\u00f6vqeyini yenid\u0259n n\u0259z\u0259rd\u0259n ke\u00e7irdiyini n\u0259z\u0259r\u0259 alsaq, \u00f6lk\u0259d\u0259 h\u0259yata ke\u00e7iril\u0259n islahatlar zamanla s\u0259sl\u0259\u015fir. \u0130slahatlar\u0131n h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259si il\u0259 ba\u011fl\u0131 indiki s\u0259yl\u0259r 2015-ci ild\u0259 &#8211; neftin qiym\u0259tl\u0259rinin enm\u0259si il\u0259 ba\u011fl\u0131 olsa da, onlar Az\u0259rbaycanda bundan \u0259vv\u0259l d\u0259 apar\u0131l\u0131b.<\/p>\n<p>M\u0259s\u0259l\u0259n, 2001-ci ild\u0259 Norve\u00e7 modeli \u0259sas\u0131nda D\u00f6vl\u0259t Neft Fondu yarad\u0131l\u0131b. 2012-ci ild\u0259 \u201cs\u00fcni vasit\u0259\u00e7iliyi aradan qald\u0131ran\u201d v\u0259 bununla da v\u0259t\u0259nda\u015flarla d\u00f6vl\u0259t qulluq\u00e7ular\u0131 aras\u0131nda t\u0259maslar\u0131 azaldan, habel\u0259 \u00f6lk\u0259d\u0259 d\u00f6vl\u0259t xidm\u0259tl\u0259rinin g\u00f6st\u0259rilm\u0259sin\u0259 mane olan ki\u00e7ikmiqyasl\u0131 korrupsiyan\u0131 minimuma endir\u0259n \u201cASAN xidm\u0259t\u201d istifad\u0259y\u0259 verilib.<\/p>\n<p>Bu xidm\u0259t \u00e7ox populyard\u0131r v\u0259 \u0130qtisadi \u018fm\u0259kda\u015fl\u0131q T\u0259\u015fkilat\u0131 d\u00f6vl\u0259t xidm\u0259tl\u0259rinin g\u00f6st\u0259rilm\u0259sind\u0259 \u201ckorrupsiyaya \u015f\u0259rait yaradan amill\u0259rin aradan qald\u0131r\u0131lmas\u0131nda\u201d onun f\u0259aliyy\u0259tini y\u00fcks\u0259k qiym\u0259tl\u0259ndirib, &#8211; dey\u0259 Kornell yaz\u0131r.<\/p>\n<p>M\u00fc\u0259llif qeyd edir ki, 2014-c\u00fc ild\u0259 neftin qiym\u0259tl\u0259rinin d\u00fc\u015fm\u0259si \u00f6lk\u0259d\u0259 iqtisadi v\u0259ziyy\u0259ti pisl\u0259\u015fdirib. Bundan sonra f\u0259al islahatlara ba\u015flan\u0131l\u0131b. \u0130qtisadiyyat\u0131n \u015fax\u0259l\u0259ndirilm\u0259sinin b\u0259lli metodu Avropa v\u0259 Asiyan\u0131 birl\u0259\u015fdir\u0259n quru yolu il\u0259 n\u0259qliyyat d\u0259hlizinin inki\u015faf\u0131 \u00fczr\u0259 \u00c7in v\u0259 Avropa \u00f6lk\u0259l\u0259rinin planlar\u0131nda i\u015ftirak etm\u0259k idi.<\/p>\n<p>Kornell vur\u011fulay\u0131r ki, Prezident \u0130lham \u018fliyevin islahatlara yana\u015fma t\u0259rzi h\u0259mi\u015f\u0259 k\u00f6hn\u0259 institutlar\u0131n \u201ct\u0259miri\u201d deyil, m\u00fcmk\u00fcn q\u0259d\u0259r yeni t\u0259sisatlar\u0131n yarad\u0131lmas\u0131 olub. Sonrak\u0131 \u00fc\u00e7 ild\u0259, ilk n\u00f6vb\u0259d\u0259, iqtisadiyyatda v\u0259 m\u0259hk\u0259m\u0259 sistemind\u0259 islahatlar\u0131n t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcskar\u0131 v\u0259 bayraqdar\u0131 Birinci vitse-prezidentin ofisi oldu.<\/p>\n<p>Amerikal\u0131 ekspert yaz\u0131r ki, h\u00f6kum\u0259t t\u0259r\u0259find\u0259n M\u0259d\u0259niyy\u0259t Nazirliyind\u0259n ayr\u0131 turizm agentliyi yarad\u0131ld\u0131 v\u0259 viza prosedurlar\u0131 sad\u0259l\u0259\u015fdirildi. Haz\u0131rda \u201cASAN xidm\u0259t\u201d t\u0259r\u0259find\u0259n idar\u0259 edil\u0259n elektron viza sistemi d\u00fcnyada bu sah\u0259d\u0259 \u0259n sad\u0259 hesab olunub v\u0259 onun say\u0259sind\u0259 \u00c7in, C\u0259nubi Koreya v\u0259 b\u0259zi K\u00f6rf\u0259z \u00f6lk\u0259l\u0259rinin v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131 vizalar\u0131 \u00f6lk\u0259y\u0259 giri\u015f zaman\u0131 \u0259ld\u0259 ed\u0259 bilirl\u0259r.<\/p>\n<p>Bu, turizmin b\u00f6y\u00fck inki\u015faf\u0131na s\u0259b\u0259b oldu: 2008-ci ild\u0259ki 1 milyon n\u0259f\u0259rl\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259, 2017-ci ild\u0259 Az\u0259rbaycana 2,6 milyon turist g\u0259lib. 2019-cu ild\u0259 turistl\u0259rin say\u0131n\u0131n 3 milyona \u00e7ataca\u011f\u0131 g\u00f6zl\u0259nilir. Eyni zamanda, Bak\u0131 \u00f6z\u00fcn\u00fcn kosmopolit ab-havas\u0131 v\u0259 parlaq m\u0259d\u0259ni h\u0259yat\u0131 il\u0259 K\u00f6rf\u0259z regionunun \u0259r\u0259b \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259n bir \u00e7ox turisti c\u0259lb edir. Lakin Az\u0259rbaycan\u0131n f\u0259al s\u0259yl\u0259ri n\u0259tic\u0259sind\u0259 Bak\u0131da C\u0259nubi Asiyadan g\u0259l\u0259n bir \u00e7ox turisti d\u0259 g\u00f6rm\u0259k olar.<\/p>\n<p>M\u0259qal\u0259d\u0259 vur\u011fulan\u0131r ki, Az\u0259rbaycan h\u00f6kum\u0259ti \u00f6lk\u0259ni iki n\u0259qliyyat d\u0259hlizinin \u2013 Avropa \u0130ttifaq\u0131 v\u0259 \u00c7inin h\u0259yata ke\u00e7irdiyi \u015e\u0259rq-Q\u0259rb v\u0259 Rusiya-\u0130ran v\u0259 Hindistan\u0131 birl\u0259\u015fdir\u0259c\u0259k \u015eimal-C\u0259nub layih\u0259l\u0259rinin hab\u0131na \u00e7evirm\u0259yi planla\u015fd\u0131r\u0131r.<\/p>\n<p>Bu kontekstd\u0259 Bak\u0131n\u0131n \u0259traf\u0131nda yerl\u0259\u015f\u0259n v\u0259 azad iqtisadi zona olan \u018fl\u0259t liman\u0131 \u0259sas m\u0259rk\u0259zdir. Rusiya, M\u0259rk\u0259zi Asiya v\u0259 ya \u0130randan \u018fl\u0259t\u0259 daxil olan y\u00fckl\u0259ri 2017-ci ilin oktyabr\u0131nda a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f Bak\u0131-Tbilisi-Qars d\u0259mir yolu mar\u015frutu il\u0259 d\u0259rhal Avropadak\u0131 t\u0259yinat yerl\u0259rin\u0259 g\u00f6nd\u0259rm\u0259k m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n<p>H\u0259yata ke\u00e7iril\u0259n bu islahatlar\u0131n n\u0259tic\u0259sind\u0259 D\u00fcnya Bank\u0131 \u00f6z\u00fcn\u00fcn \u201cDoing Business\u201d hesabat\u0131nda Az\u0259rbaycan\u0131n reytinqini 2018-ci ild\u0259ki 57-ci yerd\u0259n 2019-cu ild\u0259 25-ci pill\u0259y\u0259 qald\u0131r\u0131b. D\u00fcnya Bank\u0131 biznes qurma\u011f\u0131n asanl\u0131\u011f\u0131n\u0131, tikintiy\u0259 icaz\u0259 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn \u201cvahid p\u0259nc\u0259r\u0259\u201d sistemini, m\u00fclkiyy\u0259tin qeydiyyat\u0131n\u0131 v\u0259 vergi v\u0259 r\u00fcsumlar\u0131n \u00f6d\u0259nilm\u0259si, habel\u0259 g\u00f6mr\u00fck proseduralar\u0131n\u0131n h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259sinin elektron v\u0259 \u015f\u0259ffaf sistemini x\u00fcsusi olaraq vur\u011fulay\u0131b.<\/p>\n<p>M\u00fc\u0259llif qeyd edir ki, b\u00fct\u00fcn bunlar Amerika \u00fc\u00e7\u00fcn yax\u015f\u0131 imkanlar yarad\u0131r. B\u00f6y\u00fck d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin \u0259hat\u0259sind\u0259 olan M\u0259rk\u0259zi Asiya v\u0259 Qafqazdak\u0131 nisb\u0259t\u0259n ki\u00e7ik \u00f6lk\u0259l\u0259r Avrasiya geosiyas\u0259tind\u0259 AB\u015e-\u0131n rolunu m\u00fcsb\u0259t d\u0259y\u0259rl\u0259ndirm\u0259y\u0259 meyillidirl\u0259r.<\/p>\n<p>Va\u015finqton bu islahatlar\u0131n u\u011fur qazanmas\u0131nda v\u0259 h\u00f6kum\u0259td\u0259ki islahat\u00e7\u0131lara d\u0259yi\u015fiklikl\u0259rin n\u0259tic\u0259l\u0259rini neytralla\u015fd\u0131rma\u011fa can atan k\u00f6hn\u0259 q\u00fcvv\u0259l\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 k\u00f6m\u0259k etm\u0259kd\u0259 maraql\u0131d\u0131r. Az\u0259rbaycanda islahatlar\u0131n ke\u00e7irilm\u0259si s\u0259yl\u0259ri Va\u015finqton v\u0259 Bak\u0131 aras\u0131nda m\u00fcsb\u0259t istiqam\u0259td\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011fa \u0259saslanan ikit\u0259r\u0259fli strateji dialoqun apar\u0131lmas\u0131na \u015f\u0259rait yarad\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u201cThe American Interest\u201d n\u0259\u015frind\u0259 Amerika Xarici Siyas\u0259t \u015euras\u0131n\u0131n n\u0259zdind\u0259 M\u0259rk\u0259zi Asiya v\u0259 Qafqaz \u0130nstitutunun direktoru, \u201cAz\u0259rbaycan m\u00fcst\u0259qillikd\u0259n sonra\u201d kitab\u0131n\u0131n m\u00fc\u0259llifi Svante Kornellin m\u0259qal\u0259si d\u0259rc edilib. M\u00fc\u0259llif Prezident \u0130lham \u018fliyevin apard\u0131\u011f\u0131 islahatlar\u0131 t\u0259hlil edib, onlar\u0131n regionun inki\u015faf\u0131na t\u0259sirini v\u0259 AB\u015e il\u0259 strateji dialoqun m\u00f6hk\u0259ml\u0259nm\u0259sin\u0259 \u0259lveri\u015fli \u015f\u0259rait yaratmas\u0131n\u0131\u00a0\u0259sasland\u0131r\u0131b. Kornell yaz\u0131r ki, m\u00fch\u00fcm geosiyasi m\u00f6vqeyi olan Az\u0259rbaycan Birl\u0259\u015fmi\u015f \u015etatlar \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fch\u00fcm \u00f6lk\u0259dir. Qeyd edilir ki, \u0130sraill\u0259 s\u0131x m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri olan d\u00fcny\u0259vi Az\u0259rbaycan\u0131n \u0259halisi q\u0259rby\u00f6nl\u00fcd\u00fcr. \u00d6lk\u0259nin co\u011frafi m\u00f6vqeyi onu M\u0259rk\u0259zi Asiya \u00fcz\u0259rind\u0259n Avropa il\u0259 \u00c7ini birl\u0259\u015fdir\u0259n quru yollar\u0131 mar\u015frutunun inki\u015faf\u0131nda \u0259sas m\u0259rk\u0259z\u0259 \u00e7evirir. M\u00fc\u0259llif qeyd&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":87031,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[4],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/15713836553356538167_1000x669.jpg",530,465,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/15713836553356538167_1000x669.jpg",530,465,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/15713836553356538167_1000x669.jpg",530,465,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/15713836553356538167_1000x669-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/15713836553356538167_1000x669-300x263.jpg",300,263,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/15713836553356538167_1000x669.jpg",530,465,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/15713836553356538167_1000x669.jpg",530,465,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/15713836553356538167_1000x669.jpg",530,465,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/15713836553356538167_1000x669-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/15713836553356538167_1000x669.jpg",530,465,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=4\" rel=\"category\">Siyas\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"\u201cThe American Interest\u201d n\u0259\u015frind\u0259 Amerika Xarici Siyas\u0259t \u015euras\u0131n\u0131n n\u0259zdind\u0259 M\u0259rk\u0259zi Asiya v\u0259 Qafqaz \u0130nstitutunun direktoru, \u201cAz\u0259rbaycan m\u00fcst\u0259qillikd\u0259n sonra\u201d kitab\u0131n\u0131n m\u00fc\u0259llifi Svante Kornellin m\u0259qal\u0259si d\u0259rc edilib. M\u00fc\u0259llif Prezident \u0130lham \u018fliyevin apard\u0131\u011f\u0131 islahatlar\u0131 t\u0259hlil edib, onlar\u0131n regionun inki\u015faf\u0131na t\u0259sirini v\u0259 AB\u015e il\u0259 strateji dialoqun m\u00f6hk\u0259ml\u0259nm\u0259sin\u0259 \u0259lveri\u015fli \u015f\u0259rait yaratmas\u0131n\u0131\u00a0\u0259sasland\u0131r\u0131b. Kornell yaz\u0131r ki, m\u00fch\u00fcm geosiyasi m\u00f6vqeyi olan Az\u0259rbaycan Birl\u0259\u015fmi\u015f&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/87030"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=87030"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/87030\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/87031"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=87030"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=87030"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=87030"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}