Müstəqilliyin milli sərvət olduğunu Azərbaycanın simasında görmək olar

Prezident İlham Əliyevin imzaladığı  «Azərbaycan Respublikasının 2022–2026-cı illərdə sosial-iqtisadi inkişaf Strategiyası»”nın həyata keçirilməsi ilə  dövlətimizin inkişaf  konsepsiyasında  göstərilən,  müxtəlif istiqamətləri əhatə edən  proqramların, milli fəaliyyət planlarının tətbiqi ilə respublikamız daha da qüdrətlənəcək

İllərdən bəri həyata keçirilən Regionların sosial-iqtisadi inkişafı Dövlət proqramlarında  nəzərdə tutulan  vəzifələrin yerinə yetirilməsi ilə etibarlı inkişaf  bazasının formalaşması, bölgələrin simasının dəyişməsi, infrastrukturun yenilənməsi, şəhərlə kənd arasındakı fərqin minimuma endirilməsi ilə əldə olunan nailiyyətlər əsasında  hazırlanan   «Azərbaycan 2030: sosial-iqtisadi inkişafa dair Milli Prioritetlər»də daha geniş və əhatəli  strateji istiqamətlər əks olunmuşdu.

Qarşıdakı on ildə  həyatımızın bütün sahələrinə bələdçilik edəcək sənəddə  qüdrətli dövlət, yüksək rifah, cəmiyyətin inkişafı naminə müəyyənləşdirilən vəzifələrdən də aydın olur ki, Azərbaycan  sabit, təhlükəsiz və müasir həyat səviyyəsini təmin edən, beynəlxalq əlaqələri  genişlənən ölkədir.  Dünyanın iqtisadi bazarında  mövqeyi möhkəmlənən,  Cənubi Qafqazın lider ölkəsi adını  bölgədə sabitliyin qorunması naminə apardığı siyasətlə doğruldan,  hərtərəfli inkişafı ilə  fərqlənən, nümunə göstərilən, Davos Ümumdünya İqtisadi Forumunun hesabatlarında ən islahatçı ölkə adlandırılan  Azərbaycanın beynəlxalq nüfuzu getdikcə artır, siyasi müstəvidə  mövqeyi möhkəmlənir. Şərqlə Qərb arasında körpü olan  Azərbaycanın sivilizasiyalararası dialoq mərkəzinə çevrilməsi üçün yeni istiqamətlər  artıq bəllidir. 2030-cu ilə qədər   Azərbaycanın iqtisadi suverenliyinin möhkəmləndirilməsinə və müasir həyat standartlarına əsaslanan yüksək sosial rifah cəmiyyətinə,  qüdrətli dövlətə çevrilməsinə etibarlı zəmanət olan Milli Strategiyada daha önəmli islahatların aparılması nəzərdə tutulur. Əsas milli prioritetlər isə  bunlardır:  Dayanıqlı, artan rəqabətqabiliyyətli iqtisadiyyata, dinamik, inklüziv və sosial ədalətə əsaslanan cəmiyyət formalaşdırmaq,  insan kapitalının inkişafı ilə müasir innovasiyalar məkanına çevrilmək, işğaldan azad olunmuş ərazilərdə, təmiz ətraf mühit və «yaşıl enerji»” ölkəsi yaratmaq. Təbii ki, bu cür  iqtisadi artım ölkəmizin davamlı inkişafı üçün möhkəm zəmin yaradacaq. Vətəndaşların həyatına təsir göstərən davamlı və yüksək iqtisadi artım isə daxili və xarici təsirlərə dayanıqlıq prinsiplərinə uyğun iqtisadiyyatın formalaşmasını tələb edir. Ən əsası isə  qeyri-neft sənayesində,   vətəndaş rəyini əks etdirən özəl sektorda təşəbbüskarlıq,  fəallıq artırılmalı, etibarlı maliyyə mənbəyi formalaşmalı, kiçik və orta sahibkarlığın ÜDM-də rolunun artırılması, məşğulluğun başlıca mənbəyinə çevrilməsi üçün işgüzar mühit əhəmiyyətli dərəcədə yaxşılaşdırılmalıdır. Başqa sözlə deyilsə, yeni və şəffaf özəlləşmə strategiyasının həyata keçirilməsi ilə biznesin təşviqi mexanizmlərinin iqtisadi səmərəsi artırılacaq, vergi və gömrük siyasəti  müasir dövrün tələblərinə uyğunlaşdırılacaq, gəlirli investisiya proqramlarının tətbiqi aktuallaşacaq. Bununla kölgə iqtisadiyyatının qarşısı alınacaq, daxili və xarici təsirlərə dayanıqlıq təmin ediləcək, dövlətin valyuta ehtiyatlarının artırılması imkanları  genişləndiriləcək.  İnvestisiya layihələrinin həlli makroiqtisadi sabitliyin təminatına,  qiymətlərin tənzimlənməsinə də təsir göstərəcək.  Beynəlxalq aləmdə  özünü doğruldan  təcrübələrin tətbiqi ilə   inklüziv cəmiyyətin formalaşmasına diqqət artırılacaq.  Artıq ölkəmizdə postmüharibə dövrünün  quruculuq və abadlıq işlərinə start verilib. İşğaldan azad olunan ərazilərdə yol, nəqliyyat infrastruktur yenilənir,  ən vacib sahələrdə  quruculuq işləri  sürətlənir. Doğma torpaqlarından köçkün düşən insanların  evlərinə qayıdışının mərhələli  həlli  üçün nəzərdə tutulan tədbirlər artıq reallaşır. Zəngilan rayonunun Ağalı kəndinə  birinci mərhələ üzrə qayıdışın baş tutması, bu prosesin davamlı olaraq həyata keçirilməsi, dayanıqlı məskunlaşma, iqtisadi fəaliyyətə reinteqrasiya məsələlərinin təminatı üçün bütün prosedurların müəyyənləşdirilməsi günümüzün aktual məsələlərindəndir.   Qarabağ və Şərqi Zəngəzurun bərpası ilə bağlı təkliflər paketinin hazırlanması,  bərpa-quruculuq işlərinin bütün sahələri əhatə etməsi  insanların doğma torpaqlara qayıdış sevincini daha da artırır.  Prezident İlham Əliyevin  bu günlərdə « Qarabağ İqtisadi Rayonunda Bərpa, Tikinti və İdarəetmə Xidməti» publik hüquqi şəxsin yaradılması ilə bağlı imzaladığı Fərmanla, «Şərqi  Zəngəzur  İqtisadi Rayonunda  1 saylı Bərpa, Tikinti, və İdarəetmə Xidmətinin Nizamnaməsi»nin təsdiqlənməsi ilə    görüləcək işlərin konkret istiqamətləri aydın göstərilir. Nizamnamədə qeyd olunduğu kimi, Şərqi  Zəngəzur  İqtisadi Rayonunda  1 saylı Bərpa, Tikinti və İdarəetmə Xidməti Zəngilan rayonuna əhalinin qayıdışı ilə əlaqədar çoxmənzilli binaların və fərdi yaşayış evlərinin tikintisinin təşkilini,  bu qaydada tikilmiş çoxmənzilli binaların idarəedilməsi, habelə müvafiq ərazidə abadlaşdırma və mənzil- kommunal təsərrüfatı sahələrində  fəaliyyəti təmin edəcək.

Prezident İlham Əliyevin sədrliyi ilə keçirilmiş bu ilin altı ayının yekunlarına həsr olunan müşavirədə də  qeyd olunduğu kimi,  dünyanın geosiyasi müstəvisində  mövqeyi möhkəmlənən, hadisələrə təsir imkanları artan  ölkəmizin bölgədə yaratdığı reallıqlar  Azərbaycanın  dünyanın iqtisadi bazarında  mövqeyini daha da möhkəmləndirir,  xarici bazarlara  çıxışın coğrafiyasını genişləndirir.  Ölkə  iqtisadiyyatının,  qeyri-neft  sənayesinin yüksələn xətlə dinamik və davamlı sürətini əks etdirən  statistik rəqəmlərdən də aydın olur ki,  aparılan düşünülmüş siyasət nəticəsində postmüharibə dövründə belə Azərbaycanın iqtisadiyyatı  bütün sahələr üzrə inikşaf edir. İqtisadiyyat 6,2 faiz, qeyri-neft iqtisadiyyatı 9,6 faiz, sənaye sahəsində ümumi sənaye istehsalı 2,1 faiz, qeyri-neft sənaye sahəsində 11,5 faiz artıb.

«Onu da deməliyəm, indi çox böyük ehtimallar var ki, dünya iqtisadiyyatı tənəzzülə uğrayacaq. Yəni, resessiya haqqında mötəbər beynəlxalq qurumlar, maliyyə qurumları artıq bir qaçılmaz fakt kimi danışırlar. Biz də buna hazır olmalıyıq. Azərbaycanda iqtisadi inkişaf, sosial məsələlərin həlli, ordu quruculuğu, Qarabağın bərpası, nəhəng infrastruktur layihələri, nəqliyyat, energetika layihələri, sabitlik, əmin-amanlıq – bunu hər kəs, necə deyərlər, real bir fakt kimi qəbul edir və bu, çox yaxşıdır» söyləyən Prezident İlham Əliyevin vurğuladığı kimi,
heç bir kömək almadan bu cür inkişaf  heç bir ölkədə görünməyən reallıqdır. «Heç kim bizə kömək etmir, heç vaxt da etməyib və etməyəcək. Ona görə də öz həyatımızı özümüz qururuq. Heç kimin işinə qarışmırıq, amma, eyni zamanda, qoymuruq kimsə gəlsin bizim işimizə qarışsın. İqtisadi müstəqillik, yenə də deyirəm, siyasi müstəqilliyin təməl daşıdır» söyləyən Prezident İlham Əliyev uğurların səbəbini  izah etməklə bildirir ki, siyasi,   iqtisadi müstəqilliyin hər bir xalqın milli sərvəti olduğunu Azərbaycan simasında görmək olar.  Azərbaycanda ixracın iki dəfədən , qeyri-neft ixracının 25 faizdən çox artması dünya miqyasında ən gözəl nəticələrdəndir. Ölkə üzrə xarici borc ümumi daxili məhsulun 10,7 faizini təşkil edir.
Bir sözlə, iqtisadi sahədə qazanılan uğurlar aparılan islahatların nəticəsidir. Azərbaycanın qazandığı iqtisadi uğurların beynəlxalq səviyyələrdə də etirafı mütəmadi müşahidə olunan reallıqdır.

Xatırladaq ki,   ABŞ-ın nüfuzlu beyin mərkəzlərindən olan «Heritage»” Fondunun «İqtisadi Azadlıq İndeksi”»nin redaktoru, baş tədqiqatçı Entoni Kimin  ABŞ və Azərbaycan arasında diplomatik münasibətlərin 30-cu ildönümü ilə bağlı  qurumun saytında  və  «The Daily Signal»” qəzetində yerləşdirilən məqaləsində  Azərbaycanın ABŞ üçün əhəmiyyətindən  ətraflı bəhs edib. Müəllif yazır ki, Vaşinqtonun xarici siyasət nöqteyi-nəzərindən Azərbaycanın ABŞ üçün strateji əhəmiyyəti danılmazdır. Bakı Xəzər dənizindəki ən böyük liman və Avropa ilə Mərkəzi Asiya arasında daşınan mallar üçün mühüm nəqliyyat qovşağıdır. Dünyada həm Rusiya, həm də İranla həmsərhəd olan yeganə ölkə olan Azərbaycan balanslaşdırılmış siyasət aparır və fəal şəkildə Qərblə münasibətlərini genişləndirməyə çalışır.  Qeyd olunduğu kimi, son otuz ildə ABŞ-Azərbaycan əlaqələri arasında prioritet olan Avropada enerji təhlükəsizliyinin inkişaf etdirilməsi, transmilli təhdidlərlə mübarizə, ikitərəfli ticarət və investisiyaların artırılması sahəsində hərtərəfli inkişafı ilə diqqəti cəlb edən bu amillərin açıqlanması   ölkəmizin dünyanın  iqtisadi bazarında möhkəmlənən mövqeyinin dəstəklənməsidir. Azərbaycanın malik olduğu  enerji mənbələrinin alternativ mənbə olaraq  genişləndirilməsi və təhlükəsizliyinin təmin edilməsi kontekstində Avropa və Birləşmiş Ştatlar üçün aktuallığı ölkəmizin geosiyasi əhəmiyyətini daha da artırır.
Prezident İlham Əliyevin imzaladığı  «Azərbaycan Respublikasının 2022–2026-cı illərdə sosial-iqtisadi inkişaf Strategiyası»”nın təsdiq edilməsi haqqında Sərəncamın həyata keçirilməsi ilə  dövlətin inkişaf  konsepsiyasında  göstərilən başlıca istiqamətlərin,  müxtəlif istiqamətlər üzrə hazırlanan proqramların, milli fəaliyyət planlarının Strategiya üzrə həyata keçirilməsi təmin olunacaq.

«Azərbaycan 2030: sosial-iqtisadi inkişafa dair Milli Prioritetlər» əsasında hazırlanan və 2022-2026-cı illərdə  görüləcək  işləri əhatə edən Strategiyanın həyata keçirilməsi ilə  ölkə iqtisadiyyatında əsaslı dəyişikliklər yaranacaq, bütün sahələr üzrə artım templəri  diqqəti cəlb edəcək. Özəl sektorun,  orta sahibkarlığın inkişafına göstərilən dəstək sayəsində,  mövcud potensial və resurslardan səmərəli  istifadə nəticəsində qeyri-neft sənayesinin ümumi daxili məhsulda payı daha da  artacaq. Ərzaq təhlükəsizliyinin gücləndirilməsi, ixrac potensialının çoxalması, qeyri-neft sektoruna,  aqrar  istehsal və emal sənayesinə artan dövlət dəstəyi sayəsində insan kapitalının davamlı inkişafına da nail olunacaq. Milli iqtisadiyyatda innovasiyaların sürətli tənzimlənməsi üçün zəruri ekosistemin formalaşması dövlətin «yaşıl enerji» siyasətinin daha geniş miqyasda təminatına imkan yaradacaq. Böyük qayıdışın reallaşması, əhalinin dayanıqlı məskunlaşması üçün işğaldan azad edilmiş ərazilərdə zəruri tələblər üçün şəraitin yaradılması təmin ediləcək. Müasir şəhərsalma  prinsiplərinə uyğun inşa ediləcək « ağıllı kənd», «ağıllı şəhər» layihələri konsepsiyalar əsasında  həyata  keçiriləcək.  Qarşıdakı dörd il üçün nəzərdə tutulan  inkişaf strategiyasında  əhalinin sosial müdafiəsinin gücləndirilməsi naminə formalaşan  islahatlar paketinin zənginləşdirilməsi də   başlıca vəzifə kimi qarşıya qoyulur. Sosial-iqtisadi sahələrdə  həyata keçiriləcək hərtərəfli yüksəlişin yol xəritəsi kimi müəyyənləşdirilən  strategiyada neft-qaz sektorunda tətbiq olunacaq yeniliklər dünya iqtisadiyyatında  söz sahibi olan Azərbaycanın «qlobal oyuncu» statusunu daha  geniş coğrafiyada tənzimləyəcək. Azərbaycanın enerji diplomatiyasının növbəti uğuru kimi də  ölkəmizin tərəfdaşlıq formatının əhəmiyyətini, rolunu artıracaq.

Görüləcək işlərin ölkə iqtisadiyyatını daha da  gücləndiriləcəyini «Biz verdiyimiz bütün vədlərə həmişə sadiq olmuşuq, vədlərə əməl etmişik. Azərbaycan xalqına nə vəd vermişiksə, onu yerinə yetirmişik – bütün sahələrdə, o cümlədən iqtisadi və sosial sahədə. Əminəm ki, biz bundan sonra da həmişə öz sözümüzə sadiq olacağıq, istədiyimizə nail olacağıq. Arzularımız da odur ki, ölkəmiz güclənsin, xalqımız daha yaxşı yaşasın» sözləri ilə bildirən Prezident İlham Əliyevin daim səsləndirdiyi «Bizim sözümüz imzamız qədər keçərlidir» ifadələri  Azərbaycanın daha qüdrətli gələcəyinə   əminliyi  artırır.