Yeni ilin başlaması ilə bir çoxları il üçün maliyyə hədəflərini yenidən nəzərdən keçirirlər. Valideynlərinizə kömək üçün qənaət edirsinizsə, tələbə krediti borcunu həll edirsinizsə və ya həyatınızda böyük bir mərhələ planlaşdırırsınızsa, maliyyə qərarlarını təyin etmək diqqətinizi cəmləmək və motivasiya etmək üçün güclü bir yol ola bilər.
“Yeni ilin gəlişi əvvəlki ildən qalan bütün maliyyə çətinliklərini silmir”, -deyə “Credit Karma”nın istehlakçı müdafiəçisi Kortni Alev bildirib. “Ancaq bu, maliyyənizi idarə etməkdə yeni başlanğıc zehniyyətini qəbul etmək imkanı verir”, -mütəxəssis bildirib.
Mütəxəssislər ili 2024-cü ildə maliyyə vəziyyətinizi nəzərdən keçirməklə başlamağı məsləhət görürlər. Aydın bir şəkil əldə etdikdən sonra həyat tərzinizə uyğun gələn konkret, əldə edilə bilən məqsədlər qoyun. Aşağıda sizə rəhbərlik etmək üçün bəzi ekspert məsləhətləri paylaşılıb:
Maliyyə vərdişləri
Pulunuzu necə idarə etdiyinizi – nəyin işlədiyini, nəyin olmadığını və nəyin yaxşılaşa biləcəyini qiymətləndirmək üçün vaxt ayırın.
“2025-ci il pulla münasibətinizi dəyişdirdiyiniz il olsun”, -deyə şəxsi maliyyə müəllimi Aşli Lapato vurğulayıb.
Əgər pulu idarə etmək yük kimi görünürsə Lapato düşüncə tərzinizi dəyişməyə təşviq edir. Maliyyə məqsədlərini öhdəlik kimi görmək əvəzinə, gələcək həyat tərzinizi təsəvvür etmək üçün onları imkanlar hesab edin. Özünüzə “daha sonrakı yaşlarım necə görünür?” kimi suallar verin və bu vizyonu həyata keçirmək üçün maliyyə strategiyanızdan istifadə edin.
Səhvləri bağışlayın
SoFi İnvestisiya Strategiyasının rəhbəri Liz Yanq Tomas keçmiş səhvlər üçün bağışlanmanın motivasiyasını qorumağın vacib olduğunu bildirir.
Məqsədlər təyin edərkən, hər bir qərarın arxasındakı “niyə”ni müəyyənləşdirin. Maliyyə izləmə proqramı olan “Origin”in baş direktoru Matt Uatson hesab edir ki, maliyyə məqsədiniz daha real həyat arzusu ilə üst-üstə düşürsə, sadiq qalma ehtimalınız daha yüksəkdir. Məsələn, bir ev və ya yay tətili üçün qənaət etmək aydın məqsədlərə bağlandıqda daha həvəsləndirici olur. Büdcə proqramları, cədvəllər və ya maliyyə izləmə saytları kimi alətlərdən istifadə kömək edə bilər.
Büdcə yaradın
“Bankrate”nin baş maliyyə analitiki Qreg MakBrayd büdcə tərtibinin vacibliyini vurğulayıb.
“İllər boyu inflyasiyadan sonra maaş artımları hələ də artan xərclərdən geri qala bilər və əks halda pulunuzun hara getdiyini bilməyəcəksiniz”, – o bildirib.
O, 2025-ci il üçün aylıq büdcə yaratmağı və xərclərinizi izləməyi məsləhət görür. Müəyyən xərclər artdıqca düzəlişlər lazım ola bilər. Büdcədə nəzərdə tutulandan az xərcləmədən əldə edilən hər hansı qənaət yüksək gəlirli əmanət hesabına köçürülməlidir.
Borc strategiyası
Yüksək faizli borc çoxları üçün problem olaraq qalır. McBride, keçən illə müqayisədə borc səviyyələrinizin hesablanmasından başlayaraq kredit kartı qalıqlarını ödəmək üçün plan yaratmağı tövsiyə edir. 0% balans köçürmə təklifləri və ya aşağı faizli şəxsi kreditlər kimi alətlər təsirli ola bilər.
Real hədəflər
Kiçikdən başlamağı təklif edən mütəxəssislər maliyyə idarəsini bir marafona bənzədirlər. Məsələn, hər maaşdan 20 dollara qənaət etmək, həddindən artıq iddialı hədəf qoymaqdan daha davamlı ola bilər. Gözlənilməz xərclər yaranarsa, Alev özünüzü günahlandırmadan planınızı yenidən qiymətləndirməyi tövsiyə edir.
Fırıldaqçılardan qorunun!
Maliyyənizi fırıldaqçılardan qorumaq onları idarə etmək qədər vacibdir. Mastercard-ın təhlükəsizlik həlləri üzrə icraçı vitse-prezidenti Yohan Gerber maliyyə qərarları ilə qarşılaşdıqda sakit və təmkinli olmağı məsləhət görür. Fırıldaqçılar tez-tez qurbanları aldatmaq üçün təcili istifadə edirlər. Ailə ilə hesabatlılıq sisteminin yaradılması saxtakarlıqdan qorunmağa kömək edə bilər.
Psixi sağlamlığınıza diqqət yetirin!
Maliyyə psixi sağlamlıqla dərindən bağlıdır.
“The Money Mindset Hub”ın təsisçisi Alehandra Rojas maliyyə ilə sağlamlığın sıx bağlılığından danışıb. “Maliyyə sağlamlığınız ən yaxşı həll yolu olmalıdır”, -deyə o bildirib. Bu, maliyyə travmasını həll etmək və ya yaxınlarınızla pulu daha açıq müzakirə etməkdən ibarət ola bilər. Pulla münasibətiniz məsələsində bir və ya iki məqsəd qoymaq əhəmiyyətli təsir göstərə bilər.
Diqqəti real, həyata keçirilə bilən məqsədlərə yönəltməklə və müsbət dünyagörüşünü saxlamaqla 2025-ci ili maddi cəhətdən sağlam və doğru addımlarla irəliləyə bilərsiniz.
Nubar Süleymanova, “İki sahil”
