Avqustun 28-də 2026-cı ilin ikinci Ay tutulması qeydə alınacaq.
ARANTV.AZ xəbər verir ki, bu barədə Bakı Dövlət Universitetinin Fizika fakültəsinin Astrofizika kafedrasından məlumat verilib. Qeyd edilir ki, bu dəfə Ay Yer kürəsinin kölgəsinin yalnız bir hissəsindən keçəcəyi üçün proses qismən tutulma kimi müşahidə ediləcək. Səma hadisəsi Avropa, Afrika, Asiya və Amerikadan görünəcək, Azərbaycan ərazisindən isə yarımkölgəli tutulmanın müəyyən hissəsini səhər saat 05:23-dən 05:55-dək izləmək mümkün olacaq.
Hər dəfə bu cür astronomik hadisələr yaxınlaşarkən ictimaiyyəti narahat edən başlıca suallardan biri də tutulmaların Yer kürəsində geoloji proseslərə, xüsusən də zəlzələlərə təsir edib-etməməsidir.
Bu mövzuda xarici elmi dairələrin və nüfuzlu tədqiqatçıların yanaşması kifayət qədər maraqlıdır. Tokio Universitetinin məşhur seysmoloqu və professoru Satosi İde (Satoshi Ide) komandası ilə birgə apardığı araşdırmalarda göstərib ki, Ayın bütöv faza və ya tutulma dövrlərində Yerdə yaranan qabarma-çəkilmə qüvvələri tektonik qırılma xətlərindəki gərginliyi artıra bilər. Onun qənaətinə görə, bu kosmik cazibə artıq kritik həddə çatmış fay xətlərində kiçik təkanların böyük zəlzələlərə çevrilmə ehtimalını yüksəldən əlavə bir faktor rolunu oynayır.
Bununla belə, Vaşinqtondakı Karnegi İnstitutunun geofiziki Nikolas van der Elst (Nicholas van der Elst) məsələyə daha təmkinli yanaşaraq bildirir ki, Ayın cazibə təsiri yalnız zatən qırılmaq üzrə olan fay xətləri üçün son “tətik” ola bilər. Yəni tutulma öz-özlüyündə sıfırdan zəlzələ yaratmır, sadəcə Yerin daxilində illərlə toplanmış enerjinin boşalmasını bir qədər sürətləndirə bilir.
Eynilə ABŞ Geoloji Xidmətinin (USGS) geofiziki Con Vidale (John Vidale) də vurğulayır ki, Ay tutulmaları zamanı yaranan cazibə dəyişikliyi ilə seysmik aktivlik arasında zəif bir rabitə olsa da, bunu birbaşa zəlzələ xəbərdarlığı kimi qəbul etmək elmi baxımdan doğru deyil.
Bütün bu araşdırmalar göstərir ki, avqustun 28-də baş verəcək Ay tutulması əsasən vizual bir kosmik hadisədir və onun birbaşa dağıdıcı zəlzələyə səbəb olacağına dair qəti bəyanat vermək imkansızdır.
