{"id":95965,"date":"2019-11-13T16:05:01","date_gmt":"2019-11-13T13:05:01","guid":{"rendered":"http:\/\/arantv.az\/?p=95965"},"modified":"2019-11-13T16:05:01","modified_gmt":"2019-11-13T13:05:01","slug":"az%c9%99rbaycanda-usaqlarda-virtual-autizm-yayilir-%c9%99lam%c9%99tl%c9%99ri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=95965","title":{"rendered":"Az\u0259rbaycanda u\u015faqlarda virtual autizm yay\u0131l\u0131r &#8211; \u018flam\u0259tl\u0259ri"},"content":{"rendered":"<div><b>Art\u0131q Avropa v\u0259 Amerikada apar\u0131lan t\u0259dqiqatlar m\u00fcasir u\u015faqlarda ild\u0259n-il\u0259 artan Virtual Autizm sindromunun s\u0259b\u0259binin plan\u015fetl\u0259r, televizor v\u0259 telefon oldu\u011funu t\u0259sdiql\u0259yir. Rusiyan\u0131n m\u0259\u015fhur pediatr\u0131 Komarovskiy \u00f6z bloqunda valideynl\u0259r\u0259 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015f edib.<\/b><\/div>\n<div><\/div>\n<div>&#8221; 2 ya\u015f\u0131na kimi u\u015faqlar\u0131 telefon v\u0259 plan\u015fetd\u0259n uzaq tutun\u201d.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>3-6 ya\u015fl\u0131 u\u015faqlar\u0131n is\u0259 virtual reall\u0131qda olma m\u00fcdd\u0259ti g\u00fcnd\u0259 1-2 saatdan art\u0131q olmamal\u0131d\u0131r. Yaln\u0131z 6 ya\u015f\u0131ndan sonra u\u015faqlara elektron cihazlarda proqramlara baxmaq icaz\u0259 veril\u0259 bil\u0259r.<\/div>\n<div><\/div>\n<div><strong>ARANTV.AZ<\/strong>\u00a0 x\u0259\u0131b\u0259r verir ki, Rum\u0131niya Autist u\u015faqlar M\u0259rk\u0259zi apard\u0131qlar\u0131 ara\u015fd\u0131rmalarla s\u00fcbut edib ki, 90% u\u015faqlarda 2-3 ya\u015f\u0131nda autistik poz\u011funluqlar\u0131n ba\u015f verm\u0259si faktoru i\u015f\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcr. G\u00fcnd\u0259 4-5 saat televizor v\u0259 plan\u015fet\u0259 baxan u\u015faqlarda virtual autizm inki\u015faf edir.<\/div>\n<div>Psixoloq Marius Zamfir \u00f6z ara\u015fd\u0131rmas\u0131 bar\u0259d\u0259 dan\u0131\u015fark\u0259n bunlar\u0131 qeyd edib:<\/div>\n<div><\/div>\n<div>&#8220;G\u00fcnd\u0259 4-5 saat ekran qar\u015f\u0131s\u0131nda \u0259yl\u0259\u015fdiril\u0259n k\u00f6rp\u0259l\u0259rd\u0259 psixomotor v\u0259 dan\u0131\u015f\u0131q funksiyas\u0131nda tormozlanma v\u0259 geril\u0259m\u0259 m\u00fc\u015fahid\u0259 olunub. Ekran qar\u015f\u0131s\u0131nda ke\u00e7iril\u0259n h\u0259r art\u0131q saat ciddi \u0259qli geril\u0259m\u0259 v\u0259 autizm\u0259 bir add\u0131m yax\u0131nla\u015fmaq dem\u0259kdir. Klassik autizml\u0259 virtual autizmi f\u0259rql\u0259ndirm\u0259k \u00e7\u0259tindir: h\u0259r ikisind\u0259 u\u015fa\u011f\u0131n \u0259trafa uyu\u015fmas\u0131 \u00e7\u0259tinl\u0259\u015fir, bir yer\u0259 baxma, eyni s\u00f6zl\u0259ri t\u0259krarlama, oynad\u0131\u011fl oyun v\u0259 baxd\u0131\u011f\u0131 cizgi filml\u0259rinin personajlar\u0131n\u0131n s\u00f6zl\u0259rini, h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259rini t\u0259krarlama olur. B\u0130rc\u0259 f\u0259rq var: klassik autizmd\u0259 bioloji nevroloji gerid\u0259 qalma fakt\u0131 var, dig\u0259rind\u0259 virtual reall\u0131qdan qaynaqlanan neyroinki\u015faf\u0131n geril\u0259m\u0259si ba\u015f verir. Bioloji pozuntuda sinapslar dem\u0259k olar b\u0259rpa olunmur, virtual autizmd\u0259 u\u015fa\u011f\u0131 vaxt\u0131nda virtuall\u0131qdan ay\u0131r\u0131b, neyronlar\u0131 stimulyasiya etm\u0259kl\u0259 b\u0259rpa etm\u0259k \u015fans\u0131 var.<\/div>\n<div><\/div>\n<div><img src=\"https:\/\/www.medicina.az\/file\/pic\/xeber\/2019-11\/1573648697_1-6-640x427.jpg\" \/><\/div>\n<div><\/div>\n<div>T\u0259bi\u0259tin qanununa g\u00f6r\u0259, u\u015faq s\u00f6zl\u0259rin m\u0259nas\u0131n\u0131 predmetl\u0259r, insanlar\u0131n h\u0259r\u0259k\u0259lt\u0259ri, s\u00f6zl\u0259ri, izah\u0131 il\u0259 \u00f6yr\u0259nir. H\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259ri is\u0259 canl\u0131 insan\u0131n n\u00fcmun\u0259sind\u0259 g\u00f6r\u00fcb g\u00f6t\u00fcrm\u0259lidir. U\u015fa\u011f\u0131n beyni predmet v\u0259 insan toxunu\u015fu olmadan d\u00fczg\u00fcn inki\u015faf ed\u0259 bilm\u0259z. Ekrandak\u0131 i\u015f\u0131q v\u0259 g\u00f6r\u00fcnt\u00fc, s\u0259s u\u015fa\u011f\u0131n diqq\u0259tini \u00e7\u0259k\u0259 bil\u0259r, amma onun beynin\u0259 d\u00fczg\u00fcn t\u0259sir etmir.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Ekranda ba\u015f ver\u0259nl\u0259r u\u015fa\u011f\u0131 o q\u0259d\u0259r \u00f6z\u00fcn\u0259 \u00e7\u0259kir ki, o art\u0131q \u0259trafda ba\u015f ver\u0259nl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 diqq\u0259t yetirmir. Ax\u0131 ekranda h\u0259r \u015fey daha c\u0259lbedici, s\u0259s-k\u00fcyl\u00fc, r\u0259ngli v\u0259 s\u00fcr\u0259tlidir. Kadrlar\u0131n s\u00fcr\u0259tl\u0259 d\u0259yi\u015fm\u0259si u\u015faqda neqativ v\u0259 a\u011fr\u0131l\u0131 emosiyalar yarad\u0131r, onu aqressivl\u0259\u015fdirir, idar\u0259olunmaz h\u0259dd\u0259 kimi g\u0259tirir. Ona g\u00f6r\u0259 0-2 ya\u015f\u0131na kimi k\u00f6rp\u0259l\u0259ri tamamil\u0259 elektron texnikadan, gadjetl\u0259rd\u0259n uzaq tutub, onlar\u0131 t\u0259bi\u0259t, ail\u0259, insanlar v\u0259 reall\u0131qla t\u0259masda b\u00f6y\u00fctm\u0259k laz\u0131md\u0131r.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Virtual autizmin yay\u0131lmas\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn ail\u0259l\u0259r \u00f6vladlar\u0131n\u0131 televizor v\u0259 telefondan uzaq tutmal\u0131d\u0131r. \u018fks halda 10 ild\u0259n sonra h\u0259r ail\u0259d\u0259 autist u\u015faq b\u00f6y\u00fcy\u0259c\u0259k.Medicina.az<\/div>\n<div><\/div>\n<div><img src=\"https:\/\/www.medicina.az\/file\/pic\/xeber\/2019-11\/1573648700_shutterstock_627148505.jpg\" \/><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Art\u0131q Avropa v\u0259 Amerikada apar\u0131lan t\u0259dqiqatlar m\u00fcasir u\u015faqlarda ild\u0259n-il\u0259 artan Virtual Autizm sindromunun s\u0259b\u0259binin plan\u015fetl\u0259r, televizor v\u0259 telefon oldu\u011funu t\u0259sdiql\u0259yir. Rusiyan\u0131n m\u0259\u015fhur pediatr\u0131 Komarovskiy \u00f6z bloqunda valideynl\u0259r\u0259 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015f edib. &#8221; 2 ya\u015f\u0131na kimi u\u015faqlar\u0131 telefon v\u0259 plan\u015fetd\u0259n uzaq tutun\u201d. 3-6 ya\u015fl\u0131 u\u015faqlar\u0131n is\u0259 virtual reall\u0131qda olma m\u00fcdd\u0259ti g\u00fcnd\u0259 1-2 saatdan art\u0131q olmamal\u0131d\u0131r. Yaln\u0131z 6 ya\u015f\u0131ndan sonra u\u015faqlara elektron cihazlarda proqramlara baxmaq icaz\u0259 veril\u0259 bil\u0259r. ARANTV.AZ\u00a0 x\u0259\u0131b\u0259r verir ki, Rum\u0131niya Autist u\u015faqlar M\u0259rk\u0259zi apard\u0131qlar\u0131 ara\u015fd\u0131rmalarla s\u00fcbut edib ki, 90% u\u015faqlarda 2-3 ya\u015f\u0131nda autistik poz\u011funluqlar\u0131n ba\u015f verm\u0259si faktoru i\u015f\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcr. G\u00fcnd\u0259 4-5&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":95966,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/1573648686_e50876638_8347741.jpg",800,500,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/1573648686_e50876638_8347741.jpg",800,500,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/1573648686_e50876638_8347741.jpg",800,500,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/1573648686_e50876638_8347741-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/1573648686_e50876638_8347741-300x188.jpg",300,188,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/1573648686_e50876638_8347741.jpg",640,400,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/1573648686_e50876638_8347741.jpg",800,500,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/1573648686_e50876638_8347741.jpg",800,500,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/1573648686_e50876638_8347741-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/1573648686_e50876638_8347741.jpg",800,500,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"Art\u0131q Avropa v\u0259 Amerikada apar\u0131lan t\u0259dqiqatlar m\u00fcasir u\u015faqlarda ild\u0259n-il\u0259 artan Virtual Autizm sindromunun s\u0259b\u0259binin plan\u015fetl\u0259r, televizor v\u0259 telefon oldu\u011funu t\u0259sdiql\u0259yir. Rusiyan\u0131n m\u0259\u015fhur pediatr\u0131 Komarovskiy \u00f6z bloqunda valideynl\u0259r\u0259 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015f edib. &#8221; 2 ya\u015f\u0131na kimi u\u015faqlar\u0131 telefon v\u0259 plan\u015fetd\u0259n uzaq tutun\u201d. 3-6 ya\u015fl\u0131 u\u015faqlar\u0131n is\u0259 virtual reall\u0131qda olma m\u00fcdd\u0259ti g\u00fcnd\u0259 1-2 saatdan art\u0131q olmamal\u0131d\u0131r. Yaln\u0131z 6 ya\u015f\u0131ndan&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/95965"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=95965"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/95965\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/95966"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=95965"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=95965"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=95965"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}