Azərbaycan müstəqil və yüksək iqtisadi potensialından səmərəli istifadə etməyi bacaran bir ölkədir. Bu baxımdan ölkəmizin bütün xarici siyasəti milli maraqlarımıza xidmət edir. Azərbaycan beynəlxalq əməkdaşlıqda ən etibarlı tərəfdaş və enerji təminatçısıdır. Enerji təhlükəsizliyi hər bir ölkənin milli təhlükəsizlik məsələsidir. Ölkəmizin Albaniya ilə müxtəlif sahələrdə fəal əməkdaşlıq etməsi, fəal siyasi dialoqumuzun olması və hər iki ölkənin bir-birini beynəlxalq təsisatlarda dəstəkləməsi Azərbaycan və Albaniyanın iki dost ölkə olmasının təzahürüdür.
Prezident İlham Əliyev cari ilin 1 mart tarixində Cənub Qaz Dəhlizi Məşvərət Şurası çərçivəsində nazirlərin 10-cu və Yaşıl Enerji Məşvərət Şurası çərçivəsində nazirlərin 2-ci iclaslarında çıxışı zamanı ölkəmizin qaz potensialının gələcək perespektivləri ilə bağlı geniş və detallı açıqlamaları oldu. O cümlədən, Azərbaycan və Albaniya münasibətlərində enerji təhlükəsizliyi məsələlərində fəal əməkdaşlıq edilməsi və Albaniyanın Cənub Qaz Dəhlizi layihəsinin həyata keçirilməsində çox vacib rol oynadığı xüsusi ilə qeyd edildi. Bu tədbirdə gələcək əməkdaşlığın yeni perspektivləri, enerjinin şaxələndirilməsi və enerji təhlükəsizliyi məsələlərində Azərbaycan-Avropa İttifaqı əməkdaşlığı yeni təchizat coğrafiyasının yaradılmasında atılacaq addımlar səsləndirilmişdir.
Həmçinin Prezident çıxışında Azərbaycan qazının yeni mənbə və Cənub Qaz Dəhlizinin tamamilə yeni marşrut olduğunu vurğulamışdır.
Azərbaycanın Avropaya qaz təchizatının coğrafiyası genişlənir. Bu gün Azərbaycan 8 ölkəyə qaz nəql edir ki, onlardan altısı Avropa ölkəsidir. Ötən il Avropada istifadəyə verilmiş interkonnektor layihələrinin təməlində, ilk növbədə, Cənub Qaz Dəhlizi layihəsi dayanır. İkincisi isə onlar Avropada mümkün qədər çox məntəqələri əhatə etməklə bağlı səylərimizi davam etdirməyə imkan verəcəkdir. Azərbaycan qazına olan mövcud tələbat var, ixtiyarımızda mənbələr var və nəqliyyat marşrutlarımız yerindədir. Türkiyə vasitəsilə Trans-Balkan boru kəməri sistemindən istifadə etmək razılığı əldə olunub. Bu isə şaxələndirmə layihəsi daxilində növbəti şaxələndirmə deməkdir. Daha artıq alternativlər və seçimlər ola bilər. Azərbaycan etibarlı tərəfdaş olduğunu artıq sübut edib. Bizim sözümüz imzamız qədər dəyərlidir. Qarşımıza qoyduğumuz bütün planlar həyata keçiriləcəkdir, çünki təkcə keçən ilin göstəriciləri bunun sübutudur.
Tədbirin digər əsas mövzusu qlobal iqlim dəyişmləri ilə bağlı idi. Bildirildi ki, ölkəmizin İqlim dəyişmələri ilə bağlı olan qlobal tədbirə ev sahibliyi etmək istəyi bizim iradəmizi nümayiş etdirir. Bu gün Azərbaycan yaşıl enerjiyə keçid prosesinin aktiv fazasındadır. Bu il Azərbaycanda “Yaşıl dünya naminə həmrəylik ili” elan olunmuşdur. Bizim bərpaolunan enerji layihələrimiz yüksək göstəricilər nümayiş etdirir. Günəş Elektrik Stansiyanın gücü 230 meqavatdır. Bu stansiya bərpaolunan enerji sahəsində aparıcı şirkətlərdən biri “Masdar” tərəfindən inşa olunmuşdur və bu yalnız başlanğıcdır. İmzalanmış müqavilələrə və anlaşma memorandumlarına əsasən 2030-cu ilədək 5 min meqavata qədər, yəni 5 qiqavat günəş və külək enerjisinin istehsalı planlaşdırılır. Bu işlərin həyata keçirilməsində əsas investorlarımız Birləşmiş Ərəb Əmirliklərindən “Masdar” və Səudiyyə Ərəbistanından olan “ACWA Power” şirkətləridir. Həmçinin digər ölkələrdən olan şirkətlər də bizimlə çalışır. Bizim bərpaolunan enerji ehtiyatları baxımından nəhəng pontensialımız var, istər Xəzər dənizində, istərsə də qurudakı potensial olsun. Nəzərdə tutulur ki, “Qara Dəniz Yaşıl Kabel” layihəsi ilə Avropaya yaşıl enerjinin önəmli ixracatçılarından biri olacağıq.
Ən əsas məsələlərdən biri Azərbaycana COP29-a sahiblik edən ölkə olmaq şərəfi nəsib olmuşdur. Təbii ki ölkəmizin dünya xəritəsində genişlənən iqtisadi imkanlarını həzm edə bilməyən müxtəlif QHT-lər və media təşkilatları buna qarşı çıxdılar. Amma onlar bizim iqtisadi gücümüzü dəf edə bilməzlər. COP29-un Azərbaycanda təşkil edilməsi qərarı, yekdil qərar beynəlxalq birliyin ölkəmizə hörmətinin əlamətidir və bizim tədbirə ev sahibliyi etmək, bu işə töhfə vermək istəyimiz yaşıl gündəliyimizi nümayiş etdirir.
Azərbaycan hər zaman bu kimi əlamətdar beynəlxalq tədbirlərin yüksək səviyədə həyata keçirməyi bacarıb və dünya ölkələrinə bir örnək olub.
Liza Cabbarova – Bərdə şəhər T.İsmayılov adına 1 nömrəli tam orta məktəbin müəllimi
