{"id":94679,"date":"2019-11-11T10:47:39","date_gmt":"2019-11-11T07:47:39","guid":{"rendered":"http:\/\/arantv.az\/?p=94679"},"modified":"2019-11-11T10:47:39","modified_gmt":"2019-11-11T07:47:39","slug":"dunya-az%c9%99rbaycanlilarini-birl%c9%99sdir%c9%99n-%c9%99sas-qanun-konstitusiya-gunu-%c9%99r%c9%99f%c9%99sind%c9%99","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=94679","title":{"rendered":"D\u00fcnya az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n\u0131 birl\u0259\u015fdir\u0259n \u018fsas Qanun &#8211; Konstitusiya G\u00fcn\u00fc \u0259r\u0259f\u0259sind\u0259"},"content":{"rendered":"<p>12 noyabr Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Konstitusiya G\u00fcn\u00fcd\u00fcr. M\u00fcst\u0259qil Az\u0259rbaycan Konstitusiyas\u0131n\u0131n q\u0259bul edilm\u0259sind\u0259n 24 il \u00f6t\u00fcr.<\/p>\n<p><b>ARANTV.AZ<\/b>-\u0131n m\u0259lumat\u0131na g\u00f6r\u0259, Az\u0259rbaycan\u0131n ilk Konstitusiyas\u0131 1921-ci ilin may\u0131n 19-da, SSR\u0130 Konstitusiyas\u0131na uy\u011funla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f yeni redaksiyas\u0131 is\u0259 1925-ci il mart\u0131n 14-d\u0259 q\u0259bul olunub.<\/p>\n<p>1978-ci ilin aprelin 21-d\u0259 q\u0259bul edilmi\u015f son Konstitusiya da, \u0259vv\u0259lki konstitusiyalar kimi, SSR\u0130 Konstitusiyas\u0131na uy\u011funla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015fd\u0131.<\/p>\n<p>\u00dcmummilli lider Heyd\u0259r \u018fliyev ikinci d\u0259f\u0259 hakimiyy\u0259t\u0259 g\u0259ldikd\u0259n sonra \u00f6lk\u0259d\u0259 h\u00f6km s\u00fcr\u0259n qanunsuzluqlara qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fcn yeni fazas\u0131na daxil oldu.<\/p>\n<p>Heyd\u0259r \u018fliyev Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n m\u0259nafeyin\u0259 xidm\u0259t ed\u0259n milli ali qanunun q\u0259bulu \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7al\u0131\u015f\u0131rd\u0131.<\/p>\n<p>Heyd\u0259r \u018fliyev bu bar\u0259d\u0259 dan\u0131\u015fark\u0259n deyirdi:<\/p>\n<p>\u201cBiz el\u0259 bir layih\u0259 haz\u0131rlamal\u0131 v\u0259 n\u0259hay\u0259t, el\u0259 bir Konstitusiya q\u0259bul etm\u0259liyik ki, o, m\u00fcst\u0259qil Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n demokratik prinsipl\u0259r \u0259sas\u0131nda uzun m\u00fcdd\u0259t sabit ya\u015famas\u0131n\u0131 t\u0259min ed\u0259n \u018fsas Qanun, tarixi s\u0259n\u0259d olsun. Hakimiyy\u0259t b\u00f6lg\u00fcs\u00fc &#8211;\u00a0ali icra, qanunvericilik, m\u0259hk\u0259m\u0259 hakimiyy\u0259ti &#8211; bunlar ham\u0131s\u0131 xalq\u0131n irad\u0259sin\u0259 s\u00f6yk\u0259nm\u0259li, se\u00e7kil\u0259r yolu il\u0259 t\u0259min olunmal\u0131d\u0131r\u201d.<\/p>\n<p>N\u0259hay\u0259t, m\u00fcst\u0259qil Az\u0259rbaycan\u0131n Heyd\u0259r \u018fliyevin r\u0259hb\u0259rliyi il\u0259 haz\u0131rlanan ilk Konstitusiyas\u0131 1995-ci il noyabr\u0131n 12-d\u0259 ke\u00e7irilmi\u015f \u00fcmumxalq s\u0259sverm\u0259si yolu il\u0259 q\u0259bul edilib.<\/p>\n<p>Konstitusiyalar y\u00fcz ill\u0259r boyu v\u0259t\u0259nda\u015f-d\u00f6vl\u0259t m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rinin m\u00fc\u0259yy\u0259n \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259y\u0259 sal\u0131nmas\u0131 m\u0259qs\u0259dil\u0259 ortaya \u00e7\u0131x\u0131b.<\/p>\n<p>Tarix\u0259n bir s\u0131ra d\u00f6vl\u0259tl\u0259rd\u0259 istifad\u0259 edil\u0259n m\u00fcxt\u0259lif siyasi idar\u0259etm\u0259 sisteml\u0259ri, xalq v\u0259 d\u00f6vl\u0259t aras\u0131nda fikir ayr\u0131l\u0131qlar\u0131na g\u0259tirib \u00e7\u0131xar\u0131b. Tarix s\u00fcbut edib ki, h\u00fcququn \u00fcst\u00fcnl\u00fcy\u00fc, konstitusion sistemin b\u0259rq\u0259rar olmad\u0131\u011f\u0131 d\u00f6vl\u0259tl\u0259rd\u0259, insanlar\u0131n t\u0259bii h\u00fcquqlar\u0131n\u0131n istismar edilm\u0259si ba\u015f verir. Konstitusiyan\u0131n olmamas\u0131\u00a0siyasi xaosa, d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fcn\u0259 g\u0259tirib \u00e7\u0131xar\u0131r. M\u0259hz buna g\u00f6r\u0259\u00a0konstitusiyan\u0131n yarad\u0131lmas\u0131n\u0131n \u0259sas m\u0259qs\u0259di\u00a0h\u00fcquq d\u00f6vl\u0259tinin yarad\u0131lmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Bu m\u0259nada, Az\u0259rbaycan\u0131n\u00a0\u00e7\u0259tin vaxtlar\u0131nda v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n h\u00fcquq v\u0259 m\u0259nafel\u0259rinin \u018fsas Qanunla z\u0259man\u0259t alt\u0131na al\u0131nmas\u0131 b\u00f6y\u00fck tarixi hadis\u0259 idi.<\/p>\n<p>M\u00fcst\u0259qil Az\u0259rbaycanda Konstitusiyan\u0131n q\u0259bulu \u00f6lk\u0259mizin d\u00fcnya d\u00f6vl\u0259tl\u0259ri s\u0131ras\u0131na daxil olmas\u0131n\u0131n s\u00fcbutu oldu.<\/p>\n<p>Konstitusiya d\u00f6vl\u0259tin \u0259razisind\u0259 \u0259n y\u00fcks\u0259k h\u00fcquqi q\u00fcvv\u0259y\u0259 malik x\u00fcsusi h\u00fcquqi s\u0259n\u0259d, ali qanundur.<\/p>\n<p>Konstitusiya ictimai h\u0259yata qaydalar g\u0259tirir, v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n d\u00f6vl\u0259tl\u0259 olan m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rini t\u0259nziml\u0259yir v\u0259 c\u0259miyy\u0259td\u0259 insan\u0131n yerini m\u00fc\u0259yy\u0259n edir.<\/p>\n<p>Bu s\u0259b\u0259bd\u0259n h\u0259r bir v\u0259t\u0259nda\u015f ba\u015fqalar\u0131n\u0131n haqlar\u0131na h\u00f6rm\u0259tl\u0259 yana\u015fmal\u0131, Konstitusiyan\u0131 bilm\u0259li v\u0259 ona h\u00f6rm\u0259t edilm\u0259lidir.<\/p>\n<p>Xalq\u0131n irad\u0259sinin n\u0259tic\u0259si olan Konstitusiyada, m\u0259hz hakimiyy\u0259tin m\u0259nb\u0259yinin xalq oldu\u011fu t\u0259sdiql\u0259ndi.<\/p>\n<p>Konstitusiyada \u00f6z \u0259ksini tapan xalq hakimiyy\u0259ti \u00f6lk\u0259d\u0259 v\u0259 onun h\u00fcdudlar\u0131ndan k\u0259narda ya\u015fayan az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131 birl\u0259\u015fdir\u0259n d\u0259y\u0259rdir.<\/p>\n<p>Ali qanunlar toplusu olan bu vacib h\u00fcquqi s\u0259n\u0259d, 5 b\u00f6lm\u0259d\u0259n, 12 f\u0259sild\u0259n, 158 madd\u0259d\u0259n ibar\u0259tdir.<\/p>\n<p>Konstitusiya suveren, \u00f6z yolunu se\u00e7mi\u015f \u00f6lk\u0259d\u0259 \u0259sas h\u00fcquq v\u0259 azadl\u0131qlar, d\u00f6vl\u0259t hakimiyy\u0259ti, yerli \u00f6z\u00fcn\u00fcidar\u0259etm\u0259, h\u00fcquq v\u0259 qanunvericilik sistemi mahiyy\u0259tl\u0259rini izah edir.<\/p>\n<p>Konstitusiya\u00a0\u00fcmumi h\u00fcquq sisteminin \u0259sas\u0131n\u0131 qoyaraq, bilavasit\u0259 d\u00f6vl\u0259t-h\u00fcquq m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rini idar\u0259 edir.<\/p>\n<p>\u00d6lk\u0259 Prezidenti \u0130lham \u018fliyev Konstitusiyan\u0131n qarant\u0131 kimi \u00e7\u0131x\u0131\u015f edir.<\/p>\n<p>Prezident Az\u0259rbaycan\u0131n d\u00f6vl\u0259t m\u00fcst\u0259qilliyi, \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fcn\u00fcn qorunmas\u0131, demokratik, d\u00fcny\u0259vi d\u00f6vl\u0259tin qurulmas\u0131, iqtisadi-sosial qaydalara uy\u011fun, ham\u0131n\u0131n layiqli h\u0259yat s\u0259viyy\u0259sini t\u0259min etm\u0259k istiqam\u0259tind\u0259, m\u0259qs\u0259dy\u00f6nl\u00fc strateji kursun h\u0259yata ke\u00e7m\u0259sin\u0259 \u015f\u0259rait yarad\u0131r.<\/p>\n<p>Prezident \u0130lham \u018fliyevin t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs\u00fc il\u0259 2016-c\u0131 il sentyabr\u0131n 26-da ke\u00e7irilmi\u015f referendumla Konstitusiyaya \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc d\u0259f\u0259 \u0259lav\u0259l\u0259r v\u0259 d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r edilib.<\/p>\n<p>Konstitusiyan\u0131n 29 madd\u0259sin\u0259 edil\u0259n 41 \u0259lav\u0259 v\u0259 d\u0259yi\u015fiklik m\u00fcxt\u0259lif sah\u0259l\u0259ri \u0259hat\u0259 edib. \u018flav\u0259 v\u0259 d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r ali d\u00f6vl\u0259t hakimiyy\u0259ti, m\u0259hk\u0259m\u0259 hakimiyy\u0259ti orqanlar\u0131n\u0131n, b\u0259l\u0259diyy\u0259l\u0259rin i\u015finin t\u0259kmill\u0259\u015fdirilm\u0259sin\u0259, m\u0259suliyy\u0259tin art\u0131r\u0131lmas\u0131na,\u00a0insan h\u00fcquqlar\u0131 v\u0259 azadl\u0131qlar\u0131n\u0131n daha s\u0259m\u0259r\u0259li t\u0259min edilm\u0259sin\u0259 y\u00f6n\u0259lib.<\/p>\n<p>Bel\u0259likl\u0259, Konstitusiyaya edil\u0259n \u0259lav\u0259 v\u0259 d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r n\u0259tic\u0259sind\u0259 \u018fsas Qanunumuz daha da t\u0259kmill\u0259\u015fdiril\u0259r\u0259k yeni d\u00f6vr\u00fcn t\u0259l\u0259bl\u0259rin\u0259 uy\u011funla\u015fd\u0131r\u0131l\u0131b.<\/p>\n<p>\u00d6lk\u0259 ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 \u0130lham \u018fliyevin dediyi kimi universal d\u0259y\u0259rl\u0259r\u0259 \u0259saslanan Az\u0259rbaycan Konstitusiyas\u0131 bu g\u00fcn d\u0259 b\u00f6y\u00fck h\u00fcquqi, siyasi v\u0259 ideoloji potensiala malikdir. Konstitusiya Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n firavanl\u0131\u011f\u0131na xidm\u0259t edir.<\/p>\n<p>Konstitusiyan\u0131n 4-c\u00fc madd\u0259sind\u0259 qeyd olunur ki, xalq\u0131n se\u00e7diyi s\u0259lahiyy\u0259tli n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259rind\u0259n ba\u015fqa he\u00e7 k\u0259sin xalq\u0131 t\u0259msil etm\u0259k, xalq\u0131n ad\u0131ndan dan\u0131\u015fmaq v\u0259 xalq\u0131n ad\u0131ndan m\u00fcraci\u0259t etm\u0259k h\u00fcququ yoxdur.<\/p>\n<p>5-ci madd\u0259d\u0259 is\u0259 Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n vahid oldu\u011fu g\u00f6st\u0259rilib. Bildirilir ki, \u00a0Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n vahidliyi Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259tinin t\u0259m\u0259lini t\u0259\u015fkil edir.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 b\u00fct\u00fcn Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n\u0131n \u00fcmumi v\u0259 b\u00f6l\u00fcnm\u0259z v\u0259t\u0259nidir.oxu.az<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>12 noyabr Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Konstitusiya G\u00fcn\u00fcd\u00fcr. M\u00fcst\u0259qil Az\u0259rbaycan Konstitusiyas\u0131n\u0131n q\u0259bul edilm\u0259sind\u0259n 24 il \u00f6t\u00fcr. ARANTV.AZ-\u0131n m\u0259lumat\u0131na g\u00f6r\u0259, Az\u0259rbaycan\u0131n ilk Konstitusiyas\u0131 1921-ci ilin may\u0131n 19-da, SSR\u0130 Konstitusiyas\u0131na uy\u011funla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f yeni redaksiyas\u0131 is\u0259 1925-ci il mart\u0131n 14-d\u0259 q\u0259bul olunub. 1978-ci ilin aprelin 21-d\u0259 q\u0259bul edilmi\u015f son Konstitusiya da, \u0259vv\u0259lki konstitusiyalar kimi, SSR\u0130 Konstitusiyas\u0131na uy\u011funla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015fd\u0131. \u00dcmummilli lider Heyd\u0259r \u018fliyev ikinci d\u0259f\u0259 hakimiyy\u0259t\u0259 g\u0259ldikd\u0259n sonra \u00f6lk\u0259d\u0259 h\u00f6km s\u00fcr\u0259n qanunsuzluqlara qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fcn yeni fazas\u0131na daxil oldu. Heyd\u0259r \u018fliyev Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n m\u0259nafeyin\u0259 xidm\u0259t ed\u0259n milli ali qanunun q\u0259bulu \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7al\u0131\u015f\u0131rd\u0131. Heyd\u0259r \u018fliyev bu bar\u0259d\u0259 dan\u0131\u015fark\u0259n deyirdi:&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":94680,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[4],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/038-.jpg",620,415,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/038-.jpg",620,415,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/038-.jpg",620,415,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/038--150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/038--300x201.jpg",300,201,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/038-.jpg",620,415,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/038-.jpg",620,415,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/038-.jpg",620,415,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/038--240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/038-.jpg",620,415,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=4\" rel=\"category\">Siyas\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"12 noyabr Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Konstitusiya G\u00fcn\u00fcd\u00fcr. M\u00fcst\u0259qil Az\u0259rbaycan Konstitusiyas\u0131n\u0131n q\u0259bul edilm\u0259sind\u0259n 24 il \u00f6t\u00fcr. ARANTV.AZ-\u0131n m\u0259lumat\u0131na g\u00f6r\u0259, Az\u0259rbaycan\u0131n ilk Konstitusiyas\u0131 1921-ci ilin may\u0131n 19-da, SSR\u0130 Konstitusiyas\u0131na uy\u011funla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f yeni redaksiyas\u0131 is\u0259 1925-ci il mart\u0131n 14-d\u0259 q\u0259bul olunub. 1978-ci ilin aprelin 21-d\u0259 q\u0259bul edilmi\u015f son Konstitusiya da, \u0259vv\u0259lki konstitusiyalar kimi, SSR\u0130 Konstitusiyas\u0131na uy\u011funla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015fd\u0131. \u00dcmummilli lider Heyd\u0259r \u018fliyev&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/94679"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=94679"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/94679\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/94680"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=94679"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=94679"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=94679"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}