Bəzi insanlar müxtəlif psixoloji səbəblərlə – keçmiş travmalardan uzaqlaşmaq, özünü yenidən kəşf etmək, cinsi kimlik və ya şəxsiyyət uyğunluğunu ifadə etmək məqsədilə – adlarını dəyişmək istəyirlər. Bu dəyişiklik bəzən hüquqi olaraq rəsmiləşdirilsə də, bəzən sadəcə gündəlik həyatlarında yeni adla tanınmaq istəyirlər.
Bəs ad dəyişdirmək istəyən insanlarda bu qərarın arxasında adətən hansı psixoloji səbəblər dayanır?
Yenisabah.az məsələni kliniki psixoloq -ezoterik Zirəddin Rzayevlə müzakirə edib. Ekspert son dövrlərdə həmin məsələnin aktuallaşdığını bildirib:
“Bu, çox aktual mövzudur. Son zamanlarda adını, soyadını, ata adını dəyişən insanlara rast gəlirəm. Belə insanlarda həmin məsələ psixoloji travmadan başqa istiqamətə də yönələ bilir. Zəif iradəli insanlar olur ki, bəzən öz uğursuzluqlarını adların üzərinə atırlar. Yəni uğursuz olduqları üçün kimlərisə günahlandırırlar. Beləliklə, insanlar adlarını dəyişdikdə daha uğurlu olacaqlarını düşünürlər. Mənim yanıma gələn bir şəxs xristian dinini qəbul etdiyini demişdi. Buna səbəb olaraq bildirmişdi ki, ona cadular edilib və batil olması üçün dinini dəyişdirməsi məsləhət görülüb, həmçinin adını da bu dinə uyğun qoyması deyilib ki, edilən əməllər ona təsir etməsin.
Adlar və hərflərin özünə uyğun mənası var. Yəni bu məsələ təsadüfi deyil. Həm qəzəl yazıram, həm də Nəsiminin fanatıyam. Nəsimi, Nəimi kimilər hürufi olublar. Hürufilər hər şeyin hərflərdən ibarət olduğunu iddia ediblər və dünyanın özünün belə hərflər üzərində qurulduğunu deyiblər. Hətta qız qalasına yuxarıdan baxdıqda ərəb əlifbasındakı “vav” (و ) hərfinə oxşadığını da görmək olar. İnsanın qaş-gözü birlikdə Nun (ن) hərfini xatırladır. Bütün bunlar təsadüf deyil. Mən inanıram ki, hərflər dəyişəndə insanların həyatında hansısa dəyişiklər olur. Amma bu o demək deyil ki, həyatımızdakı bütün uğursuzluqları adların və hərflərin üzərinə yıxmalıyıq”.
Z.Rzayev vurğulayıb ki, doğurdan da bəzən ad qoyanda onun uğursuzluğunun şahidi oluruq:
“Məsələn, İyuda, Müaviyə kimi adları uşaqlara vermək olmaz. Yaxud qohum-əqrəbada faciəvi şəkildə ölən insanların adını övlada verilməsinin əleyhinəyəm. Çünki həmin adamın taleyini yaşamasa da, uğursuzluğunu mütləq yaşayacaq. Düşünün ki, insan üzərində uğursuz bir əşya gəzdirir. Ad da elə bunun kimidir.
Bir məsələ də var ki, insan adını bilərəkdən dəyişdirir, ya həmin ad gəlib insanı tapır. Məsələn, valideyn deyir ki, uşağının adı Əhməd olsun. Yuxuda qoyulan adlar da var. Ad, ata adı, soyadla üst-üstə düşən adlar da uğurlu sayılır. Ancaq bunu məqsədyönlü etməmək lazımdır. Belə olduqda onların effekti itir. Məsələn, ulu öndərimiz Heydər Əliyevin adını da burada misal göstərmək olar. İmam Əlinin (əleyhissalam) adlarından biri Heydərdir. Ona “Ya Heydər” deyirlər. Liderimizin adında isə hər iki isim əks olunub: Həm Heydər, həm Əli. Həmçinin atasının da adında “Əli” ismi keçir. Beləliklə, eyni adın 3 istiqamətdə olması dünyaca məşhur siyasətçinin ortaya çıxmasına səbəb olub.
Yekun olaraq, bütün bu kimi məsələləri nəzərə alanda adların insan həyatındakı əhəmiyyətli rolunun da fərqinə varmış oluruq. Yəni, ad insanın şəxsi həyatına, karyerasına təsir edən amillərdəndir”.
