Azərbaycan dövləti hər zaman sülhün, əməkdaşlığın, mehriban qonşuluğun tərəfdarı olub. Beynəlxalq hüququn normalarına və prinsiplərinə böyük hörmət və məsuliyyətlə yanaşan dövlətimiz sülhün təminatı, regionun inkişafı naminə danışıqların aparılmasına hazırdır. Azərbaycan heç vaxt öz qonşularına qarşı ərazi iddiaları ilə çıxış etməyib. 1920-ci ildə sovet hakimiyyəti Azərbaycanın ayrılmaz hissəsi olan Zəngəzuru qopararaq onun Ermənistana birləşdirilməsi ilə bağlı qərar qəbul edib. Azərbaycan yalnız tarixi faktlara istinad edib. Vəziyyət normallaşandan sonra sülh müqaviləsinə nail olunacaqsa, azərbaycanlılar legitim şəkildə Zəngəzura qayıda bilər və bu, bizim hüququmuzdur.
Azərbaycan artıq bir neçə dəfə açıq şəkildə Ermənistanla dialoqa başlamağa hazır olduğunu bildirib. Söhbət təkcə dialoqun başlanılmasından getmir, eyni zamanda, Azərbaycan və Ermənistan arasında gələcək sülh razılaşmasının üzərində aparılacaq işdən də gedir. Müharibə bitib, münaqişə öz həllini tapıb. Biz regionu daha da proqnozlaşdırıla bilən, sabit və təhlükəsiz regiona çevirmək üçün yeni fəaliyyətə başlamalıyıq. Azərbaycan və Ermənistan arasında münasibətlərin normallaşması Cənubi Qafqaz regionu üçün yeni imkanlar yaradacaqdır. Azərbaycan danışıqlara və istənilən yüksək səviyyəli təmaslara hər zaman hazır olduğunu bildirib.Hər yeni təmas açıq qalmış sualların cavablandırılması üçün fürsətdir. Aparılan hər bir yeni danışıq regionun inkişafı üçün yeni başlanğıc nöqtəsi ola bilər. Azərbaycanın mövqeyi çox aydındır. Münaqişə artıq həll olunub, keçmişə qayıdış olmamalıdır və revanşizm yolverilməzdir. Gələcək və sülh haqqında, regionu necə daha da sabit və təhlükəsiz etmək imkanları haqqında fəal danışıqlar aparılmalıdır.
Münaqişənin həll edilməsi üçün təsis edilmiş ATƏT-in Minsk qrupunun həmsədrləri 28 il sürən mənasız danışıqlarda Azərbaycanın mövqeyindən çox yaxşı xəbərdardırlar. Azərbaycanda yaşayan ermənilərə müəyyən səviyyədə özünüidarəetmə təqdim etməyə hazır idik. Ermənilər hər zaman bunu rədd edirdilər. Onlar hər zaman “yox” deyirdilər – yalnız müstəqillik. İndi isə münaqişə başa çatdığından, onlar muxtariyyət haqqında danışırlar. Bu isə bizim gündəliyimizə daxil deyil. Bu gün Qarabağda Rusiya sülhməramlılarının məsuliyyət zonasında yaşayan ermənilər ölkəmizdə yaşayan digər etnik qrupların nümayəndələri kimi Azərbaycan vətəndaşlarıdır. Onlara muxtariyyətin verilməsi artıq müzakirə mövzusu deyil.
Münaqişə artıq öz həllini tapıb, Ermənistanın Azərbaycana qarşı ərazi iddiaları absurddur. Onlar hələ də iddia edirlər ki, “Dağlıq Qarabağ” Azərbaycana məxsus deyil. Onlar hələ də iddia edirlər ki, o, ya Ermənistana məxsusdur, ya da ki, “müstəqil” bir qurumdur. Azərbaycanın siyasi və coğrafi xəritəsində “Dağlıq Qarabağ” adlı vahid yoxdur. Belə bir qurum mövcud deyil. Beləliklə, Ermənistan, ilk növbədə, Azərbaycana qarşı istənilən ərazi iddiasını geri götürməli və özünü yaxşı aparmalıdır.
Regionda sülhün bərqərar olunması istəyi Azərbaycanın rəsmi mövqeyini əks etdirir. Sülh müqaviləsi mütləq olmalıdır. Sərhədlərin delimitasiyası və demarkasiyası üzərində işlər aparılmalıdır. Ermənistanla sülh sazişinin üzərində danışıqlara hazırlıq başlanmalıdır. Ancaq, bunların heç birinə Ermənistan rəhbərliyi tərəfindən adekvat cavab verilməyib. Qeyd olunan hal Ermənistandakı siyasi isteblişmentin bəzi dairələrində revanşizm tendensiyalarının mövcudluğu ilə izah oluna bilər. İstənilən halda, Azərbaycan öz xəbərdarlığını edib.
Beynəlxalq təcrübədə vasitəçilik institutunun münaqişələrin həllində böyük əhəmiyyət kəsb etdiyi təsdiqlənib. Adətən iki ölkə rəhbəri arasında təmaslar ATƏT-in Minsk qrupu çərçivəsində təşkil olunurdu. Onlar gündəliyi təklif edirdi və görüşləri təşkil edirdi. Minsk qrupunun həmsədrləri belə bir görüş təklifi ilə çıxış etsələr, Azərbaycan buna qarşı çıxmaz.
Bəllidir ki, müharibə zamanı Fransa özünü dürüst vasitəçi kimi aparmadı, tərəf seçdi-Ermənistan tərəfini. Buna baxmayaraq, Azərbaycan Fransa ilə əməkdaşlığa hər zaman açıq olub. Fransa dünyada aparıcı dövlətlərdən biridir və biz normal münasibətlərin olmasını istəyirik. Fransa regionda sülhü, sabitliyi, təhlükəsizliyi arzulayır. Biz də bunu istəyirik. Odur ki, bir il əvvəl baş verənlərə qayıtmalı deyilik.
Azərbaycan dövləti 44 günlük Vətən müharibəsində qazandığı Qələbə ilə torpaqlarımızı işğaldan azad etdi. Müzəffər Ali Baş Komandan cənab İlham Əliyevin rəhbərlik etdiyi şanlı ordumuz öz missiyasını ləyaqətlə yerinə yetirərək 30 ilə yaxın ermənilər tərəfindən işğal altında saxlanılan torpaqlarımızı işğaldan xilas etdi. Haqq savaşımız böyük Zəfərlə yekunlaşdı və tarixi ədalət bərpa olundu.
Bu Zəfər biz füzulilərə 61 kəndimizi və doğma Füzuli şəhərini bəxş etdi. 30 ilə yaxın bir vaxtda həsrətini çəkdiyimiz, görmək üçün kənardan boylandığımız doğma yurd yerlərimizi görmək nəsibimiz oldu. Azad edilmiş torpaqlara ilk qədəm qoyduqda dəhşətə gəldik. Çünki, yurd-yuvamız yandırılıb, viranəyə çevrilib, məscidlərimiz, ziyarətgahlarımız təhqir olunub, hətta qəbirlərimiz vəhşi şəkildə talanıb.
Bizim ən böyük təsəllimiz budur ki, artıq torpaqlarımız azaddır və bu torpaqlarda geniş miqyaslı tikinti-quruculuq işləri aparılır. Hazırda bizim rayonumuzun ərazisində də irimiqyaslı layihələrin icrası uğurla davam etməkdədir. Füzuli Beynəlxalq Hava Limanı artıq istifadəyə verilmək üzrədir. Rayonumuzda aparılan genişmiqyaslı yol-nəqliyyat infrastrukturunun inşası sürətlə davam etməkdədir. Füzuli və Şükürbəyli yarımstansiyaları artıq fəaliyyətdədir. Bütün bu görülən işlər regionun, eləcə də rayonumuzun gələcək tərəqqisində əsas rol oynayacaq.
Vüqar Teymurov,
Füzuli Rayonu İcra Hakimiyyəti başçısının müavini, Sosial – iqtisadi İnkişafin təhlili və proqnozlaşdırılması şöbəsinin müdiri
