Category: İSLAM

Bəzi müstəhəb ibadətlərin savabı haqqında yazılıb ki, bir neçə ilin kəffarə orucuna bərabərdir. Bu sözü əsas tutaraq, qəza oruclarının əvəzinə həmin müstəhəb ibadəti yerinə yetirmək olarmı? İslam dininə aid mənbələrdə bəzi əməllərin savabı barədə məlumatlar vardır. Həmin məlumatlarda deyilir ki, filan əməlin savabı məsələn, 40 illik kəffarə orucunun savabına bərabərdir. Bu cür hədis və rəvayətlərin fərqli variantları mövcuddur. Onların məqsədi, haqqında danışılan əməlin savabının böyüklüyünü göstərməkdir. Müqəddəslərimiz insanları bəzi ibadətlərə və müstəhəb əməllərə həvəsləndirmək üçün bunun savabını başqa ibadətlərin savabı ilə müqayisə etmişlər. Bu cür hədislər həqiqi mənada deyil, mütəşabih…

Read More

Əri dünyasını dəyişmiş qadına hansı əməllər günah sayılır? Əri vəfat etmiş qadının davranışı şəriət və əxlaq normaları ilə tənzimlənir. Hər şeydən öncə, əri vəfat etmiş qadın iddə müddətinə riayət etməlidir. Yəni əri dünyasını dəyişdikdən sonra qadın 4 ay 10 gün gözləməlidir. Əgər hamilədirsə və hamiləliyi 4 ay 10 gündən artıq çəkərsə, iddəsi doğuşa kimidir, əgər doğuş tez baş verərsə, 4 ay 10 günün başa çatmasını gözləməlidir. Yalnız iddə müddəti bitdikdən sonra qadının başqasına ərə getmək icazəsi var. İddə müddəti ərzində dul qadının bəzəkli paltarlar geyinməsi, gözünə sürmə çəkməsi və digər…

Read More

Bir şəxs xəstəlik və ya başqa səbəb üzündən qusub əlini və ya ayağını bulayarsa, həmin yerlər murdar sayılır? Dini baxımdan murdar (nəcis) və çirkin anlayışları fərqlidir. Bir əşyanın çirkin sayılması onun şəriət baxımından murdar olmasına dəlalət etməz və pak olunması da vacib deyil. Eləcə də, bir əşya şəriət baxımından murdar (nəcis) sayılsa da, ola bilər ki, insanların gözündə çirkin və natəmiz görünməsin (məsələn, şərab). Murdar əşya, növündən (bərk əşya, parça və s.) və yuyulduğu suyun miqdarından asılı olaraq fərqli üsullarla pak olur, yalnız bundan sonra ondan istifadə etmək olar. Çirkin…

Read More

 İslam əxlaqı mövzusunda yazılmış hansı kitabları oxumaq daha çox faydalıdır? Müsəlman alimlər tərəfindən İslam əxlaqı mövzusunda yüzlərlə kitab qələmə alnmışdır. Bunlardan bəziləri xüsusilə məşhurdur, hətta dini təhsil ocaqlarında əxlaq dərliyi kimi tədris edilir. Ən məşhur kitablardan biri “Cameüs-səadat” adlanır. XVIII əsrdə yaşamış Molla Mehdi Nəraqi adlı alim bu kitabı ərəb dilində qələmə almışdır. “Cameüs-səadat” geniş həcmli, əhatəli əsərdir. Müəllifin oğlu Şeyx Əhməd Nəraqi kitabı ixtisarla fars dilinə tərcümə edərək “Meracüs-saədət” adlandırmışdır. “Meracüs-saədət” kitabı azərbaycan dilinə də tərcümə edilib nəşr olunmuşdur. Görkəmli din alimi, bir neçə kitabın müəllifi Əhmədağa Əhmədov bu…

Read More

Bir nəfər özünü müsəlman sayırsa, amma namazın hər kəsə vacib olduğunu qəbul etmirsə, onun hökmü nədir? Müsəlmanlığın şərtlərindən biri də dinin zəruri əmrlərini qəbul etmək və danmamaqdır. Əgər bir şəxs namaz, oruc kimi zəruri ibadətlərin vacib olduğunu inkar etsə, müsəlman sayılmaz. Diqqət yetirmək lazımdır ki, əvvəla, burada müstəhəb deyil, vacib hökmlərdən söhbət gedir. İkincisi, bir şəxs həmin hökmlərin zərurətini qəbul edirsə, amma hər hansı bəhanə ilə özü buna əməl etmirsə, dindən çıxmaz. Sualda qeyd edilən düşüncəyə malik olan insanı başa salmaq və imanını düzgün məcraya gətirmək lazımdır. Namaz və sairə…

Read More

 Bəzi müstəhəb ibadət növlərində səcdə zamanı xüsusi dualar oxunmalıdır. Bu duaları əzbərləyə bilməyən şəxs nə etməlidir? Bəzi vacib olmayan, müstəhəb sayılan, mənəvi və maddi ehtiyacların həyata keçməsi üçün nəzərdə tutulan ibadətlərdə (namazlarda) səcdə zamanı xüsusi duaları oxumaq tələb olunur. Bu duaların mətni bəzən uzun olur və onları əzbərləmək çətinlik törədir. Həmçinin, hafizəsi zəif olan şəxslər qısa duaları da əzbərləməkdə çətinlik çəkirlər. Bu problemi həll etmək üçün köməkçi vasitələrdən istifadə etmək olar. Məsələn, insan əvvəlcə həmin duanı oxuyub, öz səsini telefon və ya başqa qurğu vasitəsilə yaza bilər. Səcdə yerinə çatanda…

Read More

Quranda Həzrət Musa Peyğəmbərin (ə): “Dilimdəki düyünü aç ki, sözümü yaxşı anlasınlar!” duasının mənası nədir? Qurani-Kərimdə Həzrət Musanın (ə) peyğəmbərliyə təyin olunduqdan və öz xalqını azad etmək üçün Allah tərəfindən Misirə getmək əmri aldıqdan sonra belə buyurduğu yazılıb: “Ey Rəbbim! Köksümü açıb genişlət, işimi yüngülləşdir, dilimdəki düyünü aç ki, sözümü yaxşı anlasınlar!” (Taha, 25-28). Bəzi təfsirlərə görə, Həzrət Musanın (ə) körpə yaşlarında ağzı yanmışdı, buna görə nitqində qüsur vardı (bu barədə təfsirlərdə ətraflı məlumat verilib). Ayənin ardınca Həzrət Musa (ə) Allahdan istəyir ki, qardaşı Harunu (ə) özünə köməkçi götürməsinə icazə…

Read More

 Əshabi-Kəhf hadisəsi nə zaman və harada baş verib? Quran təfsirçilərinin və tarixşünasların əksəriyyətinin fikrincə, Əshabi-kəhf (mağara sakinləri) Həzrət İsa Peyğəmbərdən (ə) sonra, Həzrət Mühəmməd Peyğəmbərdən (s) əvvəl yaşamışlar. Geniş yayılmış nəzəriyyəyə görə, hadisənin baş vermə zamanı miladi III-VI əsrləri əhatə edir. Mömin cavanlar Həzrət İsanın (ə) qeybə çəkilməsindən sonra onun tərəfdarlarına qarşı həyata keçirilən təzyiqlərdən qaçıb mağarada gizlənmiş, burada uzun yuxuya gedib, 300 ildən sonra, artıq xristian hökmdarın hakimiyyəti dövründə yuxudan oyanmışlar. Hadisənin harada baş verməsinə gəlincə, fikirlər fərqlənir. Dünyanın müxtəlif bölgələrində (o cümlədən, Türkiyə, İordaniya, Suriya, Fələstin, Ərəbistan, Misir,…

Read More

Əgər Həzrət Mühəmməd Peyğəmbər (s) yazıb-oxumağı bacarmırdısa, onun buyurduğu “mən elmin şəhəriyəm, Əli onun qapısıdır” hədisinin mənası nədir? Müsəlmanların əqidəsinə görə, Həzrət Mühəmməd Peyğəmbər (s) bütün cəhətlərdən günahsız və nöqsansız olub. Buna “məsumluq” deyirlər. Məsumluq xüsusiyyətinə görə, Peyğəmbərimiz (s) bütün insanlardan daha savadlı və bilikli olub, onu bilikdə üstələyən heç kimsə olmayıb və olmayacaq. Peyğəmbərin (s) biliyi sonradan əldə edilmiş (kəsbi) deyil, yəni həzrət öz elmini müəllimdən öyrənməyib. Peyğəmbərin (s) elmi “lədünni” idi, yəni fitrətən Allah tərəfindən ona verilmişdi. Ona görə də o həzrət özünü elm şəhəri adlandırmışdır. Peyğəmbərimiz (s)…

Read More

İmam Əli (ə) Malik Əştərlə olan əhdnaməsində buyurmuşdur: “Əgər düşməninlə əhd-peyman bağlasan və ya ona pənah və aman libası geydirsən, əhdinə vəfa et və verdiyin pənah ilə peymanına riayət et, özünü verdiyin pənah və sığınacağa sipər et. Çünki insanlar ziddiyyətli istəklər və fikir ayrılığına malik olmalarına baxmayaraq, Allahın vacib buyurduqları içərisində əhdə vəfalı olmağı uca tutmaq kimi heç nə barəsində tam yekdil deyildirlər”. (Nəhcül-Bəlağə, məktub 53)

Read More