Fəqət Şadlinskaya
YAP Bərdə rayon təşkilatının sədri
Regionların tarazlı və davamlı inkişafı, yeni müəssisələrin yaradılması, işsizlik probleminin həlli, əhalinin sosial müdafiəsinin gücləndirilməsi həyata keçirilən iqtisadi siyasətin əsas tərkib hissələridir. Cənab İlham Əliyev Prezident kimi fəaliyyətə başladığı ilk gündən iqtisadi artımın qeyri-neft sektorunun hesabına olmasını qarşıya əsas hədəf kimi qoydu. Regional inkişaf proqramlarının uğurlu icrası qarşıya qoyulan hədəflərin gerçəkləşdirilməsinə geniş imkanlar yaratdı. Dövlət Proqramları çərçivəsində görülən işlər sırasında infrastruktur layihələrinin icrası xüsusi yer tutur.
Yanvarın 12-də Prezident İlham Əliyevin sədrliyi ilə Bakı şəhəri və Abşeron yarımadasında su təchizatı, tullantı və yağış suları sistemlərinin təkmilləşdirilməsinə dair 2026-2035-ci illər üzrə Dövlət Proqramına həsr olunan müşavirə keçirildi. Dövlətimizin başçısı müşavirədəki çıxışında diqqəti regionlarda, o cümlədən azad edilmiş ərazilərdə icra edilən içməli su və suvarma layihələrinə yönəltdi. Bildirdi ki, son beş il ərzində bir neçə önəmli layihə başa çatıb. Vaxtilə Ermənistan tərəfindən dağıdılmış və yararsız vəziyyətə salınmış su anbarları əsaslı təmir edilib. Onların arasında, ilk növbədə “Sərsəng” su anbarını qeyd etməliyəm. Bu, nəinki azad edilmiş ərazilərdə, bütövlükdə ölkəmizdə ən böyük su anbarlarından biridir. Vaxtilə torpaqlarımız işğal altında olanda Ermənistan dövləti bizə qarşı su terroru da həyata keçirirdi. “Sərsəng” və “Suqovuşan” su anbarlarının sularının bağlanması və sudan bir silah kimi istifadə edilməsi bizə böyük problemlər yaradırdı. Su lazım olan aylarda kəsilirdi, ondan sonra buraxılırdı və bu, böyük daşqınlara səbəb olurdu. Yəni, əslində, Ermənistan dövləti su terroru həyata keçirirdi. Bu gün isə “Suqovuşan” və “Sərsəng” su anbarları tamamilə yenidən qurulub. Azad edilmiş digər torpaqlarda – Füzuli rayonunda “Köndələnçay”, Ağdam rayonunda “Xaçınçay” su anbarı yenidən qurulub. Laçın rayonunda tamamilə yenidən qurulmuş “Zabuxçay” su anbarı bu gün artıq istismardadır. Azad edilmiş ərazilərdə daha iki – “Həkəriçay” və “Bərgüşadçay” su anbarlarının tikintisi də nəzərdə tutulur və artıq hazırlıq işləri gedir. Bu il praktik işlərə başlanılacaq.
Prezident İlham Əliyev onu da qeyd etdi ki, bizim su mənbələrinin təqribən dörddəbir hissəsi vaxtilə işğal altında olmuş ərazilərdə formalaşır: “Bu su mənbələrinin üstünlüyü də odur ki, bunların əksəriyyəti Azərbaycan ərazisində formalaşır. Yəni başqa ölkələrdən asılılıq ərazilərimizin qaytarılması nəticəsində böyük dərəcədə azalıb. Bizim digər əsas su mənbələrimiz xaricdə formalaşır – Kür çayı, Araz çayı, Samur çayı. Əlbəttə ki, bu sahəyə olan diqqət bu həssas məsələni də nəzərə almalıdır”.
Bu reallıq da məlumdur ki, bu gün dünyada iqlim dəyişikliyi ilə bağlı ciddi narahatlıq hökm sürür. Ölkəmizin su təhlükəsizliyi ilə bağlı olan bütün məsələlər sistem şəklində öz həllini tapır. Görülən işlər qat-qat çoxdur. Layihələr onu göstərir ki, əgər vaxtında bu addımlar atılmasaydı, bu gün su təhlükəsizliyimizlə bağlı olan məsələlər ölkəmiz üçün çox ciddi problemlər yarada bilərdi. Məqsəd əhalini və sənayeni, kənd təsərrüfatını dayanıqlı su ilə təmin etməkdir, su mənbələrini qorumaqdır, su anbarlarının potensialını artırmaqdır, uçotu tam yaratmaqdır və mövsüm gələndə suları yığmaqdır ki, sonra il boyunca onlardan istifadə edilsin.
Yeni dövrün çağırışlarını yüksək səviyyədə yerinə yetirmək üçün yeni Dövlət Proqramına böyük zərurət duyuldu. Yeni Proqram Bakı şəhərini, onun qəsəbələrini, Sumqayıt şəhərini və Abşeron rayonunu əhatə edəcək. Prezident İlham Əliyev müşavirədəki çıxışında qeyd etdi ki, Bakının və Abşeron yarımadasının içməli su problemləri əfsuslar olsun ki, uzun illər ciddi problem kimi qarşımızda durur. Bu istiqamətdə müəyyən işlər görülüb. Ancaq vaxt gəlib çatıb ki, genişmiqyaslı və müfəssəl Dövlət Proqramı qəbul edilsin. Bir müddət bundan əvvəl cənab İlham Əliyevin göstərişi ilə Proqramın hazırlanması prosesi başlamışdır. Qeyd etdiyimiz kimi, Proqramın əsas məqsədi Bakı və Abşeron yarımadasını dayanıqlı içməli su ilə təmin etməkdir. Proqram 2035-ci ilə qədər icra olunmalıdır. Bu fakt özlüyündə göstərir ki, nə qədər genişmiqyaslı proqramdır.
Proqramın icrası üçün maliyyə mənbələri müəyyən edilib. Bu, iki mənbədən- həm dövlət büdcəsi, həm də xarici kreditlər hesabına maliyyələşəcək. Cənab İlham Əliyev bu çağırışı etdi ki, Proqram çox genişdir, çox konkretdir. Bütün vəzifələr orada əksini tapıb, nəzarət də həm Hökumət, həm də Prezident Administrasiyası tərəfindən təmin ediləcək. İctimai nəzarət mütləq olmalıdır. Bu Proqramın icrası mətbuatda geniş işıqlandırılmalıdır ki, Azərbaycan vətəndaşları, xüsusilə Bakı və Abşeronda yaşayan insanlar görsünlər, bilsinlər ki, nə vaxt hansı məsələ öz həllini tapır və yubanmalar da olmamalıdır: “Tələsməmək üçün və bütün işləri keyfiyyətlə təşkil etmək üçün qərara gəldik ki, təxminən 10 illik proqramdır, yəni kifayət qədər vaxt var, ancaq bir gün də yubanma olmamalıdır”.
