ABŞ prezidentinin xüsusi nümayəndəsi Stiv Vitkoffun diplomatik protokolu kobud şəkildə pozması Ukrayna nizamlanması prosesində xaosun yaranmasına səbəb olub. Musavat.com Reuters-ə istinadən xəbər verir ki, Vitkoff Rusiya prezidenti Vladimir Putinlə görüş zamanı Dövlət Departamentinin stenoqrafı olmadan Kremlə getməklə standart protokolu pozub. Agentliyin mənbəsinin bildirdiyinə görə, nəticədə Vaşinqton Moskvanın konkret təklifləri ilə bağlı qeydsiz qalıb.
ABŞ-ın xüsusi nümayəndəsi avqustun 6-da Moskvaya rəsmi səfər edib. O, Kremldə Rusiya prezidenti ilə bu il 3 saata yaxın davam edən beşinci görüşünü keçirib. Ertəsi gün avqustun 7-də Vitkoff bir neçə Avropa liderinə zəng edərək, Putinin Kiyevin Donbasdan çıxması müqabilində Zaporojya və Xerson vilayətlərindən qoşunları çıxarmağa hazır olduğunu açıqlayıb. Reuters mənbələrinin bildirdiyinə görə, bu təklif Rusiya prezidentinin mövqeyinə dair öz qiymətləndirmələri ilə ziddiyyət təşkil etdiyi üçün danışıqda iştirak edənlərin çoxunu “çaşdırıb”.
Ancaq bir gün sonra, agentliyə görə, Vitkoff, görünür, fərqli mövqe ifadə etməyə başlayıb. Mənbələrdən biri bildirib ki, ABŞ dövlət katibi Marko Rubionun Avropa milli təhlükəsizlik müşavirləri ilə təşkil etdiyi telefon danışığı zamanı Vitkoff deyib ki, Putin faktiki olaraq iki bölgədən qoşunların çıxarılmasını təklif etməyib.
ABŞ administrasiyasının işindən xəbərdar olan mənbə Reuters agentliyinə bildirib ki, bəzi yüksək vəzifəli məmurlar, o cümlədən Ukrayna üzrə xüsusi elçi Keyt Kelloq ABŞ-ın Rusiyaya qarşı daha sərt mövqe tutduğu bir vaxtda Vitkoffun ziddiyyətli yeni məlumatlar verməsindən məyus olub. Digər mənbələr, Aİ rəsmilərinin növbəti günlərdə amerikalı həmkarlarından Putinin Vitkoffa söylədiklərini öyrənməyə çalışdıqlarını deyiblər. Görüşdən bir həftədən bir qədər çox müddət sonra Putin və Tramp Alyaskada sammit keçirib. Mənbələr iddia edirlər ki, Tramp Vitkoffun yanlış məlumatı əsasında Putinin güzəştlərə hazır olduğu qənaətinə gəlib və sammitin keçirilməsinə razılıq verib.
Alyaska görüşündən sonra da Vitkoff deyib ki, onların müzakirələrindən sonra Moskva Ukraynanın beş regionu ilə bağlı güzəştə gedib, lakin təfərrüatları açıqlamayıb. Wall Street Journal, Bloomberg, Financial Times və Reuters yazıb ki, Putin Ukrayna qoşunlarının Donbasdan çıxarılmasında israrlıdır və bunun müqabilində Xerson və Zaporojye vilayətlərində cəbhə xəttini dondurmağa, Rusiya tərəfindən işğal olunmuş Sumi və Xarkov vilayətlərindəki əraziləri Ukraynaya qaytarmağa razı olacaq. Nəşrlərin yazdığına görə, Tramp bu şərtləri Ukrayna prezidenti Vladimir Zelenskiyə və Avropa liderlərinə Alyaska sammitindən sonra telefon danışığı zamanı səsləndirib.
NBC News may ayında Vitkoffun Putinlə görüşləri zamanı protokolları pozması barədə yazıb. Müzakirə ABŞ prezidentinin xüsusi elçisinin əvvəlki üç səfərinə aid olub. Daha sonra telekanalın xəbərinə görə, Vitkoff öz tərcüməçisindən istifadə etməyib, Kremldən olan tərcüməçilərə müraciət edib. ABŞ-ın iki keçmiş səfiri görüşlərin nəticələrini NBC News-a şərh edərkən qeyd edib ki, xüsusi nümayəndə Kremlin tərcüməçilərindən istifadə etməklə Putinin sözlərində bəzi nüansları qaçırmaq riskinə düşüb və Rusiya prezidentinin ona dediklərini müstəqil şəkildə yoxlaya bilməyəcək.
Musavat.com
