Dünyada “ən nadir qan qrupu” deyəndə tək bir sistem yox, bir neçə nadir qan qrupu və fenotip nəzərdə tutulur. Bunlar adi ABO sistemindən (A, B, AB, O) daha spesifik genetik variasiyalardır.
Dünyanın ən nadir qan qrupları:
1. Rh null (“qızıl qan”)
Bu, dünyada ən nadir və ən qiymətli qan qrupu hesab olunur.
Rh null blood type
Xüsusiyyətləri:
Qırmızı qan hüceyrələrində Rh antigenləri tamamilə yoxdur. Dünyada təxminən 50 nəfərdən az insanda rast gəlinib. “Universal donor” kimi istifadə edilə bilər, amma sahibinə uyğun qan tapmaq çox çətindir.
Niyə “qızıl qan” adlanır?
Həyat qurtarmaqda çox qiymətlidir.
2. Bombay qan qrupu (hh qan qrupu)
Xüsusiyyətləri:
ABO sistemindən tam fərqli görünür.
Xaricdən baxanda “O qan qrupu” kimi görünə bilər, amma əslində O deyil.
Dünyada çox nadir: təxminən 1 milyon insanda 1 rast gəlinir.
Standart O qan belə bu insanlara uyğun gəlmir.
Yalnız eyni Bombay qan qrupu uyğun olur.
3. AB (Rh-) – çox nadir kombinasiya
AB qan qrupu özü nadirdir.
Üstəlik, Rh mənfi olduqda daha da nadir olur. Amma Rh null və Bombay qədər ekstrem deyil.
Azərbaycanda bu qan qrupları var mı?
Bəli, amma çox nadir hallarda görünür. Azərbaycanda əsasən A, B, O, AB və Rh (+ / -) qrupları yayılıb.
Rh null və Bombay qan qrupuna Azərbaycanda rəsmi olaraq çox az və ya demək olar ki, qeyri-adi hallarda rast gəlinir.
Niyə bəzi qan qrupları bu qədər nadirdir?
Bu, genetikadan asılıdır:
qan qrupları valideynlərdən miras qalır
nadir mutasiyalar
izolyasiya olunmuş genetik xəttlər
populyasiya fərqləri. /Medicina.az
