Azərbaycan və Türkiyə prezidentlərinin gələn il İrəvana səfər edəcəkləri barədə iddialar yayılıb. İki qardaş ölkənin rəhbərlərinin – İlham Əliyev və Rəcəb Tayyib Ərdoğanın Avropa Siyasi Birliyinin sammitində iştirak etmək üçün Ermənistanın paytaxtına gedəcəkləri bildirilir.
Bu iddialar yayılan kimi ölkə və dünya mediasını zəbt etməyə başlayıb. Ekspertlər hesab edirlər ki, bu gedişlə İlham Əliyev və Ərdoğanı İrəvanda görmək olar. Arqument kimi də Azərbaycan-Ermənistan arasında ötən ay ABŞ paytaxtında imzalanan paraflanma sənədi və Türkiyə-Ermənistan arasındakı münasibətlərdə son aylarda “əriyən buzlar” göstərilir…
Politoloq Züriyə Qarayeva yayılan iddialarla bağlı Musavat.com danışıb.
O hesab edir ki, Azərbaycan və Türkiyə prezidentlərinin 2026-cı ilin yazında İrəvana səfəri ilə bağlı yayılan məlumat Cənubi Qafqaz üçün yeni siyasi reallıqların göstəricisi kimi dəyərləndirilə bilər:
“Əgər bu səfər gerçəkləşərsə, regionda sülh prosesinin yeni mərhələyə qədəm qoyması anlamına gələcək. İrəvanın Avropa Siyasi Birliyi sammitinə ev sahibliyi etməsi Ermənistan üçün diplomatik nüfuz baxımından önəmlidir. Lakin Əliyev və Ərdoğanın orada iştirakı sammitə tamam fərqli məna qazandıracaq. Azərbaycan üçün belə bir səfərin mümkünlüyü yalnız sülh sazişinin imzalanmasından sonra aktuallaşa bilər. Çünki münaqişədən sonrakı dövrdə etimad mühitinin möhkəmləndirilməsi əsas şərtdir. Azərbaycanın mövqeyi aydındır: sülh yalnız dövlətlərin ərazi bütövlüyünün tanınması və sərhədlərin müəyyənləşdirilməsi ilə mümkündür. Bu prinsip artıq beynəlxalq gündəlikdə də qəbul olunur. Ermənistan isə son aylarda daha realist mövqeyə yaxınlaşmağa çalışır. Əgər Avropa Siyasi Birliyi sammitində Əliyev və Ərdoğanın iştirakı gerçəkləşərsə, bu, təkcə diplomatik jest deyil, həm də regionda yeni münasibətlər düzəninin təsdiqi olacaq. Azərbaycan və Türkiyə bu addımla Cənubi Qafqazdakı proseslərdə həlledici söz sahibi olduqlarını göstərmiş olacaqlar.
ABŞ prezidentinin dəvət olunması məsələsi diqqətəlayiqdir və əgər iştirak baş tutarsa, sammit qlobal güclərin də diqqətini regiona yönəldəcək”.
Politoloqun sözlərinə görə, Türkiyə mediasının bu xəbəri “buzların əriməsi” kimi şərh etməsi təsadüfi deyil:
“Qarabağ müharibəsindən sonra regionda yaranmış yeni reallıq tərəflərin davranışında da özünü göstərir. İqtisadi əməkdaşlıq, nəqliyyat xətləri və sərhəd məsələləri müzakirələrin əsas mövzularına çevrilib. İrəvana mümkün səfər isə bu proseslərin simvolik təsdiqi ola bilər.
Bununla yanaşı, Ermənistanda belə bir addıma qarşı çıxacaq dairələrin mövcudluğu da faktdır. Lakin beynəlxalq mühit bu cür yaxınlaşmanı təşviq edir. Əgər səfər baş tutarsa, sülh prosesinin daha da sürətlənməsi mümkündür.
Nəticə olaraq, bu iddianın hələlik təsdiqlənməməsinə baxmayaraq, reallığa çevrilməsi ehtimalı böyükdür. Əgər Əliyev və Ərdoğan İrəvana gedərlərsə, bu, Cənubi Qafqazda yeni siyasi səhifənin açılması kimi tarixə düşəcək. 2026-cı ilin yazı region üçün mühüm dönüş nöqtəsi ola bilər və bu hadisə sülh gündəliyinin ən mühüm rəmzinə çevriləcək”.
Cavanşir ABBASLI
Musavat.com
