Son illər ölkədə təhsil sistemində, xüsusilə də orta məktəblərdə bir sıra problemlər davamlı şəkildə müzakirə obyektinə çevrilməkdədir. Bu günlərdə elm və təhsil naziri Emin Əmrullayev bildirib ki, gələcək kifayət qədər sərt, rəqabətli illər olacaq, qeyri-müəyyənliklər olacaq.
Onun sözlərinə görə, ali təhsil müəssisələri bu istiqamətdə rəqabətə hazır olmalıdır. Nazir vurğulayıb ki, inkişafın əsas təməli rəqabətdir və ali təhsil müəssisələri dünyada rəqabət aparırlar: “Azərbaycanın təhsil sistemi qapalı deyil. Digər vacib məqam əməkdaşlıqdır. Xüsusilə elm və təhsildə əməkdaşlıq olmalıdır. Başqa bir mühüm məsələ ondan ibarətdir ki, heç bir ali təhsil müəssisəsi özü-özlüyündə inkişaf edə bilməz”.
Təhsilə dövlətin dəstəyinin böyük olduğunu vurğulayan nazir özəl sektorun da bu əməkdaşlığa cəlb edilməsinin zəruriliyini bildirib. O, ali təhsil müəssisələrinin əməkdaşlığa açıq olduğunu diqqətə çatdırıb.
Bəs universitetlər rəqabətə davam gətirə biləcəkmi?
Mövzu ilə bağlı təhsil mütəxəssisi Elçin Əfəndi Musavat.com-a danışıb.
Mütəxəssis də təəssüflə qeyd edib ki, ölkədə ali təhsil müəssisələrində rəqabət mühiti hamısında yüksək səviyyədə deyil. Yalnız bir neçə universitet var ki, onlarda daim rəqabət və inkişaf müşahidə olunur:
“Buna nümunə olaraq Bakı Ali Neft Məktəbini, ADA Universitetini, İqtisad Universitetini, Xəzər Universitetini, Neft və Sənaye Universitetini müəyyən qədər də olsa, Bakı Dövlət Universitetini, Texniki Universiteti və təbii ki, cənab Prezidentin müvafiq sərəncamı ilə artıq bir neçə ildir fəaliyyət göstərən Qarabağ Universitetini göstərmək olar. Bu universitetlərdə real rəqabət mühiti mövcuddur.
Amma elə ali məktəblər də var ki, xüsusilə dövlət universitetləri sırasında bölgə universitetləri, eyni zamanda, paytaxtda fəaliyyət göstərən bəzi özəl ali təhsil müəssisələri bu kateqoriyaya daxildir və həmin universitetlərdə rəqabət mühiti, rəqabət aparmaq qabiliyyəti təəssüf ki, zəifdir. Belə universitetlərin uzunmüddətli perspektivdə rəqabətə tab gətirəcəyi və fəaliyyətini bu şəkildə davam etdirəcəyi bir o qədər də gözlənilən deyil, açığı”.
Mütəxəssisin fikrincə, bu baxımdan mümkündür ki, müəyyən bir dövrdən sonra həmin universitetlərdə real bağlanma təhlükəsi ortaya çıxsın və tələbələrin başqa, daha keyfiyyətli təhsil verən universitetlərə köçürülməsi məsələsi gündəmə gəlsin:
“Bu baxımdan gec olmadan Elm və Təhsil Nazirliyinin də qeyd etdiyi kimi, universitetlər rəqabətə meylli olmalı, beynəlxalq əməkdaşlıqda maraqlı olmalı, eyni zamanda, ölkədaxili universitetlərlə əməkdaşlığı genişləndirməlidirlər.
Ola bilər ki, hansısa özəl universitetdə tədris proqramı kadr hazırlığına tam uyğun deyil, amma müvafiq dövlət universitetində bu proqram daha uyğun və effektivdir. Bu halda həmin universitetin müəllim-professor heyətinin cəlb edilməsi, yüksək əmək haqqı qarşılığında özəl universitetdə tədrisin təşkilinin həyata keçirilməsi mümkündür. Belə olduğu halda, təbii ki, rəqabət mühiti formalaşar və dünya ali təhsil sistemi ilə ayaqlaşmaq mümkün hesab oluna bilər. Çünki dövlət tərəfindən bu istiqamətdə müvafiq tədbirlər görülür, hər bir ölkə vətəndaşı üçün təhsilin əlçatanlığının təmin olunması istiqamətində addımlar atılır.
Bizim üçün əsas prioritet ondan ibarətdir ki, ölkədə universitetlərin sayı bir qədər də artsın və hər kəs üçün ali təhsilin əlçatanlığı təmin olunsun. Amma bunun müqabilində təbii ki, hər hansı təhsil müəssisəsi keyfiyyətli tədris vermirsə, o zaman həmin ali təhsil müəssisəsi real bağlanma təhlükəsi ilə üz-üzə qalır. Əgər universitet akkreditasiyadan keçmirsə və lisenziyası ləğv olunursa, bu o deməkdir ki, həmin universitetin fəaliyyəti dayanır və həmin universitetin tələbələri digər ali təhsil müəssisələrinə köçürülür. Yox, əgər bunlar nəzərə alınmırsa və bu risklər düşünülmürsə, o zaman həmin universitetlər təbii ki, inkişafda maraqlı olmalıdırlar”.
Xalidə Gəray,
Musavat.com
