Yavaşlamaq bizə duyğularımızı, ehtiyaclarımızı hiss etməyə imkan verir. Bu, psixi rifahı qorumaq üçün həyati bir zərurətdir, türkiyəli klinik psixoloq İlayda Kutevu izah edib ki, insan ağlı istirahət etmədən daim tələsməklə sağlam qala bilməz. Yavaşlamaq bizə duyğularımızı hiss etməyə, ehtiyaclarımızı anlamağa və həqiqətən həyatda mövcud olmağa imkan verir. Müasir dünyada bu təcrübə getdikcə daha çox əhəmiyyət kəsb edir.
Aramla yaşamaq
Müasir həyat çox vaxt məşğulluğu müvəffəqiyyətlə eyniləşdirir. Kutevuya görə, bu daimi tələskənlik bəzən hisslərimizdən daha dərindən qaçmağı gizlədə və məşğul olmaqdan bir növ asılılığa səbəb ola bilər. Bir çoxları üçün dayanmaq və ya heç nə etməmək təhdid hissi verir, yəni yavaşlama özü bir növ cəsarət tələb edir.
Pandemiyadan sonra “Yavaş Yaşayanlar Hərəkatı” Türkiyə də daxil olmaqla, bir sıra ölkələrdə, xüsusilə Z nəsli kimi gənc nəsillər arasında maraq qazandı. Minimalizm, rəqəmsal detoks, zehinlilik və təbiətlə əlaqəyə əsaslanan bu hərəkət həyat tərzindən daha çoxunu təklif edir – o, narahatlıq, tükənmişlik və depressiyaya qarşı qoruyucu qalxan rolunu oynayır. Asta həyat “daha çox”un arxasınca getmək əvəzinə, “az, lakin daha yaxşı”ya diqqət yetirməyə, öz ritmini tapmağa və hər anı yaşamağa təşviq edir. Bu yanaşma həm emosional tarazlığı, həm də zehni aydınlığı “bəsləyir”.
Praktik addımlar
Yavaşlamaq rəqəmsal dünya ilə əlaqəni tamamilə kəsmək demək deyil. Kutevu onlayn həyatımıza sakitlik gətirmək üçün sadə, praktik addımlar təklif edir: hər səhər ilk telefon yoxlamasını 10 dəqiqə gecikdirmək, bildirişləri söndürmək, məzmun istehlakını sadələşdirmək və rəqəmsal sərhədləri təyin etmək. Bu kiçik hərəkətlər daha dinc rəqəmsal mühit yarada bilər.
Asta həyat fəlsəfəsi tez-tez akademik və ictimai fəaliyyətlərin amansız dövrəsində tutulan uşaqlar və gənclərə də şamil edilir. Uşaqlıq ideal olaraq oyun, təbiət və sakit anlar vasitəsilə böyümə vaxtı olmalıdır. Fasilə uşaqlara öz istəklərini anlamağa kömək edir və onları daimi müqayisə və ya rəqabətdən azad edərək, emosional dayanıqlığını gücləndirərək özünə inamını artırır.
Dayanmaq, fasilə etmək, aramla yaşamaqla bağlı əziyyət çəkən hər kəs üçün Kutevu kiçik başlanğıcları məsləhət görür – heç bir şey etməməyin beş dəqiqəsi belə mənalı ilk addımdır. “Gündəlik tempi yavaşlatmağı, tənəffüs boşluğu yaratmağı və lazım olduqda yox deməyi öyrənmək vacibdir. Hər kəsin yavaşlama yolu unikal olduğundan – istər təbiət, istər yazı, istərsə də səssizlik vasitəsilə – şəxsi ritm tapmaq ən vacib hissədir”, -psixoloq bildirib.
Nubar Süleymanova, “İki sahil”
